close

კატეგორიის გარეშე

ს საინტერესოაატეგორიის გარეშე

ლარისა პეტროვნა კოსაჩის – „ლესია უკრაინკას“ ცხოვრება მჭიდროდ უკავშირდება საქართველოს

10508532_681463608558206_2111292125_n

უკრაინულ ლიტერატურაში წამყვანი ქალის- ლარისა პეტროვნა კოსაჩის, იგივე „ლესია უკრაინკას“ ცხოვრება მჭიდროდ უკავშირდება საქართველოს. 

იგი დაიბადა 1871 წელს ქალაქ  ნოვოგრად-ვოლინსკში. განსაკუთრებული ტალანტის და გამორჩეული გონების გოგონას ათი წლის ასაკში ჭლექი დაუდგინეს ექიმებმა. მოგვიანებით ავადმყოფობა ფილტვებსა და თირკმელზე გადაუვიდა.

90-იან წლებში ბერლინში გაიკეთა ოპერაცია პროფესორ ბერგმანთან. იტალიის ქალაქ სან-რემოში დასვენებამ ვერ გამოაკეთა. და აი, 1913 წლის  შემოდგომაზე ლესია პირველად ჩამოდის საქართველოში.  ლესია და მისი მეუღლე კლიმენტი კვიტკა დაუახლოვდნენ ზაქარია ფალიაშვილს. ცნობილია, რომ კვიტკამ და ზაქარიამ ერთად იმოგზაურეს სვანეთში.

პოეტი, პერიოდულად, 10 წლის განმავლობაში ცხოვრობდა და მუშაობდა. ბათუმში, თბილისში, თელავში, ხონში, ქუთაისში ცხოვრებისას მან საუკეთესო დრამატული ნაწარმოებები შექმნა  – „ტყის ზღაპარი”, „ქვის ბატონი”, „რუფინი და პრისცილა”

ლესია უკრაინკა საქართველოდან თავის ოჯახის წევრებს წერდა: „ასეთი საინტერესო, განსაცვიფრებელი მხარე – საქართველო! შეუძლებელია იცხოვრო ასეთ მშვენიერ მხარეში და არ იყო პოეტი. მე დიდ მსგავსებას ვხედავ ჩემს სამშობლოსა და საქართველოს შორის. როცა ალაზნის ხეობას ვუყურებ, მშობლიური დნეპრის ნაპირები მაგონდება…”                                                                      

 ლესია უკრაინკა საბოლოოდ 1913 წლის  9 ივლისს ჩამოვიდა საქართველოში და სურამში, ზინდისის გორაკზე აგებულ პატარა სახლში დაბინავდა.  (სადაც დღეს-დღეისობით მისი სახლ-მუზეუმია)  მას იქაური ქალბატონი – სოფიოცუცქირიძე უვლიდა. ეს ჩამოსვლა პოეტისთვის საბედისწერო აღმოჩნდა. 1913 წლის 1 აგვისტოს იგი  გარდაიცვალა.

მისი ნეშტის გადასვენების ცერემონიალზე  გიორგი ლეონიძემ წაიკითხა ლექსი,  რომელშიც პარალელი გაავლო საქართველოს უდიდესი მგოსნის – დავით გურამიშვილის უკრაინაში, ხოლო  ლესია უკრაინკას ქართულ მიწაზე გარდაცვალებას შორის.

ლესია უკრაინკა საქართველო- უკრაინის კეთილგანწყობის და მეგობრობის სიმბოლოდ იქცა, ვინაიდან მის უდიდეს სიყვარულს საქართველოსა და ქართველი ხალხისადმი მოწმობს მთელი მისი ბიოგრაფია და პირადი ჩანაწერები:

 ”ქართველები კავკასიაში მუდამ პირველები იყვნენ თავიანთი პოლიტიკური და საზოგადოებრივი ბრძოლის სულისკვეთებით… თუ თვალს გადავავლებთ მსოფლიოს მეზობელ ხალხთა ურთიერთობებს, უსათუოდ დამეთანხმებით, რომ ქართველები, როგორც მეზობლები, ქვეყნად ერთ-ერთი საუკეთესონი არიან”.

 “რა საინტერესო, რა საუცხოო მხარეა საქართველო, რა სიმამაცე და გმირობა უნდა ჰქონოდა ერთ მუჭა ხალხს, რომ გადარჩენოდა ამდენ საშინელ ქარტეხილსა და უბედურებას. მე რომ უკრაინელი არ ვიყო, ვისურვებდი ქართველი ვყოფილიყავი”

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

 

სრულად ნახვა
ატეგორიის გარეშე

როგორი გარეგნობა ექნებათ 20 წლის შემდეგ იმ ადამიანებს, რომელიც ოფისში მუშაობენ

jfsdhfsjfhsj

ჯანდაცვის ექსპერტთა ჯგუფმა საოფისე საქმიანობასა და მის უარყოფით შედეგებზე კვლევა ჩაატარა და შექმნა ადამიანის ზომის თოჯინა ემა, რომელიც მათი მტკიცებით, გვაფრთხილებს, რომ თუკი საოფისე სამუშაო გარემო არ შეიცვლება, ადამიანი დაახლოებით 20 წელიწადში, ვიზუალურად ამ თოჯინას დაემსგავსება.

