close

ეს საინტერესოა

ეს საინტერესოაკვლევებიმსოფლიოსამართალიფსიქოლოგია

რატომ არიან მასობრივი მკვლელების 98% კაცები?

როდესაც მასობრივი მკვლელობები ხდება, 98 %-ია იმის შანსი, რომ დამნაშავე მამრობითი სქესის წარმომადგენელი იქნება.

მიუხედავად იმისა, რომ რთულია მასობრივი მკვლელის კატეგორიაზაცია, რადგან კონკრეტული ინდივიდის სოციო-ეკონომიკური მდგომარეობა, რასა და ასაკი დიდ როლს ასრულებს, მკვლევარებს დარწმუნებით შეუძლიათ განაცხადონ, რომ მასობრივი მკლელი თითქმის ყოველთვის იქნება კაცი.  ,,THE TIMES-მა“ გამოაქვეყნა კვლევა, სადავ აღნიშნულია, რომ მასობრივი მკლელობები, სხვა ძალადობრივი ქმედებებისგან განსხვავებით, მამრობითი სქესით დომინირებული ფენომენია, შემთხვევათა 98 %-ში დამნაშავე მამაკაცია.

ქალები აშშ-ში მომხდარ მკვლელობათა მხოლოდ 10-13 %-ში არიან ეჭვმიტანილნი. ამასთან, ამ შემთხვევებში, იშვიათადაა გამოყენებული ცივი იარაღი. უპირატესობა ენიჭება საწამლავის ან ცეცხლის გამოყენებას.

„ქალების მასმკლელობებში მონაწილეობა იმდენად იშვიათია, რომ ეს ფენომენი საკმარისად შესწავლილი არ არის“- აცხადებს ჯეიმს გარბარინო, ადამიანის განვითარებისა და ძალადობის მკვლევარი.

ამ განსხვავების მიზეზი მრავალგვარია და შეიძლება ვეძიოთ ევოლუციაში, ბიოლოგიასა და კულტურულ პროცესებში.

ევოლუციური ახსნა მოიაზრებს, რომ კაცობრიობის განვითარების მანძილზე, ტიპურად, მამრობითი სქესი აგრესიასა და ძალას იყენებდა საკუთარი სოციალური სტატუსის გასამყარებლად. (საპირისპირო სქესის მოხიბვლა, კონკურენტებისთვის წინააღმდეგობის გაწევა და ა.შ.) ეს შეხედულება დროთა განმავლობაში კულტურაშიც ჩაინერგა. ზემოთ აღნიშნული განსაკუთრებით რელევანტურია სკოლაში განხორციელებულ მასობრივი სროლებისთვის: ახალგაზრდა მამაკაცები და მოზარდი ბიჭები უფრო მეტად განიცდიან იმედგაცრუებას, სოციალური ჯგუფებიდან გარიყულობასა და ზოგჯერ დამცირებასაც. საპასუხო რეაქცია ძალადობრივი ქმედებებია, რომელიც, დამნაშავის აღქმით, მასკულინობასა და სიმამაცესთანაა დაკავშირებული – ამტკიცებს მასაჩუსეტსის უნივერსიტეტის სოციოლოგი.

ბიოლოგიურ ფაქტორებში მოიაზრება ადამიანში ე.წ MAOA-ს გენის ვარიაცია, რომელიც მყარი საფუძველი ხდება მამაკაცის კრიმინალად ჩამოყალიბებისთვის, თუკი მას თან ახლავს ნარკოტიკდამოკიდებულება ან დაჩაგვრის, დამცირების ეპიზოდები ბავშვობაში.

კულტურული ფაქტორები, როგორიცაა – ძალადობრივი სპორტი, ვიდეოთამაშები და სხვა, გავლენას ახდენს მამაკაცებში აგრესიის დონეზე. კვლევებით დასტურდება, ასევე, სექსუალური ფაქტორების ზეგავლენა.

წყარო: thescienceexplorer

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა“

სრულად ნახვა
ეს საინტერესოაკვლევები

მეცნიერები: ადამიანს ცოდნის გამყარება ძილში ხდება

შვეიცარიაში მეცნიერებმა აღმოაჩინეს, რომ ადამიანის ტვინს აზრობრივი ასოციაციების ფორმირება ძილის დროსაც შეუძლია. ამის შესახებ ავსტრიული გამოცემა Kurier-ი იუწყება.

„ნასწავლი მასალის უკეთ დამახსოვრებას ძილი რომ ეხმარება, დიდი ხანია ცნობილია. მაგალითად, თუ საღამოს ისწავლით რამე მუსიკალურ ნაწარმოებს, მეორე დღეს მისი დაკვრა ინსტრუმენტზე უფრო ადვილი ხდება, თუმცა, აზრობრივი ასოციაციები რომ გაუაზრებლად ფორმირდება ღრმა ძილის დროს, ეს აღმოჩენაა“, – ნათქვამია პუბლიკაციაში.

ექსპერიმენტში 41-მა ადამიანმა მიიღო მონაწილეობა. მათ ძილის დროს ყურსასმენებით მოასმენინეს გამოგონილი სიტყვები გამოგონილი მნიშვნელობებით. მაგალითად ერთისთვის სიტყვისა და მისი მნიშვნელობის წყვილი ჟღერდა ასე – Guga ჩიტი, სხვისთვის კი – Guga სპილო. გაღვიძების შემდეგ მათ ჰკითხეს როგორი იყო Guga – დიდი, თუ პატარა.

„თუ წყვილის მეორე სიტყვა მათ ძილის განსაზღვრულ ფაზაში ჩაესმათ, გამოსაცდელთა 60% გაღვიძების შემდეგ სწორად პასუხობდა“, – ნათქვამია სტატიაში.

მეცნიერებმა გაარკვიეს, რომ ძილის დროს ტვინის აქტიური ფაზები, როცა ყველა უჯრედი აქტიურია, ნახევარ წამს გრძელდება და მას პასიური ფაზა ენაცვლება.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ბიზნესიეს საინტერესოა

Google, Apple და კიდევ 5 კომპანია, რომელიც თანამშრომლებს უმაღლეს განათლებას არ სთხოვს

„დღეს შრომის ბაზარი, საკმაოდ მიმზიდველია სამსახურის მაძიებელთათვის. შესაძლებელია, ეკონომისტის კარიერაც კი აიწყოთ, იმის მიუხედავად, გაქვთ თუ არა უმაღლესი განათლება“ – ამბობენ ტელეკომპანია CNBC-ში. მედიასაშუალება, იმ კომპანიების ჩამონათვალსაც აქვეყნებს, ვინც საკმაოდ მაღალ თანამდებობებზე პროფესიულ უმაღლეს განათლებას არ ითხოვს. მაგალითად, Google, Apple და IBM. სია, რომელიც სამსახურის საძიებო ვებგვერდ Glassdoor-ის მიხედვითაა შედგენილი და ასე გამოიყურება:

კომპანიას Google რეკრუიტერის, პროგრამის მენეჯერის, პროდუქტის მარკეტინგის მენეჯერისა და ინჟინერ პროგრამისტის თანამდებობებზე პროფესიული უმაღლესი განათლება არ მოუთხოვია. იგივე მიდგომით ეძებდა მარკეტინგის მენეჯერს, გამომცემლის ასისტენტს, ფინანსურ მენეჯერსა და წარმოების ასისტენტს საგამომცემლო სახლი Penguin Random House.  პროფესიული განათლება არ დასჭირვებია არც სასტუმროების ქსელს Hilton (პოზიცია: „ივენთ “ მენეჯერი, სასტუმროს მენეჯერი, ოფისის მენეჯერი), კომპანიას Apple (პოზიცია: დიზაინის ვერიფიკაციის ინჟინერი და საინჟინრო პროექტების მენეჯერი), ყავის მსოფლიო ბრენდს Starbucks (პოზიცია: ბარისტა, ცვლის უფროსი და მაღაზიის მენეჯერი), ამერიკის მულტინაციონალურ საინვესტიციო ბანკს Bank of America  (პოზიციები: აღმასრულებელი ხელმძღვანელის თანაშემწე, კლიენტებთან ურთიერთობის მენეჯერი და ანალიტიკოსი) და ტექნოლოგიურ კომპანიას IBM(პოზიციები: წამყვანი რეკრუიტერი, ფინანსური ბლოკჩეინ – ინჟინერი, მოლაპარაკებებისა და ხელშეკრულებების სპეციალისტი).

