close

მედიცინა

მედიცინაფსიქოლოგია

როგორ დავაღწიოთ თავი დეპრესიას?

დროდადრო გუნება-განწყობა გვიფუჭდება. ეს ბუნებრივი პროცესია და საგანგაშო არაფერია. თუმცა კრიზისის ეს პერიოდი ზოგჯერ ჩვენს ცხოვრებაზე უარყოფითად მოქმედებს.

ხშირად ადამიანებს, განსაკუთრებით კი მამაკაცებს, რცხვენიათ იმის აღიარება, რომ დეპრესიაში არიან.

აღსანიშნავია, რომ ქალები დეპრესიის მიმართ ორჯერ მეტად არიან მიდრეკილები, ვიდრე მამაკაცები.

ექიმები დეპრესიისგან თავის დასაცავ რამდენიმე ხერხს გვთავაზობენ:

  1. სასეირნოდ წასვლა

ფიზიკური ვარჯიში დეპრესიის დასამარცხელებელი საუკეთესო საშუალებაა. თუმცავარჯიშში მხოლოდ სატანვარჯიშო დარბაზში სიარული არ იგულისხმება. პოზიტიური გუნება-განწყობის შესაქმნელად საკმარისია, არ დაგეზაროთ და  ფეხით გაისეირნოთ.

  1. დღის სინათლე

ბუნებრივი დღის სინათლე არა მხოლოდ ცირკადულ რიტმს არეგულირებს, არამედ ორგანიზმს D ვიტამინით ამარაგებს. D ვიტამინის ნაკლებობა დაღლილობასა და ხასიათის ცვლილებებს იწვევს, განსაკუთრებით კი გრძელი ზამთრის შემდეგ. დაეხმარეთ ორგანიზმს სუფთა ჰაერზე სეირნობით.

  1. შეამცირეთ შაქრის შემცველი პროდუქტის მოხმარება

მიუხედავად იმისა, რომ ტკბილი საკვები და დასალევი თავდაპირველად გვსიამოვნებს, ის მოგვიანებით მნიშვნელოვნად აზაიანებს ჩვენს ჯანრთელობას. ჩაანაცვლეთ ტკბილი საკვები ჯანსაღი საკვებითა და სასმელით.

  1. ესაუბრეთ მეგობრებს

ეცადეთ ესაუბროთ მეუღლეს, შეყვარებულს ან მეგობარს. სხვების მხარდაჭერა არა მხოლოდ გუნებას გვიუმჯობესებს, არამედ საჭირო პრაქტიკულ და ემოციურ დახმარებას გვიწევს. ტექნოლოგიების ეპოქაში შესაძლოა პირდაპირ საუბარს მოკლე ტექსტური შეტყობინების  გაგზავნა ამჯობინოთ, მაგრამ  სჯობს პირისპირ თუნდაც ამინდზე ისაუბროთ. ეს ურთიერთკავშირის გრძნობას ქმნის, რასაც ემოციური ჯანმრთელობისთვის სასიცოცხლო მნიშვნელობა აქვს.

  1. სცადეთ კრაზანას ექსტრაქტი

სცადეთ ტრადიციული კრაზანას ექსტრაქტი დეპრესიის სამკურნალოდ. (ამერიკის შეერთებულ შტატებში მცენარე კრაზანასადმი განსაკუთრებული რელიგიური დამოკიდებულება ქონდათ. მის ფოთლებზე წითელი წინწკლების გამოჩენას უკავშირებდნენ იოანე ნათლისმცემლის თავისკვეთის დღეს. სწორედ ამ სახელწოდებით არის ცნობილი მცენარე და მისგან წარმოებული ანტიდეპრესანტი (St. John’s wort) აშშ-ში)

  1. წაიკითხეთ წიგნი

ბიბლიოთერაპია, ანუ თერაპია კითხვის მეშვეობით, ბრიტანეთის ჯანდაცვის ორგანიზაციებმა დეპრესიის საწინააღმდეგო საუკეთესო საშუალებად აღიარეს. მათი რეკომენდაციის თანახმად, წიგნები ადამიანებს ფსიქიკურ ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული პრობლემების მოგვარებაში ეხმარება.

  1. იფიქრეთ წარსულზე

იფიქრეთ წარსულზე. ჩინელმა მეცნიერებმა აღმოაჩინეს, რომ „მოგონებები გულს ათბობს“. მათ გამოიყენეს მუსიკა ნოსტალგიური გრძნობების გამოსაწვევად და აღმოაჩინეს, რომ ადამიანები ფიზიკურადაც კი გათბნენ. ასე რომ თუკი გცივათ, ან ცუდ განწყობაზე ხართ, ჩართეთ ძველი CD ან ვინილი.