ემას ფუმფულა, ვარიკოზული ვენებით დაფარული ფეხები, ჩაწითლებული და უსიცოცხლო თვალები აქვს და ძალიან მოხრილია.

კვლევის ფარგლებში ექსპერტებმა გერმანელი, ბრიტანელი და ფრანგი ეროვნების ოფისის 3,000 თანამშრომლის ჩანაწერები გამოიკვლიეს და აღმოჩნდა, რომ 50 პროცენტს თვალის ანთება , 48 პროცენტს – ხერხემლის პრობლემა, და 48 პროცენტს კი – თავის ტკივილი აწუხებს. გარდა ამისა, მათ ვინც სამუშაო დროის უმეტეს ნაწილს ოფისში ატარებს, სტრესისგან გამოწვეული ეგზემა, გადაჭარბებული წონა და კიდურების შეშუპება ახასიათებთ.

წყარო : sciencealert.com

მასალა მოამზადა : თამარ ტაბატაძემ 

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ატეგორიის გარეშე

არასრულწლოვნის გაუპატიურება უვადო თავისუფლების აღკვეთით დაისჯება

5801B6BB-99DA-4581-90A5-BB9E83F6D608

არასრულწლოვნის გაუპატიურება უვადო თავისუფლების აღკვეთით დაისჯება – ამის შესახებ ინფორმაციას შინაგან საქმეთა სამინისტრო ავრცელებს. 

არასრულწლოვნის მიმართ ჩადენილი სექსუალური ძალადობის და ე.წ. პედოფილიის მარეგულირებელი კანონპროექტი მთავრობას წარედგინა. როგორც საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის მოადგილემ, ნათია მეზვრიშვილმა განაცხადა, სანქციები გამკაცრდება და არასრულწლოვნის გაუპატიურება სამუდამო პატიმრობით დაისჯება.

არასრულწლოვნების მიმართ სექსუალური ძალადობის ჩამდენი პირების ბაზაზეა საუბარი, რომელიც შეიქმნება იმ კანონის საფუძველზე, რომელიც ჩვენ მთავრობაზე წარვადგინეთ.

ეს კანონი მალე განსახილველად პარლამენტში გადაიგზავნება. საუბარია იმაზე, რომ მოზარდების მიმართ სექსუალური ძალადობის შემთხვევების პრევენცია უფრო მეტად მოვახდინოთ, რადგან სტატისტიკური მაჩვენებლები გაზრდილია. ეს ძირითადად განპირობებულია მიმართვიანობის მაჩვენებლის ზრდით,“- აღნიშნა ნათია მეზვრიშვილმა.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ატეგორიის გარეშე

როდის სწავლობენ ბავშვები დათვლას და რა სიახლე აღმოაჩინეს მეცნიერებმა ამასთან დაკავშირებით

asdfaf

მეცნიერებმა აღმოაჩინეს, რომ ბავშვებს დათვლის უნარი გაცილებით ადრე უვითარდებათ, ვიდრე ისინი სიტყვებს : „ერთი“, „ორი“, „სამი“ წარმოთქვამენ.

მკვლევარების თქმით, პატარებს ჯერ კიდევ 14 თვის ასაკში შეუძლიათ დააკავშირონ რიცხვითი სიტყვები შესაბამის რაოდენობებთან – მიუხედავად იმისა, რომ არ ესმით ამ სიტყვების სრული მნიშვნელობა, სანამ ისინი დაახლოებით ოთხი წლის არ გახდებიან.

კვლევის ფარგლებში მეცნიერებმა 13-დან 20 თვის ასაკამდე რამადენიმე ათეული ჩვილი გამოიკვლიეს. მათ ხუთი ტესტი ჩაატარეს და ყველა მათგანი სათამაშოების- ძაღლების ან მანქანების- გაუმჭირვალე ყუთში დამალვას ითვალისწინებდა. ზოგ შემთხვევაში მკვლევარები თითოეულ სათამაშოს ითვლიდნენ და ყუთებში აწყობდნენ, სხვა შემთხვევაში – სათამაშოებს ხმამაღლა დათვლის გარეშე აწყობდნენ ყუთებში პატარების თვალწინ.

ბავშვები ყურადღებას არ იჩენდნენ იმ შემთხვევაში, როცა სათამაშოებს ყუთებში დათვლის გარეშე აწყობდნენ, ხოლო როცა მკვლევარები სათამაშოებს ითვლიდნენ, პატარები მათ რაოდენობას იმახსოვრებდნენ და ყუთში ცქერასა და მათ ძებნას განაგრძობდნენ.