რაც შეეხება საქართველოს, შესაძლოა, ერთეული შემთხვევები ყოფილა. თუმცა, ვაკანსიის გამოცხადებისას, დიდი კომპანიები, პროფესიულ უმაღლეს განათლებას, როგორც წესი, აუცილებლად ითხოვენ.

წყარო : www.marketer.ge

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ეს საინტერესოარელიგია და მეცნიერება

არსებობდა თუ არა ნოეს კიდობანი?

ათეისტები დიდხანს ამტკიცებდნენ, რომ მსოფლიო წარღვნა და ნოეს ისტორია მხოლოდ მითია, რომელსაც რეალობასთან არანაირი საერთო არა აქვს. ცოტა ხნის წინ გაიხსნა სამხედრო დაზვერვის საიდუმლო მასალები, სადაც მითითებულია, რომ 40-იან წლებში არარატზე გადაფრენილი თვითმფრინავის მფრინავმა მაღალ მთაში შეამჩნია ტბაში გაყინული უზარმაზარი ხომალდის ნამსხვრევები.

რა ვიცით ნოეს კიდობანზე?
ადამისა და ევას შთამომავლობა სწრაფად გამრავლდა. სეითის შვილები ღვთისმოსავნი და კეთილნი იყვნენ. ბიბლია მათ ღმერთის შვილებს უწოდებს, კაენის შვილები კი უწმინდურნი და ბოროტნი – ბიბლიის მიხედვით „ძენი კაცისანი“. კაენისა და სეითის ერთამენთში აღრეული შთამომავლები გარყვნილნი და უწმინდურნი გახდნენ. მთელ კაცობრიობაში მხოლოდ ნოე და მისი ოჯახი იყო მართალი. ღმერთმა ინება, დედამიწა გაეწმინდა (განებანა) ბოროტებისაგან, ნოე კი გადაერჩინა კაცობრიობის გასამრავლებლად.
უფალი გამოეცხადა ნოეს, გააფრთხილა მოსალოდნელი წარღვნის შესახებ და უბრძანა აეშენებინა კიდობანი, სადაც თავს შეაფარებდა ოჯახთან და ცოცხალ არსებებთან ერთად. ღმერთმა ნოეს კიდობნის ზუსტი ზომებიც უკარნახა: სიგრძით 300 წყრთა და სიგანით 50 წყრთა, ხოლო სიმაღლით – 30 (150X25X15). იმ დროისთვის ეს უზარმაზარი ნაგებობა იყო.
რაციონალიზმის საუკუნეში ეჭვი შეიტანეს ბიბლიაში აღწერილი მოვლენების რეალობაში, ცდილობდნენ დაემტკიცებინათ, რომ ნოეს ისტორია მხოლოდ მითია.
უცნაურია, მაგრამ ნოეს ისტორიის დასაბუთება მეცნიერებმა პირველად სწორედ მითოლოგიაში აღმოაჩინეს. სხვადასხვა კონტინენტზე მცხოვრებ ეთნოსთა ცნობიერებაში დალექილი მოგონებები წარღვნასა და რჩეული ხალხის გადარჩენაზე.
მსოფლიო წარღვნის რეალობის მეორე დასაბუთება მოგვცა თანამედროვე არქეოლოგიამ, რომელმაც დედამიწის გაქვავებულ ქანებში აღმოაჩინა საყოველთაო კატასტროფის დამადასტურებელი მრავალი ფაქტი.
მსოფლიო წარღვნის და ნოეს ისტორიის ყველაზე ნათელი დადასტურება ნოეს კიდობნის აღმოჩენა იყო.
ბიბლიაში წერია, რომ კიდობანი არარატის მთაზე შეჩერდა. დიდი არარატი 5165 მეტრის სიმაღლის მთაა. 50-იანი წლების დასაწყისში ალპინისტები ორჯერ შეეცადნენ დაელაშქრათ არარატი ნოეს კიდობნის მოსაძებნად, მაგრამ ორივე მცდელობა წარუმატებლად დამთავრდა – დიდთოვლობამ ალპინისტებს საშუალება არ მისცა მწვერვალზე ასულიყვნენ. ექსპედიციის მოწყობას ართულებდა ის გარემოებაც, რომ არარატის მთა სამი სახემლწიფოს საზღვარზე მდებარეობს. ამ სახელმწიფოთა შორის დადებული ხელშეკრულების თანახმად, არარატზე ასვლა აკრძალულია.
ნოეს კიდობანი ფრანგმა ალპინისტმა ფერნან ნავარამ აღმოაჩინა. 1955 წელს ამ აღმოჩენის აღიარება სენსაციად იქცა. ნავარამ 5 კილომეტრის სიმაღლეზე მდებარე გაყინულ ტბაში აღმოაჩინა კიდობნის ნამსხვრევები და ფიცრის ნაწილი ჩამოიტანა. რამდენიმე ქვეყანაში ჩატარებულმა მედიოქანურმა ანალიზმა ერთნაირი შედეგი აჩვენა – ფიცარი 5 ათასი წლის აღმოჩნდა. ნავარას ექსპედიცია უნებართვოდ იმყოფებოდა მთაზე. მესაზღვრეებმა ის დააპატიმრეს, მაგრამ მოგვიანებით მშვიდობით გაუშვეს, ხელი არ უხლიათ მისი ფოტოსურათებისათვის და ფიცრის ნაჭრისათვის.
ნავარა პირველი მაძიებელი არ იყო.
ქრისტემდე მე-3 საუკუნეში ცნობილი ბაბილონელი და ბერძენი ისტორიკოსები წერდნენ, რომ სომხეთის მთებში მდებარეობს ძველისძველი კიდობანი. ახლომახლო მცხოვრებნი მას ფისს აძრობენ და ავგაროზებს აკეთებენო. იოსებ ფლავიუსი თავის წიგნში – „იუდეის სიძველეები“ (I ს.) – წერს, რომ ბევრს ჩამოჰქონდა არარატიდან კიდობნის ნაწილები. ამავეს წელს თეოფანე ანტიოქელი 180 წელს.
XIX საუკუნეში გაჩნდა ცნობები კიდობნის მნახველებზე, თურქები კი ამბობდნენ, რომ კიდობნის შიგნითაც შეაღწიეს. ხომალდი ნაკვეთურებად არის დაყოფილი, მათი უმეტესობა ყინულითაა ამოვსებული. 1916 წელს კიდობანი შეამჩნია რუსმა ავიატორმა როსტოვიცკიმ.
მიუხედავად მრავალი მცდელობისა, მხოლოდ ნავარამ მოახერხა, ფოტოსურათებით და სამეცნიერო გამოკვლევებით დაემტკიცებინა კიდობნის არსებობა. მას შემდეგ არარატზე რამდენიმე ექსპედიცია ავიდა, რომელთაც დაადასტურეს ნავარას აღმოჩენა. 70-იან წლებში თურქეთის მთავრობამ არარატზე ასვლა აკრძალა.