  1. გაიხეხეთ კბილები

შესაძლოა უცნაურია აქ სტომატოლოგიური ჰიგიენის ხსენება, მაგრამ კვლევამ აჩვენა, რომ პერონტოლური დაავადებასა და დეპრესიას შორის თანმიმდევრული კავშირი არსებობს. სტომატოლოგთან ვიზიტი ალბათ ისაა, რაც დეპრესიის დროს ყველაზე ნაკლებად გსურთ, თუმცა დეპრესია ასუსტებს იმუნურ სისტემას, რაც, თავის მხრივ, სტომატოლოგიურ ჯანმრთელობაზე უარყოფითად მოქმედებს. ამიტომ ექიმები გვირჩევენ, კბილები დღეში ორჯერ გავიხეხოთ, ხოლო სტომატოლოგიური ძაფით ყოველ მეორე დღეს გავიწმინდოთ.

  1. შეიყვარე შენი ასაკი

მეცნიერები აცხადებენ, რომ ის, თუ როგორ აღიქვამენ ადამიანები ასაკის მატებას, დამოკიდებულია განწყობასთან. ადამიანები, რომლებსაც ასაკის მატებასთან დაკავშირებით ნეგატიური შეხედულება აქვთ, უფრო დეპრესიულები არიან. ამიტომ ასაკის მატებას პოზიტიურად უნდა შევხედოთ და ვეცადოთ, თავი კარგად ვიგრძნოთ და კარგად გამოვიყურებოდეთ.

 

წყარო: Dailymail

მასალა მოამზადა:  თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

 

სრულად ნახვა
კვლევებიმედიცინა

მეცნიერებმა დაბერების საწინააღმდეგო მედიკამენტი შექმნეს

მეცნიერებმა დაბერების საწინააღმდეგო მედიკამენტი შექმნეს, რომლის ეფექტურობა თაგვებში უკვე დადასტურდა. მედიკამენტის ადამიანებზე დატესტვა წლის ბოლოსთვის იგეგმება.

მკვლევარებმა უჯრედოვანი მექანიზმი აღმოაჩინეს, რომელიც მათ საშუალებას აძლევს თაგვების დნმ-ში დაბერების პროცესი შეაჩერონ და ის მომავალი დაზიანებისგან დაიცვას.

ხანდაზმული თაგვებისთვის გარკვეული ნარევის მიცემით, მათ დნმ-ის აღდგენის პროცესი გაააქტიურეს და არა მხოლოდ მომავალი დაზიანებისგან დაიცვეს, არამედ არსებული სიბერის ეფექტიც გამოასწორეს.

მეცნიერები მზად არიან, მეთოდი ექვს თვეში ადამიანებზეც დატესტონ.

„მკურნალობის დაწყებიდან ერთ კვირაში მოხუცი თაგვების უჯრედები ახალგაზრდებისგან თითქმის არაფრით განსხვავდებოდა,. ეს კი იმას ნიშნავს, რომ ცდების წარმატებით გაგრძელების შემთხვევაში უსაფრთხო და ეფექტური ანტიასაკობრივი პრეპარატის ბაზარზე გამოჩებამდე მხოლოდ 3-5 წელი დარჩა,“ – განაცხადა ავსტრალიის ახალი სამხრეთი უელსის უნივერსიტეტის მეცნიერმა – დევიდ სინკლიერმა.

სინკლიკმა და მისმა გუნდმა 2013 წელს განაცხადეს, რომ ახალგაზრდა თაგვების უჯრედები ნაერთ nicotinaminde adenine dinucleotide-ის (NAD +) უფრო მეტ რაოდენობას შეიცავდა, ვიდრე ხანდაზმულები. თუმცა, როცა ასაკიან თაგვებს NAD+ მისცეს, ისინი გაახალგაზრდავდნენ.  იმისთვის, რომ ესა თუ ის მკურნალობის მეთოდი დანერგო, არაა საკმარიხი მხოლოდ იმის ცოდნა, თუ რა შედეგი აქვს მას, მთავარია ვიცოდეთ ისიც, თუ როგორ მუშაობს ის.

სინკლიკმა და მისმა გუნდმა ახალი კვლევა გაავრცელეს, სადაც დეტალურადაა აღწერილი ის მექანიზმი, რომლის საშუალებითაც NAD+ დნმ-ს დაბერებისა და რადიაციისგან იცავს.

როგორ მუშაობს ის? როცა ვიბადებით, ყველა ჩვენ უჯრედს დნმ-ის დაზიანების აღდგენის უნარი აქვს, რომელიც უჯრედების დაყოფის დროს, ან მაშინ, როცა მზეზე გავდივართ, მუდმივად ხდება. თუმცა, როცა ასაკი გვემატება, ამ დაზიანებების აღდგენის უნარიც გვიქვეითდება და უჯრედები ბერდება.

მკვლევარების მიერ ახლახან წარმოდგენილი კვლევა აჩვენებს, რომ დაზიანებები იკლებს დნმ-ის აღმდგენი ნაერთის საშუალებით, რომელსაც PARP1-ს უწოდებენ.

როცა უჯრედში დიდი რაოდენობით NAD+-ია, PARP1 თავის საქმეს აკეთებს და დნმ-ს ჯანრთელობას უნარჩუნებს, ხოლო როცა ასაკთან ერთად NAD+ იკლებს, დასუსტებას იწყებს PARP1-იც და დაზიანება იმატებს.