დასკვნები, რომლებიც  ჟურნალში “Developmental Science” გამოქვეყნდა, მოულოდნელი აღმოჩნდა, ვინაიდან კვლევამ აჩვენა, რომ ბავშვებს გაცილებით ადრე შეუძლიათ დათვლა, ვიდრე ამას დღემდე მიიჩნევდნენ.  მანამდე ჩატარებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ დათვლის პროცესი იწყება დაახლოებით ორ წელიწად ნახევრის ასაკში, როცა პატარა რიცხვებს ასახელებს, თუმცა მათი მნიშვნელობა არ ესმის. დაახლოებით ოთხი წლის ასაკში ბავშვი აცნობიერებს კავშირს რიცხვების გამომხატველ სიტყვებსა და ნივთების რაოდენობას შორის.

„ბავშვები სამყაროს საკმაოდ დახვეწილად შეიცნობენ. ისინი ცდილობენ, გაიაზრონ უფროსების მიერ ნათქვამი სიტყვები და ეს დათვლასა და რიცხვებზეც ვრცელდება, – აცხადაბენ კვლევის ავტორი მენციერები.

წყარო : independent.co.uk

მასალა მოამზადა : თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ატეგორიის გარეშე

სამჯერ დასაფლავებული უკვდავი პოეტი!

Без названия

21 ოქტომბერი ნიკოლოზ ბარათაშვილის გარდაცვალების დღეა. 1845 წლის 21 ოქტომბერს ელიზავეტპოლში (განჯაში), „ავი მალარიით“ თუ „ხურვებად“ მონათლული ფილტვების ანთებით, გარდაიცვალა 28 წლის გენიოსი, რომლის დაუტირებელი სხეული მესამე დღეს, იქვე დაასაფლავეს ციხის ეკლესიის გალავანში. გავა დრო და ნიკოლოზ ბართაშვილის ძვირფას ნეშტს ჯერ დიდუბის, შემდეგ კი მთაწმინდის პანთეონში გადაასვენებენ;

გავა დრო და მასზე იტყვიან: „არც ერთი ქართველი პოეტი, რუსთაველის შემდეგ, არ ამაღლებულა ბარათაშვილის ლირიკამდე!“

ნიკოლოზ ბარათაშვილის გარდაცვალებამდე 4 დღით ადრე, განჯაში იმყოფებოდა ბარონი ნიკოლაი (ალ. ჭავჭავაძის სიძე), რომელსაც დღიურში ჩაუწერია, ჩამოვხტი თავად მამუკა ორბელიანის სახლში, საშინელ ქოხშიო.

მამუკა ორბელიანი მაზრის უფროსი იყო, ნიკოლოზ ბარათაშვილი კი – მისი თანაშემწე. მნიშვნელობა არ აქვს, ერთად ცხოვრობდნენ თუ ცალ-ცალკე, ადვილად შეგვიძლია წარმოვიდგინოთ, რა საცოდაობა იქნებოდა ადგილი, სადაც ნიკოლოზ ბარათაშვილმა დალია სული.

„გულს ცეცხლი მეკიდება, ვგიჟდები და აღარა მესმის რა; ჩვენი სიცოცხლე ტატო გარდაიცვალა განჯას და იფიქრე ჩვენი ცხოვრებაც“, – ასე შეატყობინა საყვარელი დისშვილის გარდაცვალება ილია ორბელიანმა თავის უფროს ძმას, გრიგოლს. კიდევ უფრო მწარე და გულისმომკვლელი იყო დედის, ეფემია ორბელიანის გოდება: „მე უბედური უბედურად ქმნილი მოვაკლდი ჩემს სიხარულს შვილს და რა შვილს, რომლისგანაც მოველოდი ყოველ სიხარულს. ვუი და ვაი ჩემს მოსწრებას, ჩემს თვალების დაბნელებას.“

ნიკოლოზ ბარათაშვილის გვამი, პოლიციის მოხელის „მუნდირში“ გახვეული, დაკრძალეს ციხის პაწია ეკლესიის გალავანში, მაღლობზე. მიცვალებულს წესი აუგო მღვდელმა, სტეფანე ვერდერევსკიმ, რომელიც, თურმე, პოეტის სიცოცხლის უკანასკნელ წუთებს დასწრებია. ახალგაზრდა უფროსისა და თანამოსამსახურის წინაშე უკანასკნელი ჩინოვნიკური ვალი მოიხადეს ელიზავეტპოლის (განჯის) მოხელეებმა, რომლებიც „სამსახურეობრივი მოვალეობისამებ“ გამოცხადნენ მის დასაფლავებაზე. როგორც მიხეილ თუმანიშვილი, მ. ხელთუბნელის ფსევდონიმით გამოქვეყნებულ ნაშრომში, „უკანასკნელი წელი ნიკ. ბარათაშვილის ცხოვრებისა“ წერს, „ერთ-ერთმა ამ უსახელო ადამიანთა შორის, ვინმე ბ. პონაროვსკიმ – წვრილფეხა მოხელემ თუ ეკლესიის მსახურმა – უჩვენა შემდგომ პოეტის მახლობლებს ბარათაშვილის თითქმის დაკარგული საფლავი“.