წყარო:   ჟურნალი „საფარველი“ № 2, 2004 წ.

სრულად ნახვა
ეს საინტერესოა

ადამიანებიც, როგორც ჩვენი ბიოლოგიური უჯრედები, კვანტურ დონეზე კოორდინაციაში ვართ – გიორგი მიქანაძე

New York City მცხოვრები ბიზნესისა და წარმატების ქოუჩი, ასოცირებული პროფესორი გიორგი მიქანაძე ადამიანის უჯრედის აგებულების უახლეს მიკროსკოპულ ფოტოებს ავრცელებს, საინტერესო აღწერით, რომელსაც ქვემოთ შემოგთავაზებთ:

“აბა, ყურადღებით!

ეს მრავალფეროვნება და უკიდეგანო სამყარო, თქვენ წარმოიდგინეთ და გახლავთ ადამიანის უჯრედის აგებულების წესრიგი და ფილოსოფია. კომენტარებში დავამატებ იგივე ფოტოს 3 სხვადასხვა, კიდევ უფრო დეტალურ ახლო ხედს.

ჩემს ხელთ არსებული ინფორმაციით, აღნიშნული ფოტო დღესდღეობით ულტრა თანამედროვე ტექნოლოგიებით (blending X-ray, nuclear magnetic resonance and cryo-electron microscopy data sets) გადაღებული ადამიანის უჯრედის ყველაზე დეტალური მიკროსკოპული ვერსიაა.

შეგიძლიათ წარმოიდგინოთ ცოტა ხანში თითოეული ამ ფერის კიდევ ამოყვანას და დეტალური სურათის გადმოცემას რომ შეძლებს ტექნოლოგია?! ესეიგი, ხვდებით ხო სად ვართ, ჩვენ, ადამიანები?

ახლა წარმოიდგინეთ, ჩვენ გვაქვს ასეთი 30 ტრილიონი უჯრედი. ანუ 30 ტრილიონი ასეთი სამყარო ურთიერთმოქმედებს და კოორდინირებენ ერთმანეთთან კვანტურ დონეზე, თვალისთვის არა აღქმად, მიღმიერ სამყაროში, რომელსაც ჩვენ ვერ აღვიქვამთ და ვერ ვაცნობიერებთ. თუმცა, ფაქტია, არსებობს და ის ჩვენგან დამოუკიდებლად მოქმედებს და ჩვენი ცნობიერი არ მონაწილეობს ამ პროცესში. ელექტრომაგნიტური იმპულსებით ჩვენში არსებული 30 ტრილიონი ეს სამყარო ჰარმონიულად კოორდინირებს და უზრუნველყოფს ჩვენს სიცოცხლის უნარიანობას, დაზიანებების დროს რეგენერაციის პროცესს და ასე შემდეგ.

ახლა წარმოიდგინეთ,

სიხარულიწარმოგიდგენიათ ამ სამყაროებში რა ხდება სიხარულის განცდის დროს? მათი ფორმაცია, მათრი ელექტრომაგნიტური იმპულსები და მწყობრი

შიშიგაიაზრეთ იქ რა ხდება

დეპრესიაკარგად გაიაზრეთ

შური და აგრესიახვდებით ხომ

ჭიანშველა, რომელმაც შეიძლება ჩვენი სხეულის სადღაც, რომელიღაც მიყუჩებულ ნაწილში გაიაროს თავისი თითქმის უწონადი ფეხებით და მთელმა სხეულმა იგრძნოს და განიცადოს სწორედ ამ პატარა, ასე მოწყობილი უჯრედული სამყაროების მყრობრის მეშვეობით.

ჩვენი გრძნობისა და აღქმის ორგანოები და მათი ტაქტიკური მოქმედებები თითოეულ მათგანზე.

და ..

სიყვარულირომელსაც შემოქმედი უპირობოდ გვაღებინებს

ახლა წარმოიდგინეთ ჩვენი ამა თუ იმ კონდიციის პერმანენტულობა, ანუ განმეორებითობა და ამ პატარა ლამაზ სამყაროებზე თქვენი ბრძანება თუ როგორ მოეწყონ. შესაბამისად მათი გავლენა ჩვენი სიცოცხლის ხარისხზე, ჯანმრთელობასა და საინტერესოობაზე.

ჯანმრთელობის პრობლემები, მათი გადაწყვეტები ამ ცოდნის ცოდნაში და ყოველდღიურ ცხოვრებაში იმპლემენტაციაშია.

ახლა მომყევით შემდეგზე

თითქმის ყველა დახვეწილ, განვითარებულ, წარმატებულ ბიზნესებში არსებობს ორგანიზაციული კულტურა სხვადასხვა კონდიციის ადამიანების ურთიერთშეთავსების, გათვალისწინების, გუნდური მუშაობის ჰარმონიზაციის და კოორდინაციული მუშაობისთაობაზე. აღარ მაქვს საუბარი ნასას კოსმონავტების შერჩევაშეთავსებამომზადების პოლიტიკაზე და .. ანუ, ვადგენთ და ვაცნობიერებთ, როგორ შეგვიძლია ჩვენ, ადამიანებ სერთმანეთისთვის იმპულსების გადაცემა, ამოცნობა, წინათგრძნობები, გათვალისწინებები და.. მისმინეთ! ეს თუ არ გაგიგიათ, ამ თემებზე საუბრის სკეფსისის საფუძველს არ იძლევა. უბრალოდ, თუ ეს არ იცით, შეგიძლიათ გაიგოთ. თუ არ გესმით სხვა ინტელექტუალურ გამოწვევებთანაა პრობლემა. ეს რომ გიორგის ეთქვა ეგება შემკამათებოდით, მაგრამ ეს უკვე დიდი ხნის დანერგილი აპრობირებული პრაქტიკაა. ადამიანები ზეგავლენას ახდენენ ერთმანეთზე და ეს ზეგავლენა შეიძლება იყოს კარგიც და ცუდით. ეს ზეგავლენა შეგვიძლია მივიღოთ კიდეც და დავბლოკოთ კიდეც. არავითარ შემთხვევაში ეს ცოდნა არ შეიძლება უმწიფარი ბუნების ადამიანების ხელში, იმიტომ რომ არის საფრთხე ისინი დააზიანებენ სხვასაც და საკუთარ თავსაც, საზოგადოებასაც. ეს პროცესები მიდის ახლა.

ახლა შემდეგზე გამომყევით, ყურადღებით

წარმოგიდგენიათ, როცა ჩვენი უჯრედები ასეთ კოორდინაციაში არიან და ასეთ ამბებს ატრიალებენ ჩვენთვის, ჩვენი სიცოცხლისათვის ყოველდღიურადრა შეგვიძლია ჩვენ, ამ უჯრედების და ელექტრომაგნიტური იმპულსების მქონე ადამიანებს გავაკეთოთ ერთმანეთისთვის, ერთიანობით, ცოდნით, თანმიმდევრულობით, გონიერებით. აქ უმნიშვნელოვანესი ფაქტორიათანხმობა მთავარზე, აღიარება და კოორდინაციაში ყოფნა. გაცნობიერება რაზე კონცენტრირებ, რატომ და რა წვლილის შეტანა შეგიძლია.