უჯრედების ამ მექანიზმის გამოყენებით სინკლიკმა და მისმა გუნდმა მედიკამენტი შექმნეს, რომელიც NAD+-ის წინამორბედს ნიკოტინამიდის მონონუკლეოტიდის (NMN nicotinamide mononucleotide) შეიცავს.

მედიკამენტის ადამიანებზე დატესტვა წლის ბოლოსთვის იგეგმება. მკვლევარები არა მედიკამენტის ეფექტურობას არა მხოლოდ დაბერებაზე დატესტავენ, არამედ დნმ-ის ნებისმიერი სახის დაზიანებაზე.

მეცნიერთა აღნიშნული გუნდი „ნასასთან“ თანამშრომლობს. ფიქრობენ, რომ მარსზე დაგეგმილი 4-წლიანი მისიის დროს NMN ასტრონავტებს კოსმოსური რადიაციისგან დაიცავს. აღსანიშნავია, რომ მისიის დროს მოსალოდნელია ასტორნავტების უჯრედების 5 პროცენტის სიკვდილი, ხოლო მათი კიბოთი დაავადების რისკი 100 პროცენტია.

 

წყარო:  http://www.sciencealert.com

მასალა მოამზადა:  თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

 

სრულად ნახვა
მედიცინა

მეცნიერები სიმელოტისა და გაჭაღარავების საწინააღმდეგო მალამოს შექმნაზე მუშაობენ

მეცნიერები სიმელოტისა და გაჭაღარავების საწინააღდეგო მალამოს შექმნაზე მუშაობენ.

უჯრედები, რომლებიც თმას ქმნის და მას ნაცრისფერ შეფერილობას აძლევს, მკვლევარებმა შემთხვევით მაშინ აღმოაჩინეს, როცა ისინი ზოგიერთი სიმსივნის წარმოშობას იკვლევდნენ.

ექსპერტები ვარაუდობენ, რომ მალე შესაძლოა სამეცნიერო სფეროში გარღვევა მოხდეს –  სიმელოტისა და გაჭაღარავების სამკურნალო საშუალება აღმოაჩინონ და დაადგინონ, რატომ ვბერდებით.

„იმედი გვაქვს, ეს ცოდნა დაგვეხმარება, რომ მომავალში სიმელოტესთან და გაჭაღარავებასთან დაკავშირებული კოსმეტიკური პრობლემა სპეციალური ნაერთის საშუალებით, ან თმის ფოლეკულებისთვის საჭირო გენის მიწოდებით გამოვასწოროთ,“ –  განაცხადა ტეხასის UT სამხრეთ დასავლეთ სამედიცინო ცენტრის დერმატოლოგიის პროფესორმა დოქტორმა  -ლუ ლემ.

კვლევამ, რომელიც სამეცნიერო ჟურნალ ,,Genes & Development-ში” გამოქვეყნდა, აღმოაჩინა, რომ პროტეინი KROX20, რომელიც უფრო ხშირად ასოცირდება ნერვულ განვითარებასთან, იმ კანის უჯრედებში აღმოჩნდა, რომლებიც თმის ღერები ხდებიან.

თმის ეს წინამორბედი ანუ პროგენტორი უჯრედები შემდეგ პროტეინს წარმოქმნიან რომელსაც  ღეროვანი უჯრედების ფაქტორი (SCF) ეწოდება, რაც აუცილებელია თმის პიგმენტაციისთვის.

როდესაც მეცნიერებმა თაგვების თმის პროგენიტ უჯრედებს SCF გენი მოაცილეს, მათ თმა გაუთეთრდათ. ხოლო როცა  KROX20 -ის წარმომქმნელი უჯრედები წაშალეს, თაგვები გამელოტდნენ.

პროფესორმა ლემ ეს აღმოაჩინა მაშინ გააკეთა, როცა იშვიათ გენეტიკურ დაავადება Neurofibromatosis Type 1-ის სწავლობდა, რომელიც ნერვებზე სიმსივნის ზრდას იწვევს.

 

წყარო: Dailymail

მასალა მოამზადა:  თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
კვლევებიმედიცინა

მეცნიერებმა გენური ინჟინერიის საშუალებით აივ-ინფექციის სრული ლიკვიდირება შეძლეს

გენების რედაქტირების ინოვაციური ტექნოლოგიის – CRISPR-ის გამოყენებით მეცნიერებმა აივ-ინფიცირებული ცხოველების განკურნება შეძლეს.

ფარულ საცავებში დამალვის უნარის გამო ვირუსი უჩინარი ხდება, თუმცა ახლახან გამოქვეყნებული კვლევით ამერიკელმა მეცნიერებმა აჩვენეს, რომ მათ თაგვებში გადანერგილ ადამიანის უჯრედებში აივ-ვირუსის სრული ლიკვიდირება  და შემდგომი ინფექციების თავიდან აცილება მოახერხეს.

„ეს პირველი შემთხვევაა, როცა მეცნიერებმა ცხოველებში დაავადების სრული ლიკვიდირება მოახერხეს – რაც ადამიანებზე კლინიკური ცდების ჩატარების შესაძლებლობას იძლევა,“ – აცხადებენ ექსპერტები.