გამწარებული ეფემია 1849 წელს გარდაიცვლება, თუმცა მოასწრებს განჯაში ჩასვლას და შვილის საფლავის მონახულებას.

„აქ მას გადასცეს შვილის შემდეგ დარჩენილი რაღაც საცოდაობის ქონება, რომელიც ისე იყო დამპალი, რომ სახმარლად არ ვარგოდა და მან აქვე დაურიგა იმ პირთ, ვინც განსასვენებელს ემსახურებოდა“, – წერს მიხეილ თუმანიშვილი.

განჯაში მომხდარმა უბედურებამ ნამდვილი სულიერი ბორგვა გამოიწვია ტფილისში – პოეტის მრავალრიცხოვან ნათესავებსა და მეგობრებში, თუმცა ისე მოხდება, რომ ნიკოლოზ ბარათაშვილის ნეშტი მთელი 48 წლის განმავლობაში დარჩება უცხო მიწაში;

გვიან დაფასდება მისი ლიტერატურული მემკვიდრეობაც – ცალკე წიგნად ნიკოლოზ ბარათაშვილის ლექსები პირველად 1876 წელს ანუ პოეტის გარდაცვალებიდან 31 წლის შემდეგ დაიბეჭდება.

სწორედ ამ ფაქტთან დაკავშირებით დაისმება პირველად პოეტის ნეშტის სამშობლოში გადმოსვენების საკითხი (გაზეთი „დროება“) და აღიძვრება შუამდგომლობა მთავრობის წინაშე, მაგრამ თხოვნა შეუსმენელი დარჩება. …გავა დრო და 1891 წელს გაზეთი “ნოვოე ობოზრენიე” დაბეჭდავს წერილს, რომლის მიხედვითაც ელიზავეტპოლის ადმინისტრაციას მიზნად აქვს დასახული ეკლესიის გალავანში, სადაც პოეტია დასაფლავებული, გაიყვანოს გზა. ცნობას მყისიერად ეხმაურება გაზეთი „ივერია“, რომლის რედაქცია აფუძნებს ბარათაშვილის ნეშტის თბილისში გადმოსვენების ფონდს, სადაც შემოწირულობები საქართველოს ყველა კუთხიდან ირიცხება. საქმეში ერთვება ქართველთა შორის წერა-კითხვის გამავრცელებული საზოგადოება, რომლის 1892 წლის 9 ოქტომბრით დათარიღებულ სხდომის ოქმში ვკითხულობთ:

„საგანი განხილვისა: მოხსენება საზოგადოების თავმჯდომარის ილია ჭავჭავაძისა პოეტის ნიკოლოზ ბარათაშვილის გვამის გადმოსვენების შესახებ.

განჩინება: ეთხოვოს თავად გ. ორბელიანს, როგორც მახლობელ ნათესავს, ნებართვა მიიღოს გადმოსვენებისა. დაინიშნოს თანაშემწედ: თ. (ნ.) ორბელიანისა, ი. ჭყონია და დ. კარიჭაშვილი“.

პოეტის ნათესავებს მთელი თვეები მოუწიათ ცდა, ვიდრე მთავრობისგან ნეშტის ჩამოსვენების ნებართვას მიიღებდნენ. ბოლოს, როგორც იქნა, ნებართვა გაიცა. 1893 წლის 23 აპრილს განჯაში გაითხარა პოეტის საფლავი… აი, როგორც აღწერ ნიკოლოზ ბარათაშვილის ნეშტის ტფილისში ჩამოსვენებას 1893 წლის 27 აპრილს გამოსული „ივერია“ (1893 წ. N86):

„კვირა დილას, 25 აპრილს, დიდძალმა ხალხმა მოიყარა თავი ტფილისის რკინის-გზის ვაგზალზე… ვაგზლის არემარესა და თვით მისასვლელ მიედანზე ჭედვა იყო, იმოდენა საზოგადოებას მოეკრიბა თავი …09.30 საათზე მოვიდა მატარებელი და ვაგონიდან გადმოასვენეს კუბო ძვირფასი ნეშტით… აქ ვაგზალთან ამოდენა ხალხმა მუხლი მოიდრიკა და პატივი სცა დიდებულს მგოსნის ცხედარს. შემდეგ ეს აუარებელი ზღვა ხალხი დაიძრა და გაემართა ლიტანიით დიდუბისაკენ. ამფიონი შემკული იყო ძვირფასი სხვადასხვაგვარის გვირგვინებით, და კუბო ხელში ეჭირათ ხან ქალებს, ხან ახალგაზრდობას, ხან ნათესავებს, და ისე მიასვენებდნენ… როცა ლიტანია მიუხალოვდა დიდუბეს, ხალხმა კვლავ მოიდრიკა მუხლი… საფლავზე სიტყვები და ლექსები წარმოთქვეს: აკაკი წერეთელმა, ილია ჭავჭავაძემ, ნინო ორბელიანისამ, სომეხთა ახალგაზრდა პოეტმა თუმანიანმა, ბიძინა ჩოლოყაშვილმა და სხვებმა“.