ახლა დაფიქრდით, კითხვა მაქვს. მე არ ვუპასუხებს, – დაწერეთ ფურცელზე რა გვიშლის ხელს საზოგადოებრივ კოორდინაციასა და თანხმობაში? უპასუხეთ რა ხმაურობს და გვიშლის ხელს თანხმობაში, ფოკუსირებაში? რა არის ის, რითაც ოჯახის მიღმა ჩვენ როგორც მოქალაქე, ჩვენ როგორც საზოგადოებრის წევრი ჩვენი ფიქრი და გონი რას მიაქვს, რითი კავდება, რითი ერთობა? უპასუხეთ, დაწერეთ პასუხი, მერე მიხვდებით სადაა გამოსავალი. ანუ, საზოგადოება აღებული როგორც ერთი მწყობრი ორგანიზმი რითი იკვებება დღეს, რა შოკებს უგზავნის ამერთიან სხეულს და რით ასაზრდოებს?! ხვდებით ხომ რატომ გვაქვს ამდენი დაზიანებული უჯრედები სხეულში ჩვენ, მთელს მსოფლიოს და რატომაა ამდენი ავადობები.

ახლა შემდეგი

ჩვენ, კოლხებს და იბერიელებს, გამომდინარე ჩვენი გენეტიკიდან, რომელზეც ზეგავლენას ახდენდა ყოფითი პირობები და გეოპოლიტიკური მდგომარეობა გვაქვს უნიკალური გენეტიკური კოდი, ფორმულა რომელიც ნასაზრდოები და გამობრძმედილიამწარმოებლური და შემოქმედებითი ბუნებით; საქმოსნური, სავაჭრო ბუნებით; თვითგადარჩენის, ბრძოლის ხელოვნების, მოლაპარაკების წარმოების, ალიანსების შექმნის და დიპლომატიის ბუნებით; საზოგადოებრივი თანაცხოვრების კულტურაით; ასევე, მეცნიერების, შემეცნების, მედიცინის, ხელოვნების, ფიზიკური კულტურისა და ფილოსოფიის ბუნება; სწავლების გადაცემის სისტემების განვითარების ბუნება; ასევე, შემოქმედის ყველაზე ჯანსაღი რწმენის და ბუნების კანონების მიმდევრობის კულტურა, როგორც ძველი აღთქმის, ისევე ახალი აღთქმის სასწაულებრივი კონტექსტები.

ყოველივე ზემოთ აღნიშნული ჩვენი საზოგადოების თანაცხოვრების სხვადასხვა ისტორიული ეტაპებიდანაა ნასაზრდოები. ეს მიდგომები ინდივიდუალური სიცოცხლის და თანაცხოვრების მაღალ სტანდარტებს უზრუნველყოფდა სხვადასხვა მიმართულებით (მაგალითად იბერია და კოლხეთის ძლევამოსილების პერიოდი )

გინდ დაიჯერე მკითხველო და გინდ არა!

სწორედ ეს გვაქვს გენში, გენში რომელიც არ ისვენებს და მოცემული ეტაპისთვის სხვადასხვა ხმაურებით არის დათრგუნული და მიჯაჭვული, რომელიც აუცილებლად უნდა გამოთავისუფლდეს. წაიკითხეთ მეცნიერგენეტიკოსების სამეცნიერო პუბლიკაციბი. ნახეთ ჩვენ პირადად, მე თქვენ მკითხველო, როგორ ვწვრთნით და ვაკოდირებთ ჩვენს გონს, გაეცანით ამ მასალაბს. ნუ საზრდოობთ მხოლოდ მხატვრული დოკუმენტალისტიკით. ეს პროპაგანდაა!

აღნიშნული საკითხებით გააზრება დღეს უკვე გახლავთ თითოეული საქართველოს მოქალაქის, აქ მხცოვრები ინდივიდის პირდაპირი ვალდებულება. არავინ, ვინც ამ ფერხულს არ აუწყობს ფეხს არ გახლავთ ამ საზოგადოების წევრი! ყველა, ვინც შეუშლის ხელს ამ პროცესებს გახლავთ ამ საზოგადოების მტერი და აქვს ძალიან მძიმე ხვედრი!

ჰოდა, ვისაც გესმით ეს თემები ყურადღებით!..

მაქვს ინფორმაცია, რომ თბილისში დაიწყო კოორდინირებული მოძრაობა ამ მიმართულებით. სავარაუდოდ ეს იქნება რეგიონის მასშტაბიეს იქნება ცოდნის გამჟღავნება და ტაქტიკები, როგორ შეიძლება დაძლეულ იქნას საზოგადოებრივი გამოწვევებიხმაურებისგვერდის ავლით. მე პირადად, ჩემი რესურსებით ყველანაირად შევეცდები ამას შევუწყო ხელი. მოგიწოდებთ, ვისაც როგორ შეგიძლიათ დაუდგეთ ამ მოძრაობას გვერდში. მე ნუ მომთხოვთ, ჩემგან ნუ გაიგებთ, ერთი კაცი ვარ, ილოცეთ ჩემთვის. 🙏❤️ მოიკითხეთ, დააკვირდით, ყურადღებით და ყველაფერს მიხვდებით. აქ ყველაზე მნიშვნელოვანი გვერდში დგომაა გააზრება, შესაბამისი ენერგეტიკული, სიბრძნისეული ელექტრომაგნიტური კავშირები თქვენი ფიქრით, პოზიტიური განმტკიცებით, აი ეს ლამაზი მწყობრი უნდა შევქმნათ, ჰარმონიული, ჯიუტად კეთილდღეობისკენ და დანარჩენი პროცესები თვითონ ნახავს ავთენტურ გზას.

სრული იგნორი გაუკეთეთ იმ ხელის შემშლელ ფაქტორებს, რაც ჩამოწერეთ. არ მისცეთ უფლება ამ თემებმა მოგხსნათ მთავარი მიმართულებიდან და ზომბივით გატაროთ დაუსრულებელ წრეზე.

ეს გარდაუვალი პროცესია, – უბრალოდ, გაქვთ შანსი გახდეთ ამ მოვლენების შემოქმედი, მონაწილეობა მიიღოთ როგორც ერთმა ძლიერმა უჯრედმა, რომელიც კრავს მთელს ორგანიზმს.

Happy Thanksgiving

დღეს აქ, ამერიკაში, მადლიერების დღე გვაქვს, მადლიერება აჯანსაღებს ჩვენს სხეულს და ამ უჯრედების მწყობრს აღმართავს ზეიმისთვის. მადლიერების კონდიციას და ბევრ სიხარულებსგისურვებთ.

ვინც წაიკითხეთ, რაც წაიკითხეთ, – იყავით ყურადღებით და საინტერესო მწყობრის მონაწილე!”

 

გიორგი მიქანაძე

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა

სრულად ნახვა
ეს საინტერესოაისტორიასაქართველო

,,აფრიკელი აფხაზების” ისტორია

ალბათ ხშირად შეგხვედრიათ აფრიკელი აფხაზების ფოტოები, რომლებიც ჩოხებში არიან გამოწყობილი და ამაყი აფხაზური იერიც დაჰკრავთ – ხშირადაც გაგიჩნდებოდათ კითხვა, თუ საიდან გაჩდნენ ისინი საქართველოში და თუ მოახერხეს ადგილობრივ მოსახლეობასთან ასიმილაცია.

საინტერესოა, რო სოფელ აძუბჟაში დასახლებული აფრიკელების ყოფა, კულტურა, ენა იმდენად ფორმირდა – დროთა განმავლობაში, რომ აფხაზურისგან თითქმის არაფრით არ განსხვავდებოდა. მათი უმეტესობა მუსლიმი იყო, ეწეოდნენ მიწათმოქმედებას, იცვამდნენ ჩოხებს, ჰქონდათ მეურნეობა.

,,აფროაფხაზების” აქ დასახლების შესახებ რამდენიმე ვერსია არსებობს, ერთ-ერთი ყველაზე დამაჯერებელი ვერსიის თანახმად კი, ისინი მე-17 საუკუნეში აფხაზმა თავადებმა მონათა ბაზრობიდან წამოიყვანეს და ადგილობრივ ციტრუსების პლანტაციებში დაასაქმეს.