უფრო მეტიც, თემფლის უნივერსიტეტის ლუის კაცის სახელობის მედიცინის სკოლისა და პიტსბურგის უნივერსიტეტის მიერ ჩატარებული კვლევის ფარგლებში თაგვებს ადამიანის იმუნური უჯრედები გადაუნერგეს და ვირუსით დააინფიცირეს.

მეცნიერებმა თაგვების სამი ჯგუფი დააინფიცირეს: პირველი ჯგუფის თაგვები – აივ-1-ით, მეორე -EcoHIV-ის მძიმე შემთხვევით (ადამიანის აივ -1- ის ექვივალენტი), მესამე ჯგუფის თაგვებს ადამიანის იმუნური უჯრედები გადაუნერეგეს და აივ-1-ით დააინფიცირეს.

პირველი ჯგუფის მკურნალობისას, მათ ვირუსული გენების რიბონუკლეინის მჟავის 95 პროცენტით შეამცირებით აივ-1-ის ინაქტივაცია მოახერხეს, რაც მათ მიერ მანამდე ჩატარებულ ცდებს ადასტურებს.

მეორე ჯგუფი დამატებითი გამოწვევის წინაშე დგას: ვირუსი გავრცელებისა და გამრავლების თვალსაზრისით უფრო მგრძნობიარეა.

,,EcoHIV-ით დაავადებული თაგვების შემთხვევაში საშუალება გვქონდა, გამოგვეკვლია CRISPR / Cas9- ის სტრატეგიის უნარი დაბლოკოს ვირუსული რეპლიკაცია და ხელი შუეწყოს სისტემური ინფექციის თავიდან აცილებას,“ – აცხადებენ მეცნიერები.

მათი ინფორმაციით, ამ სტრატეგიის საშუალებით თაგვებში EcoHIV-ის 96 პროცენტის აღმოფხვრა გახდა შესაძლებელი, რაც აივ-1-ის შემთხვევაში CRISPR / Cas9 სისტემის გამოყენების ეფექტურების პირველად მტკიცებულებას წარმოადგენს.

ბოლოს კი მკვლევარები ცხოველების მესამე ჯგუფს მიადგნენ : თაგვები ადამიანის იმუნური უჯრედებით, მათ შორის T- ს უჯრედებით, სადაც აივ ინფექცია იმალება.

CRISPR / Cas9- ით მკურნალობის ერთი კურსის შემდეგ მეცნიერებმა ლეტალურად დაინფიცირებული ადამიანის უჯრდებიდან, რომლებიც თაგვების ქსოვილებსა და ორგანობში იყო გადანერგილი, ვირუსული ფრაგმენტების სრული ელიმინაცია მოახერხეს.

ექსპერტები აცხადებენ, რომ ახალი კვლევა აივ ინფექციის მდგრადი გამოჯანმრთელებისკენ გადადგმული კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი ნაბიჯია.

 

წყარო: BBC

მასალა მოამზადა:  თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

 

სრულად ნახვა
კვლევებიმედიცინამსოფლიო

დნეპროპეტროვსკის სასკოლო ექსპერიმენტმა ბავშვები ფასთფუდს გადაააჩვია

იმისთვის, რომ  ბავშვებს, ერთხელ და სამუდამოდ, უარი ეთქვათ არაჯანსაღი კვებისთვის,  უკრაინელმა მასწავლებლებმა  ექსპერიმენტი ჩაატარეს – ცხოველებს აჭამეს ჩიფსები,  ,,სუხარი“ (გახუხული პური) და ფრი.

ამ  ექსპერიმენტის გადაწყვეტილება ქიმიის მასწავლებელმა – ტატიანა დეინეგამ  –  მიიღო, როდესაც გამოკვლევების შემდეგ ყოველ მესამე ბავშვში  კუჭ-ნაწლავის დაავადებები გამოვლინდა. ბავშვები ვერაფრით დაარწმუნა, რომ ფასთფუდის საკვები არ ეჭამათ, ამის შემდეგ, მიიღო გადაწყვეტილება, შეესყიდა ლაბოარატორიული ცხოველები და ექსპერიმენტები ჩაეტარებინა.  მე-10 ა კლასში გაჩნდა უჩვეულო ცხოველთა კუთხე.

ტატიანა დეინეგა: ,,როდესაც თვითონ ჩაატარეს ცდები, მე ვნახე  შედეგი და დავრწმუნდი, რომ ახლა არა მარტო თვითონ, არამედ მათი შვილებიც კი არასდროს არ მოიხმარენ ფასთფუდის საკვებს.“

მათ თეთრი ლაბორატორიის  მღრღნელები აგრარულ უნიევრსიტეტში იყიდეს და 4 ჯგუფად დაყვეს. პირველ ნაწილს აჭმევდნენ ჩიფსებს, მეორეს – ,,სუხარს“, მესამეს – ბოსტნეულს საკვები დანამატებით.  ამ ექსპერიმენტში უფროსკლასელი სერგეი თვითონ მონაწილეობდა და კვებით რაციონს ადგენდა.  მის რაციონში, ექსპერიმენტის მეტი სიცხადისთვის, იყო საკუთარ ბოსტანში მოყვანილი სტაფილო და ხორბალი.