1900 წელს გადაწყდა საფლავზე დასადგმელი ძეგლის – დეკორატიული ქანდაკების დადგმის საკითხი. 1905 წლის 10 ოქტომბერს, მიუხედავად წინა დღის კოკისპირული წვიმისა, დიდუბის ეკლესიის ეზოში თავი მოეყარა დიდძალ საზოგადოებრიობას. საზეიმოდ გაიხსნა მგოსნის ძეგლი, რომელიც თბილისში გამოაქანდაკეს იტალიელმა სკულპტორებმა ვილიმ და რიჩიმ. ძეგლი წარმოადგენს ალგეთის ქვის 3,195 მეტრი სიმაღლის ღარებიან სვეტს, რომელიც ეყრდნობა კიდეებჩამოთლილ კვარცხლბეკს და თავდება მარმარილოს ჩანგით. ძეგლის კვარცხლბეკზე ოთხივე მხრიდან მიმაგრებულია ნაცრისფერი მარმარილოს ფილები, რომლებზედაც ამოკვეთილია პოეტის ლექსები.

ნიკოლოზ ბარათაშვილის საფლავის ძეგლი
ნიკოლოზ ბარათაშვილის საფლავის ძეგლი

35 წელი განისვენებდა დიდი პოეტის ნეშტი დიდუბის მიწაში, ვიდრე 1938 წლის 15 ოქტომბერს, ქართველმა მწერლებმა მთაწმინდაზე არ გადაასვენეს. საქართველოს ლიტერატურის მუზეუმში ინახება გადაწყვეტილების ამსახავი დოკუმენტი – „აქტი ნიკოლოზ ბარათაშვილის ნეშტის გადასვენების შესახებ დიდუბის პანთეონიდან მთაწმინდის მწერალთა პანთეონში“. აქტში ვიკითხულობთ:

„1938 წლის 15 ოქტომბერს, დილის 8 საათზე, ნიკოლოზ ბარათაშვილის ნეშტის გადმომტანი კომისიის წევრების ა. მაშაშვილის, შ. დადიანის, გ. ლეონიძის, ი. მოსაშვილის და პროფესორ ვლადიმერ ჟღენტის თანდასწრებით დიდუბის პანთეონში გათხრილ იქნა პოეტის, ნიკოლოზ მელიტონის ძე ბარათაშვილის საფლავი. საფლავიდან ნეშტის ამოღებას დაესწრო მწერალთა აქტივი.

საფლავში აღმოჩნდა ცინკის კუბო დახურული, კარგად შენახული. კაკლის ხის კუბო დაშლილია. ცინკის კუბო არის სიგრძით 97 სმ, სიმაღლით 25 სმ, სიგანით – 56 სმ.

08.30 საათზე ნ. ბარათაშვილის ნეშტი გადასვენებული იქნა მთაწმინდის მწერალთა პანთეონში. პროფ. ჟღენტმა მოახდინა ნეშტის მეცნიერული დათვალიერება და ჩონჩხის აღდგენა-გაზომვა. ასისტენტობდა დოც. ა. ჯორბენააძე.

მეცნიერული ექსპერტიზის დასკვნა ასეთია: ნ. ბარათაშვილის ნეშტის ჩონჩხი ძირითადად კარგად არის შენახული. ჩონჩხის აღდგენის სურათი ადასტურებს, რომ პოეტი საშუალო ტანის და ძვალმსხვილი კაცი ყოფილა. მარცხენა ქვედა კიდურის წვივკოჭის მიდამოში ძვლებს ეტყობა ოდნავი დაკოჟრება. თავის ქალა და პირისახის ჩონჩხი კარგად შენახულია. თავის ქალა საშუალო ზმოისაა.

12.45 საათზე ნ. ბარათაშვილის ნეშტი ჩასვენებულ იქნა ახალ აკლდამაში.

კომისიის თავმჯდომარე ა. მაშაშავილი. კომისიის წევრები: შ. დადიანი, გ. ლეონიძე, ი. მოსაშვილი, ვლ. ჟღენტი. მდივანი: გ. აბზიანიძე”

დიახ, მთაწმინდაზე გაიჭრა ნიკოლოზ ბარათაშვილის მესამე და უკანასკნელი საფლავი, მთაწმინდაზე, რომლის მომნუსხველმა იდუმალებამ ერთით მეტი შედევრი შეაქმნევინა პოეტს:

ჰოი, მთაწმინდავ, მთაო წმინდავ, ადგილნი შენნი
დამაფიქრველნი, ვერანანი და უდაბურნი,
ვითარ შვენიან, როს მონამენ ცვარნი ციურნი,
ოდეს საღამოს დაშთენ ამოს ციაგნი ნელნი!

ძეგლზეც, რომელიც საფლავზე დგას, ამოკვეთილია ფრაგმენტები პოეტის ნაწარმოებებიდან. სამხრეთის მხრიდან – ნაწყვეტი პოემიდან „ბედი ქართლისა“, დასავლეთიდან – ნაწყვეტი ლექსიდან „ფიქრნი მტკვრის პირას“, სხვა მხრიდან კი ნაწყვეტები „მერანიდან“.