კიდევ ერთი ვერსიით,  ისინი მე-19 საუკუნეში თავად ჩამოვიდნენ ამ ტერიტორიაზე. არსებობს ვარაუდიც, რომ, შესაძლოა, ისინი ოსმალეთის სანაპიროსკენ მიმავალ გემში იყვნენ, როდესაც ხომალდი ჩაიძირა –  მათმა ნაწილმა კი, გამოცურა და აფხაზეთის ტერიტორიაზე დასახლდა.

როგორც მკვლევართა ნაწილი ამბობს, ისინი ადგილობრივ მოსახლეობას შეერწყნენ, ამიტომაც, დღეს აფხაზეთში აღარ გვხვდებიან მკვეთრად გამოხატული აფრიკული გარეგნობის ადამიანები, თუმცა, სავარაუდოდ, ცხოვრობენ მათი შთამომავლები.

ბიბლიოგრაფია:

  1. ,,ვინ იყვნენ შავკანიანი აფხაზები”, Livepress.com (23/07/2018)
  2. ,,ამბავი შავკანიანი აფხაზებისა” , კვირის პალიტრა (23/07/2018)

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ეს საინტერესოაკატეგორიის გარეშე

ლარისა პეტროვნა კოსაჩის – „ლესია უკრაინკას“ ცხოვრება მჭიდროდ უკავშირდება საქართველოს

უკრაინულ ლიტერატურაში წამყვანი ქალის- ლარისა პეტროვნა კოსაჩის, იგივე „ლესია უკრაინკას“ ცხოვრება მჭიდროდ უკავშირდება საქართველოს. 

იგი დაიბადა 1871 წელს ქალაქ  ნოვოგრად-ვოლინსკში. განსაკუთრებული ტალანტის და გამორჩეული გონების გოგონას ათი წლის ასაკში ჭლექი დაუდგინეს ექიმებმა. მოგვიანებით ავადმყოფობა ფილტვებსა და თირკმელზე გადაუვიდა.

90-იან წლებში ბერლინში გაიკეთა ოპერაცია პროფესორ ბერგმანთან. იტალიის ქალაქ სან-რემოში დასვენებამ ვერ გამოაკეთა. და აი, 1913 წლის  შემოდგომაზე ლესია პირველად ჩამოდის საქართველოში.  ლესია და მისი მეუღლე კლიმენტი კვიტკა დაუახლოვდნენ ზაქარია ფალიაშვილს. ცნობილია, რომ კვიტკამ და ზაქარიამ ერთად იმოგზაურეს სვანეთში.

პოეტი, პერიოდულად, 10 წლის განმავლობაში ცხოვრობდა და მუშაობდა. ბათუმში, თბილისში, თელავში, ხონში, ქუთაისში ცხოვრებისას მან საუკეთესო დრამატული ნაწარმოებები შექმნა  – „ტყის ზღაპარი”, „ქვის ბატონი”, „რუფინი და პრისცილა”

ლესია უკრაინკა საქართველოდან თავის ოჯახის წევრებს წერდა: „ასეთი საინტერესო, განსაცვიფრებელი მხარე – საქართველო! შეუძლებელია იცხოვრო ასეთ მშვენიერ მხარეში და არ იყო პოეტი. მე დიდ მსგავსებას ვხედავ ჩემს სამშობლოსა და საქართველოს შორის. როცა ალაზნის ხეობას ვუყურებ, მშობლიური დნეპრის ნაპირები მაგონდება…”                                                                      

 ლესია უკრაინკა საბოლოოდ 1913 წლის  9 ივლისს ჩამოვიდა საქართველოში და სურამში, ზინდისის გორაკზე აგებულ პატარა სახლში დაბინავდა.  (სადაც დღეს-დღეისობით მისი სახლ-მუზეუმია)  მას იქაური ქალბატონი – სოფიოცუცქირიძე უვლიდა. ეს ჩამოსვლა პოეტისთვის საბედისწერო აღმოჩნდა. 1913 წლის 1 აგვისტოს იგი  გარდაიცვალა.

მისი ნეშტის გადასვენების ცერემონიალზე  გიორგი ლეონიძემ წაიკითხა ლექსი,  რომელშიც პარალელი გაავლო საქართველოს უდიდესი მგოსნის – დავით გურამიშვილის უკრაინაში, ხოლო  ლესია უკრაინკას ქართულ მიწაზე გარდაცვალებას შორის.

ლესია უკრაინკა საქართველო- უკრაინის კეთილგანწყობის და მეგობრობის სიმბოლოდ იქცა, ვინაიდან მის უდიდეს სიყვარულს საქართველოსა და ქართველი ხალხისადმი მოწმობს მთელი მისი ბიოგრაფია და პირადი ჩანაწერები:

 ”ქართველები კავკასიაში მუდამ პირველები იყვნენ თავიანთი პოლიტიკური და საზოგადოებრივი ბრძოლის სულისკვეთებით… თუ თვალს გადავავლებთ მსოფლიოს მეზობელ ხალხთა ურთიერთობებს, უსათუოდ დამეთანხმებით, რომ ქართველები, როგორც მეზობლები, ქვეყნად ერთ-ერთი საუკეთესონი არიან”.

 “რა საინტერესო, რა საუცხოო მხარეა საქართველო, რა სიმამაცე და გმირობა უნდა ჰქონოდა ერთ მუჭა ხალხს, რომ გადარჩენოდა ამდენ საშინელ ქარტეხილსა და უბედურებას. მე რომ უკრაინელი არ ვიყო, ვისურვებდი ქართველი ვყოფილიყავი”

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

 

სრულად ნახვა
არქიტექტურა/დიზაინიეს საინტერესოაისტორიაკულტურასაქართველო

ხელოვნებათმცოდნე – გვანცა ბერძენიშვილი უნიკალური თბილისური სადარბაზოებისა და ნაგებობის შესახებ

გვანცა ბერძენიშვილი ახალგაზრდა ხელოვნებათმცოდნეა, რომლის ნაშრომმაც საქართველოს ეროვნული ბიბლიოთეკის შენობების არქიტექტურის შესახებ გამოცდილი მეცნიერების ყურადღება მიიპყო და ცოტა ხნის წინ,  დაინტერესებულ პირებს საჯარო ლექციის ფარგლებში ჰქონდათ შესაძლებლობა გასცნობოდნენ მის მიერ ერთიან კომპლექტად შეკრულ ნაშრომს, ამას გარდა, ახალგაზრდა ხელოვანი დიანტერესებულია ზოგადად, თბილისური არქტიტექტურითა და სადარბაზოების მოხატულობებით, რომელთა იდუმალებით მოცულ ისტორიებსა და ახლანდელ მდგომარეობაზე  თავად გვიამბობს.

-გვანცა, გარდა იმისა, რომ ეროვნულ მუზეუმში მუშაობ, აქტიურად სწავლობ ქართული სადარბაზოებსაც, გვესაუბრე ძველი ქართული სადარბაზოების მრავალფეროვნებაზე.

შეიძლება ითქვას, რომ ქართული სადარბაზოების განსაკუთრებული ისტორია მე-19 საუკუნის მეორე ნახევარში, პოლიტიკური გარდატეხების ფონზე იწყება, როცა საქართველოში განსაკუთრებით შემოდის ევროპული სტილები, რომლებც იქამდე ჩვენ, ასე ვთვათ, გამოვტოვეთ, იქნება ეს რენესანსი, ბაროკო, კლასიციზმი თუ სხვა. ამ ფაქტმა გამოიწვია ის, რომ თბილისურ შენობებს, რომ დავაკვირდეთ ერთმანეთის გვერდით შევხვდებით სხვადასხვა სტილში შექმნილ ფასადებს, თუმცა მე ვიტყოდი, რომ თბილისმა ეს ეკლექტურობა ძალიან მარტივად, ჰარმონიულად მიიღო და მოიხდინა კიდევაც.