სერგეის ვირთხები ახლაც თამაშობენ და ჯანმრთელად არიან, ხოლო დანარჩენ მღრღნელებს რაც დაემართათ, სკოლის მოსწავლეები დღესაც საშინლად იგონებენ. ექსპერიმენტულმა ცხოველებმა მხოლოდ 20-დღიან მიმართულ არასწორ კვებას გაუძლეს.

ტატიანა გაგადაიკი,  მე-10 ა კლასის მოსწავლე: ,,ჩვენ ვხედავდით, რომ ვირთხებს, რომლებიც იკვებებოდნენ ჩიფსებით, ფაქტობრივად, გასცვივდათ ბეწვი  და  თვალდახუჭულები იყვნენ. ისინი ძალიან გვეცოდებოდნენ და ექსპერიმენტის შეჩერება გადავწყვიტეთ. ამის შემდეგ, სუპერმარკეტებში ამ განყოფილებას უკვე  გვერდს ვუვლი.“

ექსპერიმენტს ყურადღებით აკვირდებობდნენ აგრარული უნივერსიტეტის თანამშრომლები, ყველა გადახრა ქცევაშიც და ცხოველის ჯანმრთელობის მდგომარეობაში, ფიქსირდებოდა ჟურნალში. ცხოველებს ფოტოებს უღებდნენ. მოგვიანებით,  ლაბორატორიაში დადასტურდა, რომ მღრღნელებს, რომლებიც ჩიფსებით, ,,სუხარებითა“ და არომატიზირებული საკვებით იკვებებოდნენ, დარღვევები ჰქონდათ საჭმლის მომნელებელ სისტემაში, მხედველობა გაუუარესდათ და დაეწყოთ ღვიძლის დაშლა.

მედიამ ქიმიის მასწავლებელი ცხოველებისადმი სასტიკ მოპყრობაში დაადანაშაულა.

იანა პონომარევა: მე-10  ა კლასის მოსწავლე:  ,,რა თქმა უნდა, მე მეცოდებიან ეს მღრღნელები, მაგრამ ამავე პროდუქტებით  ადამიანები იკვებებიან. ცხოველებს თუ არ მიცემთ ამ მავნე საკვებს, ისინი ბედნიერები, აქტიურები არიან,  ე.ი.  – მათ ეს დანამატები არ სჭირდებათ.“

ახლა უვკე მოსწავლეები გეგმავენ, რომ ფასთფუდის მავლებლობაზე ფილმი გადაიღონ.

ამ ჯანმრთელი კვების გაკვეთილებით უკვე დაინტერესდნენ უკრაინელი მეცნიერები.  საკვები ტექნოლოგიების ინსტიტუტში დარწმუნებულები არიან, რომ ბავშვები შეიძლება აიძულო უარი თქვან მავნე კვებაზე, თუ ისინი ნახავენ ვიდეოს, სადაც ასახულია დნეპროპეტროვსკის სკოლის ექსპერიმენტი. აქამდე სხვა მეთოდები ასეთი ეფექტური არ ყოფილა.

 

წყარო:  http://www.1tv.ru/news/social/169705

მასალა მოამზადა: ნატალია ჯალაღონიამ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
მედიცინა

მუსიკა, როგორც მკურნალობის მეთოდი

,,მუსიკა ფლობს მაგიურ ძალას, წამიერად ახდენს გაფანტული გონების კონცენტრაციას და ამშვიდებს აფორიაქებულ სულს“ – უილიამ კონგრივი.

 

მუსიკით თერაპიას ბევრი ძველი ხალხი აღიარებდა. ამ მეთოდით მკურნალობა დღესაცაა შენარჩუნებული ბევრ პირველველყოფილ ხალხთან.

ავსტრალიის აბორიგენებში მკურნალის სამედიცინო ინსტრუმენტთა შორის მუსიკალურ საკრავებსაც შეხვდებოდით. ექიმს სალამურის მთელი ნაკრები ჰქონდა. თითოეულ მათგანს, მისი აზრით, ამა თუ იმ ავადმყოფობის დამარცხება შეეძლო.

ბევრი მუსიკით მკურნალობის ფუძემდებლად პითაგორას მიიჩნევს, რომელიც ავადმყოფებს ქნარზე (ლირაზე) შესრულებული მუსიკით მკურნალობდა.

არაერთი კვლევა ადასტურებს, რომ მელოდიით გამოწვეული სასიამოვნო ემოციები აძლიერებს თავის ტვინის ქერქის აქტიურობას, აუმჯობებესებს ნივთიერებათა ცვლას, ასტიმულირებს სუნთქვას და სისხლის მიმოქცევას.

 

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
მედიცინა

მედიკოსები: ანტიბიოტიკები არაეფექტური ხდება. რით ჩაანაცვლებენ მათ?