ნუ დავიმარხო ჩემსა მამულში, ჩემთა წინაპართ საფლავებს შორის,
ნუ დამიტიროს სატრფომ გულისა, ნუღა დამეცეს ცრემლი მწუხარის;
შავი ყორანი გამითხრის საფლავს მდელოთა შორის ტიალის მინდვრის,
და ქარისშხალი ძვალთა შთენილთა ზარით, ღრიალით, მიწას მამაყრის!

ასეთი იყო პოეტის მიერ განჭვრეტილი მომავალი, გარდაუვალი ბედისწერა, რომლის შეცვლა თვითონ ვერ შეძლო, მაგრამ შეძლო მისმა შემოქმედებამ, მისმა დიდებულმა პოეზიამ, რომლის წყალობითაც აწ უკვე დამარხულია თავის მამუმლში, თავის დიდებულ წინაპართა საფლავებს შორის და, ტირილითაც, მის საფლავს სულმუდამ დასტირიან საქართველოს საუკეთესო შვილები…

ნიკოლოზ ბარათაშვილის ხელნაწერი
ნიკოლოზ ბარათაშვილის ხელნაწერი

წყარო : radiotavisupleba.ge

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა“

სრულად ნახვა
ატეგორიის გარეშე

ქვევრის ღვინოზე ქართული ანიმაცია შეიქმნა

58380390_847263942280969_6764739654894747648_n

ქვევრის ღვინოსა და მის კულტურაზე ქართული ანიმაციური ვიდეორგოლი მაიკო ქავთარაძემ და დავით ქავთარაძემ ქვევრის ღვინის პოპულარიზაციისთვის შექმნეს. ანიმაცია მაყურებელს ქართულ ტრადიციებზე უამბობს. შემქმნელების თქმით, ვიდეორგოლი არაკომერციულია და მისი გამოყენება ყველა მსურველს შეუძლია.

მაიკო ქავთარაძე:  ვიდეო ჩვენი ქვეყნისთვის შევქმენით. ჩვენი მიზანია ჩვენი წვლილი შევიტანოთ უნიკალური ქვევრის ღვინის პოპულარიზაციაში. მისი გამოყენება შეუძლიათ როგორც სახელმწიფო სტრუქტურებს, ისე ნებისმიერ ბიზნესს. ვიდეო ქვეყნისაა, ის ყველას ეკუთვნის.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა“

სრულად ნახვა
ატეგორიის გარეშე

14 წლის გიდი კოშკების სოფლიდან, რომელიც ტურისტებს უშგულის გაცნობაში ეხმარება

72784970_1749299468548249_1965296078811037696_n-600×450

სვანეთი საქართველოს ყველაზე მაღალმთანი ისტორიულ–გეოგრაფიული კუთხეა. ის მრავალი ადამიანის  ინტერესს იწვევს მდებარეობით, შთამბეჭდავი ბუნებით და, რა თქმა უნდა, მისთვის დამახასიათებელი კოშკებით. სვანეთს ყოველწლიურად უამრავი ტურისტი სტუმრობს. ისინი ეცნობიან ამ კუთხის კულტურასა და ცხოვრების წესს.

გიორგი ქოჩქიანი მურყმელში (კოშკების სოფელი) ცხოვრობს. ის 14 წლის გიდია, რომელიც ტურისტებს უშგულის გაცნობაში ეხმარება. მას არ უჭირს უცხოელებთან კომუნიკაცია, რადგან ფლობს 4 ენას.  გიორგის  ერთი წლის წინ მამუკა ბახტაძემ ,,მთის შვილის“ წოდება მიანიჭა. „თბილისი თაიმსი“ მოგიყვებათ ბიჭის ისტორიას, რომელმაც უკვე ოთხი წელია იპოვნა საყვარელი საქმიანობა და აქტიურად უწყობს ხელს საკუთარი კუთხის პოპულარიზაციას.

გიორგი რამდენი წლის იყავი, როდესაც პირველად გიდობა დაიწყე და რატომ დაინტერესდი ამ საქმიანობით?

პირველად როდესაც გიდობა დავიწყე 10 წლის ვიყავი.  უცხოელების 5 – კაციანი ჯგუფი წავიყვანე შხარაზე. ჩემი ოჯახი ამ საქმითაა დაკავებული. პატარა რომ ვიყავი, მუდმივად მქონდა ინტერესი ექსკურსიების მიმართ. ჩემი ძმა ხშირად აწყობდა ტურებს და ამან უფრო განაპირობა ჩემი ინტერესიც.

მოგვიყევი შენი საქმის შესახებ, ძირითადად რისი კეთება გიწევს დღის განმავლობაში.