ამ პერიოდის მდიდარი მეცენატებისა და ვაჭრების ფენის გააქტიურებამ  თბილისში პარადული სადარბაზოების გავრცელებას შეუწყო ხელი, ვინაიდან მათთვის ნიშვნელოვანი იყო, რომ საცხოვრებელი სახლი მაქსიმალურად ყოფილიყო გაფორმებული, შესაბამისად, იმ დროინდელი სუფთად თბილისური სახლის სტრუქტურა აერთიანებდა ოთხივე მხრიდან კედლებით შემოსაზღვრულ შიდა ეზოს, ხის მოჩუქურთმებულ აივნებს, მოხატულ სადაბაზოსა და ევროპულ სტილში გადაწყვეტილ წინა ფასადს. თუ კი შეუძლებელი იყო მთლიანად აღნიშნული კომპლექტის ქონა, გარკვეული ელემენტი მაინც გააჩნდა ძველ სადარბაზოს, თუნდაც  ეს მხოლოდ მოზაიკური იატაკი ყოფილიყო.

-შენ, პირადად, როგორც ხელოვნებათმცოდნე, რომელ თბილისურ სადარბაზოებს გამოარჩევდი?

-როგორც ვიცით, XX საუკუნის დასაწყისიდან ჩვეულებრივ იმკობოდა მთელი სადარბაზო – კედლები, ჭერი, კიბის ნაწილები.  შესაძლებელია გამოიკვეთოს ერთი სტილი, რომელშიც ოსტატები მუშაობდენ, მაგრამ მდიდარი ოჯახებისთვის, რომლებიც სადარბაზოს მხატვრობას უკვეთავდნენ, სირცხვილი იყო გაემეორებინათ უკვე შესრულებული მოხატულობა, ამიტომ, შესაძლებელია, თემატიკა ზუსტად ერთნაირი იყოს, მაგრამ აუცილებლად იქნება განსხვავებული ერთმანეთისგან, თუნდაც დეტალებში. და იმ შემთხვევაშიც კი, თუ სადარბაზოში ერთი და იგივე მხატვარი მუშაობდა, მოხატულობები მაინც განსხვავებულია და ამიტომ, ჩემი აზრით, თითოეულ მათგანი საკმაოდ საინტერესოა, თუმცა ჩემთვის განსაკუთრებით საინტერესოა გროტესკის სტილში შესრულებული მოხატულობა. ეს სტილი ჯერ კიდევ ანტიკური ხანიდან მომდინარეობს და უწყვეტად არსებობდა ევროპაში. როგორც ჩანს, ამ პერიოდის თბილისში ის განსაკუთრებით პოპულარული იყო. განსაკუთრებით საინტერესოა მცენარეული, ცხოველური და ადმიანის ფორმების ერთმანეთთან შერწყმა, როგორც ეს გრიბოედოვის 15 ნომერში არსებულ მოხატულობაშია.

(გრიბოედოვის ქ. N:15)

 ხშირად ვხვდებით პუტების გამოსახვაც. ეს გახლავთ პატარა, შიშველი ბავშვები, რომლებიც, ზოგ შემთხვევაში ფრთებით არიან შემკული. ისინი უმეტესად  ჭერზე გამოსახულ ილუზორულ ცაში არიან ჩახატულები, თუმცა იშვიათად კედლებზეც გვხვდება.

ახოსპირელის  ქ. 3/7

მოხატულობა სხვადასხვა მასალაში სრულდებოდა. უმეტესად ეს იყო ზეთის საღებავები და ქაღალდი. ისინი როგორც წესი კომბინირებულად გვხვდებიან. ხოლო თვითონ ნაგებობებს რაც შეეხება,  პირდაპირ არის ხოლმე ნახსენები რომ იგებოდა პარიზიდან ჩამოტანილი ქვებით და ირთვებოდა ვენეციური მოსაპირკეთებელი მასალებით, იმ დროს გარკვეულ ფენას ნამდვილად ჰქონდა ამის ფუფუნება.

-ხშირად შემოქმედებაზე არა ნაკლებ საინტერესო თვითონ ხელოვანის ცხოვრების დეტალებია, ხომ არ არის შემორჩენილი იმ პერიოდის მხატვრებისა და არქიტექტორების შესახებ რაიმე ცნობები?

-თბილისში ალბათ ყველას გაუგია რუსთაველის მეტროს მიმდებარედ არსებული ვაჭრის – მელიკ აზარიანცის – სახლი, რომელშიც დღეს პანტომიმის თეატრიც არის განლაგებული, შენობა დაახლოებით 1914 წლისთვის არის აგებული და მას უკავშირდება ლეგენდა, რომ როდესაც მშენებლობის პროცესში მას ქალიშვილი გარდაეცვალა, გადაწყვიტა, რომ შენობა საპანაშვიდე წრიული თაიგულებით მოერთო,  იმავე შენობას უკავშირდება მეორე ისტორიაც, როგორც ამბობენ, მშენებლობისას ვაჭარს იმდენად გაუძვირეს წყლის საფასური, გამომდინარე მისი ფინანსური შესაძლებლობებიდან, რომ მან უარი თქვა საერთოდ წყალზე და ნახევარი შენობა პრინციპულად ღვინით ააშენა.

აზარიანცის სახლი რუსთაველზე

იდუმალებით მოცულია თვითონ აზარიანცის სიკვდილიც, ერთი მოსაზრებით, რეპრესიების დაწყებისთანავე ყველაფერი ჩამოართვეს და სარდაფში დახვრიტეს, მეორე მოსაზრებით კი – მან სეიფს შეაფარა თავი და კარი შიგნიდან ჩაეკეტა, უცნობია მისი საფლავის ადგილმდებარეობაც.

მასკარონებით შემკული შენობა, ტაბიძის ქ.

საინტერესო ისტორია აქვს ტაბიძის ქუჩის ბოლოში, ერთმანეთის პირისპირ მდებარე ორ სახლსაც, ეს სახლები სომეხ ვაჭრებს ეკუთვნოდათ და ერთ-ერთი მათგანი შემკულია ულამაზესი ქალის ფიგურებითა და ულამაზესი აივნით, ხოლო მოპირდაპირე სახლის მფლობელს, არ ჰქონდა იმდენი შესაძლებლობა, რომ ასე მოერთო შენობა და საკუთარი სახლი ენაგამოყოფილი მასკარონებით შეამკო, ეს არის ერთგვარად დამახინჯებული კაცის ფორმა,რომელსაც ენა აქვს გადმოყოფილი და ამის შემდეგ, მეზობელ  ვაჭარს შეუთვალა – კი შენი სახლი უფრო მდიდრულია, მაგრამ აივანზე, როცა გადმოდგები, პირველი, რასაც დაინახავ, ჩემი ენაგადმოგდებული მასკარონებიაო.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

 

 

 

 

 

სრულად ნახვა
ეს საინტერესოაკულტურასაქართველო

აფხაზური ტრადიციები და მსგავსება ქართულ კულტურასთან

აფხაზური კულტურა და ტრადიციები საკმაოდ საინტერესო და თვითმყოფადია –  ბევრი რამით კი, ქართულსაც ჰგავს. გადავწყვიტე, რამდენიმე მათგანის შესახებ მომეთხრო:

ზოგადად, აფხაზური ტრადიციები საკმაოდ მკაცრია, ერთგვარი დაუწერელი კანონები – ქცევის წესებიც კი არსებობს, ეს ქცევები კი – ზუსტადაც რომ – ტრადიციებს ეყრდნობა.  ისინი მკვეთრად გამოხატული პატრიარქალურობით გამოიჩნევა, ძირძველი წესები კი – ქალის უფლებებს თვალშისაცემად ავიწროვებს. ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი კულტურული ელემენტი სტუმრის დაფასება და მისდამი პატივისცემაა. სტუმარი ხელშეუხებელია, თუმცა – განსაკუთრებული პატივისცემის ღირსი ასაკოვანი სტუმარია. გარდა ამისა, ისიც უნდა ითქვას, რომ დღემდეა შემორჩენილი უფროს-უმცროსობის კულტი. ოჯახში უფროსის სიტყვა გადამწყვეტია. თუკი სახლში ვინმე უცხო შემოდის – ოჯახში მყოფები ფეხზე დგებიან – ბავშვიც, მოხუციც, კაციცა თუ ქალიც.