ქვეყანა “პოსტანტიბიოტიკის” ეპოქის ზღვარზეა, რომელშიც ინფექციებს მხოლოდ სუფთა ჰაერით და მზით განკურნავენ, ამის შესახებ ინგლისის მთავარმა სამედიცინო ოფიცერმა განაცხადა.

დეიმ სალი დევისის განცხადებით, ის განსაკუთრებით შეშფოთებულია გონორეის არასტაბილური შტამების გავრცელების გამო, რომლებიც  ქვეყნის ზოგიერთ ტერიტორიაზე თანდათან იზრდება.

იგი ასევე შეშფოთებულია ტუბერკულოზის რეზისტენტული ფორმების წარმოქმნის გამო, რომლებსაც ანტიბიოტიკებზე რეაგირება არ აქვთ.

მისი თქმით, თუ მედიკამენტების მიმართ რეზისტენტული ბაქტერიების გავრცელება გრძელდება, ეს 2050 წლისთვის 10 მილიონზე მეტი ადამიანის სიცოცხლეს შეიწირავს. რეზისტენტული დაავადებები ანტიბიოტიკების გამოყენების დაწყებიდან რამდენიმე ათწლეულში გაჩნდა.

შარშან ყოფილმა კანცლერმა ჯორჯ ოზბორნმა განაცხადა, რომ რეზისტენტული დაავადებები კაცობრიობას უფრო დიდ საფრთხეს უქმნის, ვიდრე კიბო.

„თუკი ვერ მოვიგებთ ბრძოლას მედიკამენტების მიმართ რეზისტენტული ინფექციების წინააღმდეგ, მოგვიწევს სუფთა ჰაერზე, მზის სხივებსა და ჰიგიენისკენ დაბრუნება. თუ ი საბოლოო ჯამში შტამები ყველა ანტიბიოტიკას მიმართ რეზისტენტულად იქცევიან, მოგვიწევს მკურნალობის მოძველებული მეთოდებისკენ დაბრუნება – ეს კი ძალიან ცუდად ჟღერს. მაგალითად, შესაძლოა მედიკოებს ბაქტერიების ჩამოსარეცხად ვერცხლისწყლისა და იოდის გამოყენება მოუხდეთ, ან დაავადების მოკვლის იმედით ავადმყოფი 43 გრადუსამდე გაცხელებულ ყუთში ჩასვან,“ –  განაცხადა დეიმ სალი დევისმა ლონდონში გამართულ ჯანდაცვის კონფერენციაზე. “1932 წელს ტუბერკულოზით დაავადებულ ბავშვებს სუფთა ჰაერითა და მზით მკურნალობდნენ – ეს იყო საუკეთესო საშუალება მაშინ. თუმცა, ჩვენი შვილიშვილებისთვის ეს მეთოდი ეფექტური არ იქნება, ამიტომ რაღაც უნდა მოვიმოქმედოთ,“ –  დასძინა მან.

რეზისტენტული ბაქტერიების ზრდა ნაწილობრივ ანტიბიოტიკების ძალიან ხშირად გამოყენებამ განაპირობა. ექიმებს მოუწოდეს, რომ ანტიბიოტიკების გამოყენება შეამცირონ. ამის შედეგად, შარშან ანტიბიოტიკების გამოწერა 7 პროცენტით შემცირდა.

2015/16 წლებში ანტიბიოტიკების 34.3 მილიონი რეცეპტი გაიცა, 2014/15 წლებში კი – 37 მილიონი.

 

წყარო: Dailymail

მასალა მოამზადა:  თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

 

 

სრულად ნახვა
კვლევებიმედიცინა

მეცნიერებმა ხელოვნურ საშვილოსნოზე წარმატებული ექსპერიმენტი  ჩაატარეს

მეცნიერებმა ხელოვნური საშვილოსნოს გამოყენებით ნაადრევად დაბადებული ბატკნის გადარჩენა შეძლეს.

პლასტმასის ტომრის მსგავს „საშვილოსნოს“ ყველაფერი აქვს იმისთვის, რაც ნაყოფის ზრდისთვისაა საჭირო, მათ შორის, საკვები ნივთიერებებით მდიდარი სისხლის მარაგი და ამნიოტული სითხის დამცავი ტომარა.

ექსპერტები იმედოვნებენ, რომ ეს მიდგომა ნაადრევად დაბადებულ ბავშვებს გადარჩენის უკეთეს შანსს მისცემს. მეცნიერები აცხადებენ, რომ ცდების ადამიანებზე ჩატარება რამდენიმე წელში გახდება შესაძლებელი. მანამდე კი იმის დასადგენად, თუ რამდენად უსაფრთხოა ეს გამოგონება, დამატებითი ტესტების ჩატარებაა საჭირო.

ამჟამად, ნაადრევად დაბადებულ ჩვილებს, რომლებიც გესტაციის დაახლოებით 23-ე კვირას ჩნდებიან, ინკუბატორებში ათავსებენ და ვენტილატორის საშუალებით სუნთქვაში ეხმარებიან, თუმცა ამან შესაძლოა მათი ფილტვის განვითარება შეაფერხოს.