როდესაც ვიცი, რომ ტური უნდა გავმართო დილით ადრე ვდგები. ცხენებს ვკაზმავ და დიდი გზისთვის ვამზადებ. ცხენზე ბევრი რამ არის დამოკიდებული. შემდეგ მივდივარ ისეთ ადგილებში, სადაც ბევრი ტურისტია. ვესაუბრები ისტორიულ ძეგლებზე და ვაცნობ ამ კუთხეს, ვცდილობ დავაინტერესო. თანხმობის შემთხვევაში ვასეირნებ და გზადაგზა მთლიანად უშგულის ისტორიას ვუყვები.

საიდან გაქვს ისტორიული ინფორმაცია შენი სოფლისა და მთლიანად უშგულის შესახებ?

ყველაფერი წინაპრებიდან ვიცი. ბავშვობიდან მქონდა ინტერესი მცოდნოდა ჩემი კუთხის ისტორია. ამ ყველაფერში დიდი წვლილი ბაბუაჩემს მიუძღვის. ის საკმაოდ კარგად ერკვეოდა ამ საკითში და მთელი მისი ცოდნა მე გადმომცა, ასევე დედაჩემიც დამეხმარა. ახლა კი მე ვცდილობ ყველას გავაცნო ეს მხარე.

როგორც ვიცი კარგი მოსწავლე ხარ, როგორ ახერხებ სწავლა და მუშაობა ერთმანეთს შეუთავსო?

დროს ისე ვანაწილებ, რომ მუშაობისთვისაც მქონდეს  და სწავლისთვისაც, წიგნების კითხვა მიყვარს. ვცდილობ არა მარტო ქართულად, არამედ ინგლისურადაც წავიკითხო, რომ უფრო კარგად ვისწავლო ეს ენა. ჩემი გამორჩეული მწერალია ტომას მაინ რიდი. ვცდილობ უფრო მეტად არდადეგებზე ვიმუშაო, ვიდრე  სწავლის პროცესში, თუმცა ჩემს შემთხვევაში ეს ორი ხელს ერთმანეთს არ უშლის.

როგორც ჩემთვისაა ცნობილი შენ 4 ენას ფლობ, ვინ გეხმარება ენების  ათვისებაში?

ოთხივე ენა ჩემით ვისწავლე. თურქული – ტელევიზორის დახმარებით, ინგლისური და რუსული – სკოლიდან ავითვისე, ხოლო ებრაული – ტურისტებისგან.

როგორც უკვე აღნიშნე, გიდობით დიდი ხანია რაც დაკავებული ხარ,  უმეტესად რომელი ქვეყნის წარმომადგენლებს აცნობ ამ კუთხეს.

ძირითადად ებრაელებს. ფაქტობრივად, შემოდგომა ებრაელების სეზონია. ბუნებასთან ერთად მათ განსაკუთრებით ცხენით ჯირითობა მოსწონთ, რადგან ძალიან უყვართ სისწრაფე.

როგორც ვიცით, სვანეთში საკმაოდ მკაცრი ჰავაა, რამდენად რთულია ზამთარში მუშაობა და არის თუ არა კლიმატი ხელის შემშლელი ფაქტორი შენთვის?

ზამთარში მუშაობა ძალიან ძნელია. მე ძირითადად ვცდილობ ეგ პერიოდი მხოლოდ სწავლას დავუთმო. უბრალოდ ზოგჯერ მაინც ჭირდებათ ჩემი ცხენებით დახმარება და მხოლოდ მაგ კუთხით თუ ჩავერთვები ხოლმე მუშაობაში.

ხარ თუ არა კმაყოფილი ამ პროფესიით და გიდობის გარდა კიდევ რითი ხარ დაკავებული?

კი ძალიან  კმაყოფილი ვარ. მიყვარს ტურისტებთან ურთიერთობა, თუ როგორ ვაცნობ მათ ჩემს სოფელს და როგორ ვეხმარები უკეთესად გართობაში. მინდა ყველასთვის დასამახსოვრებელი გახდეს სვანეთი. გარდა ამისა, ჩემს ოჯახს ვეხმარები სამეურნეო საქმიანობაში. ჩვენთან, ძირითადად, კარტოფილი მოდის, მე კიდევ მას ვიღებ და ზამთრისთვის ვინახავ.

რა არის შენი სამომავლო გეგმები?

ძალიან მინდა გავხდე დაცვის პოლიციელი. ჩვენმა წინაპრებმა ბევრი იშრომეს, რომ ამ ყველაფერს ჩვენამდე მოეღწია. სვანურ ისტორიებს, ძეგლებს, ძველ ნივთებს მოვლა და გაფრთხილება ჭირდება, ეს კიდევ თითოეული ჩვენგანის მოვალეობაა.  სწორედ ამიტომ მინდა ეს პროფესია ავირჩიო და გადავცე შემდეგ თაობებს ჩვენი ისტორია.