საინტერესო და უცნაური ტრადიცია, რომელიც ძველ მეგრულ ოჯახებშიც გვხვდებოდა, რძალ-მამამთილის ურთიერთობას უკავშირდება. წესის თანახმად, ისინი ერთმანეთს არ ელაპარაკებიან. ბუნებრივია, თანამედროვე აფხაზების ნაწილში ეს ტრადიცია ნაკლებად გვხვდება, თუმცა – ოჯახების გარკვეული ნაწილი კვლავ იცავს ამ ადათს.

ზოგადად, საინტერესო ფენომენია ქალისა და მამაკაცის ურთიერთობა, რომელიც, ტრადიციის თანახმად, საზოგადოებისათვის ტაბუირებული უნდა იყოს – რაც გამოიხატება იმაში, რომ ცოლს უფლება არ აქვს ქმარს სხვისი თანდასწრებით სახელით მიმართოს (შესაძლოა, ამ ტრადიციას მივაწეროთ ის, რო ხშირად, აფხაზებსა და მეგრელებს ერთი სახელი ჰქვიათ, თუმცა – მეორე სახელით მიმართავენ), ქორწილში კი – სტუმრებს სხვადასხვა შენობაში იღებენ. მოკლედ რომ  ვთქვათ – ამ ტრადიციების ძირითადი დედააზრი ისაა, რომ მათი თანაცხოვრება საზოგადოებისთვის თვალსაჩინო არ უნდა იყოს.

ზემოთ ნახსენები ტრადიციების დიდი ნაწილი დროთა განმავლობაში ტრანსფორმირდა, თუმცა – ,,კონსტიტუციური” სახე მაინც შეინარჩუნა. თუმცა, უნდა ითქვას, რომ დღემდე მკაცრადაა შემონახული უხუცესთა საბჭოები, ხოლო ყველა გვარს  საკუთარი უხუცესი ჰყავს. ისევე, როგორც მთიულ ქართველებში არსებობდა ტრადიცია – ეს უხუცესებიც ძალიან გავლენიანები არიან, ისინი წყვეტენ ბევრ სადავო საკითხს.

ბარონ დე ბაიმ, რომელმაც XIX-XX  საუკუნეში საქართველოში იმოგზაურა, მთლიანად აღწერა კუთხეები და მათი ტრადიციები, ის თავისი წიგნის ერთ-ერთ მონაკვეთში – ,,აფხაზეთში. ერთი მივლინების მოგონებანი” აღწერს, თუ როგორ გამოჰყავთ აფხაზებს მდინარიდან წყალში დამხჩვალის სული. მთელი სოფელი იკრიბება შემთხვევის ადგილას. ერთი ნაპირიდან მეორეზე თოკია გაბმული და ზედ უხმარი ტიკი კიდია. შეკრებილები მიცვალებულის სულს ევედრებიან ტიკში შევიდეს. როდესაც ტიკი გაიბერება, მას თავს მოუკრავენ და მიცვალებულის საფლავზე ზეიმით მიაქვთ.
სოფლებში არ არის სასაფლაოები, აფხაზები მიცვალებულებს ბაღში, ხის მესერით შემოვლებულ, გადახურულ ადგილას მარხავენ, ამ მესერზე ხშირად ნახავთ გარდაცვლილის ნაქონ ტანსაცმელს, რომელიც აფხაზებს ვინმე გაჭირვებულისთვის აქვთ დატოვებული.

ბარონი ხშირად ავლებს პარალელებს ჩერქეზებსა და აფხაზებს შორის, მაგალითად: ,,ისევე როგორც ჩერქეზებს, აფხაზებსაც უყვარდათ ხმლის გაშიშვლება; ცხენების მოპარვას ისინიც ისე უყურებენ, როგორც სანაქებო საქციელს, ხოლო შურისძიებას კი – როგორც აუცილებელ კანონს.” ავტორი ამ ერების ენების მსგავსებასაც უსვამს ხაზს.
შეიძლება ითქვას, რომ აფხაზური ტრადიციების დიდი ნაწილი ძალიან ჰგავს კავკასიელი მთის ხალხების ტრადიციებს – თუნდაც, სვანების, მოხევეების, ჩერქეზების…
აფხაზებში არსებობდა სისხლის აღების წესიც.
დატირების ტრადიციაც ძალიან ჰგავს დასავლეთ საქართველოში გავრცელებულ რიტუალს.

მიუხედავად იმისა, რომ ტრადიციების  დიდი ნაწილი დღეს კანტიკუნტადაა შემორჩენილი, სტუმრისა და უფროსის დაფასების კულტი დღემდე ძლიერადაა ფესვგადგმული.

 

ბიბლიოგრაფია:

  1. “In Abkhasia, memories of a mission” by Le Baron de Baye//Khornabuji I, Tbilisi 2011. “აფხაზეთში. ერთი მივლინების მოგონებანი”//ხორნაბუჯი I, თბილისი 2011
  2. აფხაზური ტრადიციები დღეს და გუშინ – რადიო თავისუფლება. 19.08.2016 (2./07.2018)

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

 

 

 

სრულად ნახვა
ეზოთერიკაეს საინტერესოაფილოსოფია

მინერალურ ქვებში დამალული მაგია   

ჩვენი ღრმა კავშირი სამყაროსთან ასოცირდება იმ ელემენტებთან, რომელთაც ვუზიარებთ ჩვენივე სამყაროს. მინერალური ქვები ოდითგანვე გამოიყენებოდა მეფეების, შამანების, ბელადების მიერ რელიგიური რიტუალებისთვის, რომელიც ერთგვარი რწმენის სიმბოლოდ იქცეოდა ხოლმე. საინტერესოა, რატომ სჯერათ ადამიანებს ერთიდაიგივე?  მიუხედავად ქვების მეტაფიზიკური ძალისა და რელიგიური რიტუალებისა, მინერალური ქვები შეიძლება გამოვიყენოთ ასევე ჯადოქრობისთვის, ენერგიების გაცვლისთვის, ფსიქიკური ჯანმრთელობის მოსაპოვებლად და ა.შ. ამულეტები და თილისმანები გამოიყენებოდა, როგორც ერთ-ერთი უძლიერესი მაგიური იარაღი სხვადასხვა დაავადებისა და ეშმაკური ძალების წინააღმდეგ.