პლასტიკური ,,ბიოპარკის” საშვილოსნო შეიცავს ამნისტიური სითხის მსგავს თბილი წყლისა და დანამატი მარილების ნარევს, რაც ნაყოფს იცავს.

ამ სითხეს ნაყოფი შეისუნთქავს და ყლაპავს. სითხეს ტომრიდან ყოველდღიურად ასხამენ, რათა ახალი სითხით უწყვეტად მომარაგება უზრუნველყონ.

პარკში მოთავსებული ბატკანი დედიდან პლაცენტის საშუალებით ჟანგბადსა და ნუტრიენტებს ვერ ღებულობდა. ამის ნაცვლად, ის ჭიპლარით სპეციალურ მოწყობილობაზეა მიერთებული.

ბატკნის გული ყველა სატუმბ სამუშაოს ასრულებს, ,,ძველ, გამოყენებულ” სისხლს აგზავნის მოწყობილობისკენ, რათა მანამ, სანამ სხეულს დაუბრუნდება, ხელახლა შეივსოს.

მთელი ეს სისტემა მიმსგავსებულია ბუნებრივს და ეხმარება ნადრევად დაბადებული ჩვილების ფილტვებისა და სხვა ორგანოების ჩამოყალიბებას.

მკვლევარი დოქტორ ემილი პატრიჯი აღნიშნავს, რომ ნაადრევად დაბადებული, 23 კვირაზე ნაკლები ნაყოფის გადარჩენის შანსი ნულია, 23 კვირის – 15 პროცენტი, 24 კვირის – 55 პროცენტი, ხოლო 25 კვირაზე მეტის – 80 პროცენტი.

ხელოვნური საშვილოსნოს საშუალებით  23 კვირის ადამიანის ახალშობილის ექვივალენტი ბატკნები პარკში ნორმალურად განვითარდნენ. გაახილეს თვალები, გაეზარდათ ბეწვი და პოლიეთილენის „სახლებში“ კომფორტულად ცხოვრობდნენ.

28 დღის შემდეგ, როდესაც მათი ფილტვები საკმარისად გაჯანსაღდა, ბატკნები გაათავისუფლეს და ჰაერის სუნთქვის საშუალება მისცეს. ამის შემდეგ ბატკნები დახოცეს, რათა მეცნიერებს მათი ტვინებისა და სხვა ორგანოები შეესწავლათ.

მოგვიანებით, ჩატარებული ექსპერიმენტებისას, რამდენიმე ბატკანს სიცოცხლის საშუალება მისცეს და ბოთლით კვებაზე გადაიყვანეს.

მიუხედავად იმისა, რომ ბატკნებზე ჩატარებული ექსპერიმენტები წარმატებულად შეიძლება ჩაითვალოს, არსებობს რამდენიმე გამოწვევა, რისი გადალახვაც მეცნიერებს მოუწევთ.

არსებობს ინფექციის დიდი რისკი, მიუხედავად იმისა, რომ ბიოპარკი სტერილური და დალუქულია. გამოწვევად შეიძლება ჩაითვალოს ადამიანის ჩვილების მხარდასაჭერად საკვებისა და ჰორმონების სწორი ნაზავის შერჩევაც.

მეცნიერები აცხადებენ, რომ აღნიშნული კვლევა დიდი წინ გადადგმული ნაბიჯია, თუმცა ამ მეთოდის დასანერგად ჯერ კიდევ ბევრი პრეკლინიკური კვლევის ჩატარებაა საჭირო.

 

წყარო: BBC

მასალა მოამზადა:  თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,დოქტრინა”

 

 

 

 

 

სრულად ნახვა
მედიცინა

მეცნიერებმა შარდის მარტივი ტესტი შექმნეს, რომელიც ათასობით ადამიანის სიცოცხლეს გადაარჩენს

მეცნიერები აცხადებენ, რომ შარდის მარტივი ტესტი – Headstart-ი – ათასობით ადამიანის სიცოცხლეს გადაარჩენს.  

ინოვაციური ტექნოლოგია ორსულობის ტესტის მსგავსად მუშაობს, თუმცა ის ფილტვების ქრონიკული ობსტრუქციული დაავადების მქონე ადამიანებისთვისაა (ფქოდ) განკუთვნილი.

ტესტი დაავადებულებს ატყობინებს იმის შესახებ, მათი ქშინვა სასიკვდილო ,,ფილტვის შეტევისგანაა” გამოწვეული, თუ უბრალოდ მათი მდგომარეობის ნორმალური ნაწილია.

ასეთი შემთხვევების ზუსტად გამოვლენის საშუალებით, Headstart-ი პაციენტებს საშუალებას მისცემს ყველაზე ეფექტური მკურნალობა მოიძიონ. იგი ასევე ხელს უშლის მკურნალობისთვის მედიკამენტების ზედმეტად გამოწერას  და არასაჭირო ჰოსპიტალიზაციას – რაც საკმაოდ დიდი თანხის დაზოგვას ნიშნავს.