 ავტორი: თაკო ღლონტი

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა“

სრულად ნახვა
ატეგორიის გარეშე

ადოლფ ჰიტლერის ნახატების დიდი კოლექცია – გაიცანით უცნობი ავსტრიელი მხატვარი

2018020821300781319

წიგნში “ჩემი ბრძოლა” ჰიტლერი აღგვიწერს თუ რამდენად ძლიერ უნდოდა ახალგაზრდობაში, რომ გამხდარიყო მხატვარი. თუმცა მისი ოცნებები დაიმსხვრა, როდესაც ავტრიის დედაქალაქ ვენაში ჩასული ვენის სამხატვრო აკადემიაში მისაღებ გამოცდებზე ჩაიჭრა. ის ორჯერ უარით გაისტუმრა აკადემიამ პირველად 1907 წელს და მეორედ 1908 წელს, ვინაიდან ინსტიტუტის კოლექტივი თვლიდა, რომ ადოლფი ბევრად უფრო ნიჭიერი იყო არქიტექტურაში, ვიდრე მხატვრობაში. შიკლგრუბერისთვის მხატვრობა მხოლოდ ჰობი არ ყოფილა. ის თავის ნამუშევრებს ჰყიდდა კიდეც. ჰყიდდა ასევე საფოსტო ბარათებს, რომ გამოემუშავებინა საკუთარი ფული ვენაში ცხოვრების პერიოდში (1908-1913 წლებში). დიდი წარმატებისთვის მხატვრობაში არასოდეს მიუღწევია და 25 წლის ასაკში სერიოზულად დაინტერესდა პოლიტიკით. ამ ნახატების დათვალიერებისას ძალიან რთულია იფიქროთ, რომ ისინი დახატულია ადამიანის მიერ, რომელიც იყო მასობრივი მკვლელი და მეორე მსოფლიო ომის დაწყების ერთ-ერთი ინიციატორი. როგორც ჩანს საკმაოდ რთულმა ცხოვრებამ და ზედმეტად დიდმა პატრიოტიზმმა, ასევე შეთქმულების თეორიების აყოლამ ის ტოტალიტარულად მოაზროვნედ და მოქმედ ადამიანად აქცია. ახლა კი შემოგთავაზებთ მის ძალიან საინტერესო ნახატებს:

1) ვენის სახელმწიფო ოპერის თეატრი. 1912 წელი

2) დედა ღვთისა და იესო. 1913 წელი

3) სახლი ტბის პირას

4) ხე გზასთან

5) ძველი რეზიდენციის წინა ეზო

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ატეგორიის გარეშე

Independent: სვანური კოშკები „სამეფო კარის თამაშების“ ნაგებობებს ჰგავს

svan

რატომ არის საქართველო სათხილამური თვალსაზრისით, ექსტრემის მოყვარულებისთვის საუკეთესო ადგილი, – ამ სათაურით Independent-ი თეთნულდს სტატიას უძღვნის.

სტატიის ავტორი მიიჩნევს, რომ მესტიაში განლაგებული კოშკები „სამეფო კარის“ თამაშების ნაგებობებს ჰგავს. „ძველი ქვის შენობები მე-12, მე-13 საუკუნეებით თარიღდება, რაც ამ ადგილს შუასაუკუნეების ეფექტს აძლევს. მიუხედავად ამისა, სათხილამურო კურორტი საქართველოში თანამედროვეობის ავანგარდშია.

თეთნულდისკენ მიმავალი ჭუჭყიანი გზა მოგზაურობის დროს კიდევ ნახევარი საათით ზრდის, მაგრამ როდესაც საბოლოოდ იქ მოხვდებით, დარწმუნდებით, რომ ფანტასტიკური პანორამა და ცარიელი ფერდობები საუკეთესო იდეა იყო“, – წერს Independent-ი.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ატეგორიის გარეშე

შიმპანზეს მიერ დახატული ნახატები აუქციონზე $250 ათასი დოლარად იყიდება

pjimage-1

შიმპანზეს 55 ნახატი ლონდონის გალერეაში დეკემბერში აუქციონზე გაიყიდება. ნახატების ჯამური ღირებულება 247 ათას დოლარამდეა. ამის შესახებ ინფორმაციას CNN-ი ავრცელებს.

კოლექციის მფლობელი ეთოლოგი და მხატვარი დესმონდ მორისია. თითო ნახატის ფასი საშუალოდ 1850 დოლარიდან 7400 დოლარამდე იქნება.

შიმპანზე კონგო თავისი არტისტული უნარების წყალობით ცნობილი 1950-იან წლებში გახდა, როდესაც ის მორისონთან ერთად (რომელიც ახლა 91 წლის არის) ბრიტანულ სატელევიზიო პროგრამაში “ზოოპარკის დრო”-ში გადაიღეს.

სამწლიანი პერიოდის განმავლობაში შიმპანზემ აბსტრაქტული ექსპრესიონიზმის სტილში 400-მდე ნახატი დახატა. მისი სიკვდილიდან 50 წლის შემდეგ, მის ნამუშევრებზე მოთხოვნა ისევ მაღალია.

შიმპანზეს მიერ დახატული სამი ნამუშევარი 2005 წელს ლონდონში გამართულ აუქციონზე 14 ათას ფუნტ სტერლინგად გაიყიდა. შიმპანზე ტუბერკულოზით 1964 წელს მოკვდა.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
1 2 3 4 5 6 28
Page 4 of 28