ობიდიანი (obsidian) – თითქმის ყველა კულტურაში, ათასობით წლის მანძილზეб ამ ვულკანურ მინებს გარდაქმნიდნენ სარკეებად, ხანჯლებად, ხმლებად, გამოიყენებოდა ფირფიტებისა და ორნამენტების გასაკეთებლად. ომებში მისი გამოყენება ჯერ კიდევ ატარებს აგრესიულ სიმბოლიკას მეზოამერიკულ კულტურაში. იგი შავი ფერის ქვაა, რომელიც ხშირად გამოიყენება, როგორც ,,თავდაცვითი ამულეტი”.

მთვარისქვა (moonstone)- უძველესი რომაელები დარწმუნებული იყვნენ, რომ მთვარის სინათლე მთვარეზე სხივდებოდა. ამდენად, აქედან წარმოდგება ამ ქვის სახელი. ეს ქვა ბერძნულ და ლათინურ კულტურებში ასოცირდება ქალთა მთვარის ქალღმერთთან. ამიტომ იგი გამოიყენებოდა, როგორც ქალური ქვა, ღმერთებთან კომუნიკაციისთვის, ორნამენტებისთვის და როგორც თანამორწმუნეებთან დასაკავშირებლად რიტუალების დროს.

ფირუზი (Turquoise)- იგი ძალიან ღირებული ქვაა, მისი იშვიათი სილამაზის გამო. იგი ევროპაში პირველად თურქეთიდან შემოვიდა, სახელიც სწორედ აქედან დაერქვა . უძველეს დროში აცტეკები მას ეძახდნენ „chalchihuitl-ს”, რომელიც აღნიშნავდა ისეთ პირებს, ვისაც სახეზე ჰქონდათ „პირსინგი“ . თანამედროვე დროში ფირუზი გამოიყენება ნათელმხილველების მიერ სხვადასხვა რიტუალისთვის.

ამეთვისტო (Amethyst) – მეწამულტონიანი კვარცი შუშის ან იასამნის ტონში. ამ ქვას გამოიყენებენ ამულეტის სახით სიმთვრალის წინააღდეგ სიფხიზლისთვის. ძველი ეგვიპტელები კი მას გამოიყენებდნენ დამნაშავებისა და შიშის წინააღმდეგ. მისი სახელი წარმოდგება ბერძნული მითიდან კერძოდ: დიონისეს, ღვინისა და ლანძღვის ღმერთს, შეუყვარდა ქალიშვილი – სახელად ამეთვისტო, რომელსაც სურდა რომ „წმინდანად“ დარჩენილიყო . დახმარებისათვის ღმერთმა არტემისმა იგი თეთრ ქვად გადააქცია.  დიონისემ, იმისთვის რომ ამეთვისტო დაემდაბლებინა, ქვას ღვინო გადაასხა. იქიდან მოყოლებული, დღემდე, მიიჩნევა, რომ ქვამ მეწამული ფერი სწორად აქედან მიიღო. მას დღესდღეობით გამოიყენებენ მედიტაციისთვის, უძილობისთვის, კარგი სიზმრებისთვის.

საფირონი (Sapphire)- იგი გამოიყენება სულიერ სამყაროში ინფორმაციისა და კომუნიკაციისათვის. სიბრძნის თილისმანია, გვეხმარება ყალბი მეგობრები თავიდან ავიცილოთ. ხელს უწყობს ბუნებრივი ნიჭის განვითარებას. საფირონის იშვიათი და ღრმა ლურჯი შეღებვა და სანახაობრივი ბრწყინვალება მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე ძვირფას ქვაად ხდის. არსებობს ასევე ყვითელი, ვარდისფერი და ფორთოხლის საფირონები. ეს არის სექტემბრის თვეში დაბადებული ადამიანების ქვა, რომელიც  უძველესი ლათინურ სამყაროში ასოცირებული იყო პლანეტა სატურნთან. შუასაუკუნეების დროს,  ამ ქვას შეყვარებულები ერთმანეთს ჩუქნიდნენ. იმ შემთხვევაში, თუ ეს ქვა ფერს შეიცვლიდა, სჯეროდათ, რომ ერთ-ერთმა პარტნიორმა მეორეს უღალატა.

ალმასი-ბრილიანტი (Diamond) – შეიძლება ითქვას, რომ ყველაზე ძვირადღირებული ქვაა და თან მძიმეც. ამ ქვის სახელი ბერძნული სიტყვა ‘,,adamant’’-დან მოდის, რაც „უკენკურენტო“, „მტკიცეს“ , „უხრწნელს“ ნიშნავს . შუა საუკუნეებში მიაჩნდათ, რომ ბრილიანტები ღმერთების ცრემლები იყო, ამიტომ ამულეტებს რომლებსაც ბრილიანტებისგან ამზადებდნენ თვლიდნენ, რომ წარმატების მომტანი იქნებოდა. ალმასი დღესაც მიიჩნევა ფსიქიკური სიწმნიდისა და სულიერების განმანათლებლობის სიმბოლოდ. პლინიუს აზრით, ბრილიანტი გამოიყენებოდა სიგიჟისგან, შხამისგან, უსაფუძვლო შიშისგან, ეშმაკებისგან თავის დასაცავაად. თუ ძალიან დიდხანს შეხედავთ ალმასს, იგი გაგაღიზიანებთ და მღელვარებას აღძრავს თქვენში.

ზურმუხტი (Emerald)- ზურმუხტი მწვანე ფერის ქვაა, რომელიც მიიჩნევა სიყვარულის, ინტუიიცისია და დაბრკოლების საწინააღმდეგო ქვად. უძველეს ხალხს სჯეროდათ, რომ ზურმუხტი ჯადოსნურ სარკეს ჰგავდა, რომელიც ასახავდა ადამიანების წინა ცხოვრებას . მისი სახელი წარმოდგება ფრანგული სიტყვისგან “esmeraude” და ბერძნული სიტყვა “smaragdos”, რაც ნიშნავს მწვანე გვირგვინს. ლეგენდის მიხედვით ჰერმან კორტესი ამერიკის ყოფნის შემდეგ ევროპაში ბევრი ზურმუხტით დაბრუნდა. კორტესის თხოვნით,  ბიბლიაზე ზურმუხტით ამოკვეთეს წარწერა : „Natos Mulierum non sur-rexit mayor-ი” ( დაბადებულ ქალთა შორის არცერთი არ აღმოცენდა ). მოწინააღმდეგეებს სწამდათ, რომ ზურმუხტის ქვის ასე დამახინჯებამ გამოიწვია კორტესის დამარცხება და საფრანგეთის მეფის ჩარლზ IX სიკვდილი.  არსებობს მეორე ლეგენდა, რომლის მიხედვით, ზურმუხტი გამოიყენებოდა შხამიანი გველების წინააღმდეგ, მისი ყურებით ისინი ბრმავდებოდნენ.

ლაპის ლაზული (Lapis Lazuli ) – ეს არის გულწრფელობის ქვა, რომელიც გვეხმარება, რომ შევცვალოთ ცხოვრება უკეთესობისკენ. გვიძლიერებს მეგობრობას და მოაქვს ბედნიერება სასიყვარულო ურთიერთობაში. იგი გვეხმარება, რომ თავიდან ავიცილოთ სტრესი და მტკივნეული მოგონებები, ამისათვის საჭიროოა დავიდოთ ეს ქვა მესამე თვალის ადგილას. ძველ ეგვიპტეში და ბაბილონში ამ ქვას ყველაზე მეტად აფასებდნენ. ეგვიპტელი მოსამართლეები ატარებდნენ ამ ქვისგან გაკეთებულ ყელსაბამებს წარწერით – სიმართლე. იგი გამოხატავდა ფარაონების სიძლიერეს. ძველ ჩინეთში ამ ქვით მანდარინულ სამოსებს ამკობდნენ.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
1 2 3 87
Page 1 of 87