მეცნიერები აცხადებენ, რომ Headstart-ის საშუალებით პაციენტებს ტესტის ჩატარება თავიანთ სახლებში შეუძლიათ. მარტივი ტესტის წყალობით ისინი განსაზღვრავენ, მათი სიმპტომი, თუ სიმპტომები, მძიმე ფილტვის შეტევის დასაწყისია, თუ უბრალოდ სიმპტომების ვარიაციაა, რომელიც თანდათან უმჯობესდება.

ექსპერტები აცხადებენ, რომ Headstart-ს მომავალი 5 წლის განმავლობაში ფართოდ გამოიყენებენ.

მკვლევარები ბედფორდში დაფუძნებულ კომპანია Mologic-სა და მის თანადამფუძნებელ პაულ დევისთან ერთად მუშაობდნენ. პაულ დევისი ორსულობის Clear Blue ტესტის ერთ-ერთი შემქმნელია.

ფილტვების ქრონიკულ ობსტრუქციული დაავადებებს – შემოკლებით ფქოდ, ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს მსოფლიოს მოსახლეობის ავადობის გამომწვევ მიზეზთა შორის. ის განსაკუთრებით გავრცელებულია განვითარებულ ქვეყნებში და მისი ძირითადი გამომწვევი მიზეზი მოწევაა.

ფილტვების ქრონიკული ობსტრუქციული დაავადებები აერთიანებს რამდენიმე დაავადებას: ქრონიკული ბრონქიტი, ბრონქული ასთმა, ფილტვების ემფიზემა.

ამ დაავადებების პროგრესირებასთან ერთად ჰაერგამტარი გზები შეუქცევადად ზიანდება, მათში ჰაერის ნაკადი ფერხდება, მცირდება ფილტვების მიერ ჟანგბადის შეთვისების უნარი. ეს, თავის მხრივ, იწვევს სასიცოცხლო ორგანოების ქსოვილებში ჟანგბადის ნაკლებობას – ჰიპოქსიას, ანუ “ჟანგბადურ შიმშილს”.

სუნთქვის და ჟანგბადის ქრონიკული უკმარისობა ყველაზე მეტად გულს აზიანებს და დროთა განმავლობაში ყალიბდება ფქოდ-ის მძიმე გართულება – ფილტვ-გულის უკმარისობა, რომლის მკურნალობა მთელ მსოფლიოში დღესაც დიდი პრობლემაა.

ფილტვების ქრონიკული დაავადებების განკურნება თითქმის შეუძლებელია, მაგრამ დროული და სწორი მკურნალობით შეიძლება ფქოდ-ს პროგრესირების შენელება და გამწვავებების თავიდან აცილება. საჭიროა ადრეულ ეტაპზე მიმართოთ ექიმს და ზუსტად შეასრულოთ მისი რჩევები, წინააღმდეგ შემთხვევაში დაავადება მალე დამძიმდება.

 

წყარო:  http://www.dailymail.co.uk

მასალა მოამზადა: თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

 

 

სრულად ნახვა
მედიცინა

ენერგეტიკული სასმელები ჯანმრთელობისათვის საშიშია

უკვე დიდი ხანია მიდის საუბარი იმაზე, რომ ენერგეტიკული სასმელები ჯანმრთელობისათვის საშიშია, თუმცა, მეცნიერები მისი მავნებლობის ზუსტ მიზეზებს ვერ ასახელებდნენ, ამერიკაში კი საბოლოოდ გადაწყვიტეს ეს საკითხი და დაადგინეს, რომ ენერგეტიკული სასმელები სხვა სასმელებზე ბევრად საშიშია, ამის მიზეზად კი კოფეინის ჭარბი დოზა სახელდება.

,,მათი სმის შედეგად,  შესაძლოა გულმა არანორმალური სიჩქარით დაიწყოს ძგერა, რაც სიცოცხლისთვის საშიშია”, – აცხადებს კვლევის ერთ-ერთი ავტორი  – ემილი ფლეტჩერი.

ექსპერიმენტი 18 ადამიანს ჩაუტარდა, ისინი 2 ჯგუფად დაყვეს, პირველი ჯგუფის ადამიანები 6 დღის განმავლობაში დღეში დაახლოებით 0,95 ლიტრ ენერგეტიკულ სასმელს სვამდნენ, რომელშიც 108 გრამი შაქარი და 320 მილიგრამი კოფეინი იყო, ხოლო მეორე ჯგუფი იმავე მოცულობის ენერგეტიკულ სასმელს სვამდა, ოღონდ 320 მილიგრამ კოფეინთან ერთად, 40 გრამ წვენს და 140 გრამ ალუბლის სიროფს – ამ ყველაფერს არეულს გაზიან წყალთან.

გულის ელექტრული აქტივობა იზომებოდა ელექტროკარდიოგრაფიით. პერიფერიული და ცენტრალური სისხლის წნევა ვლინდება მიღებიდან 1, 2, 4, 6 და 24 საათის შემდეგ.

ასე რომ, მეცნიერები გულთან მიმართებით არსებული პრობლემების შემთხვევაში, ენერგეტიკული სასმელების აკრძალვაზე მიგვითითებენ.

 

წყარო: nature

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
1 82 83 84 85 86 91
Page 84 of 91