close

მედიცინა

მედიცინა

ახალმა მედიკამენტმა აზბესტთან დაკავშირებული კიბოს მკურნალობაში მნიშვნელოვანი მიღწევა აჩვენა

მეცნიერებმა შექმნეს მედიკამენტი მეზოთელიომის, ანუ აზბესტთან დაკავშირებული კიბოს, სამკურნალოდ, რაც უდიდესი მიღწევაა ბოლო ორი ათწლეულის განმავლობაში.
გლობალურად ყოველწლიურად ათასობით ადამიანს უსვამენ ამ დაავადების დიაგნოზს, რომელიც ვითარდება ფილტვებში და ძირითადად გამოწვეულია სამუშაო ადგილზე აზბესტის ზემოქმედებით. ის არის აგრესიული და მომაკვდინებელი და აქვს გადარჩენის ერთ-ერთი ყველაზე ცუდი კოეფიციენტი მსოფლიოში.
მეცნიერები აცხადებენ, რომ ახალი თერაპიის გამოჩენა ნამდვილად შესანიშნავია და ამ დაავადების მქონე ადამიანებისა და მათი ოჯახებისთვის იმედის მომცემი უნდა იყოს.
საერთაშორისო დონის ცდაში, რომელიც ხუთ ქვეყანას მოიცავდა და რომელიც ლონდონის დედოფალ მერის სახელობის უნივერსიტეტის ხელმძღვანელობით ჩატარდა, ახალმა მედიკამენტმა, რომელიც სიმსივნისთვის საკვების მიწოდებას წყვეტს, ოთხჯერ გაზარდა გადარჩენის სამწლიანი მაჩვენებელი. შედეგები ჟურნალ JAMA Oncology-ში გამოქვეყნდა.
„ამ ცდამ შეცვალა მეზოთელიომის მქონე ადამიანების ცხოვრება. ის საშუალებას გვაძლევს, უფრო დიდხანს ვიცხოვროთ“, – განაცხადა ერთ-ერთმა პაციენტმა, რომელმაც წამლით ისარგებლა. აღნიშნულ პაციენტს ოთხი თვის სიცოცხლე მისცეს, მაგრამ ცდაში მონაწილეობის შედეგად ხუთი წლის შემდეგაც ცოცხალია.
ექსპერტები აცხადებენ, რომ გარღვევა მნიშვნელოვანია, რადგან მეზოთელიომას აქვს  გადარჩენის ერთ-ერთი ყველაზე დაბალი მაჩვენებელი. ახალი პრეპარატი, ADI-PEG20 (პეგარგიმინაზა), ბოლო 20 წლის განმავლობაში პირველი ისეთი მედიკამენტია, რომლის შერწყმაც ქიმიოთერაპიასთან წარმატებით ხორციელდება.
კვლევაში მონაწილეობდნენ პაციენტები დიდი ბრიტანეთიდან, აშშ-დან, ავსტრალიიდან, იტალიიდან და ტაივანიდან და მას ხელმძღვანელობდა პროფესორი პიტერ შლოსარეკი. თითოეულ პაციენტ ყოველ სამ კვირაში 6-კვირიანი ქიმიოთერაპიის კურსი უტარდებოდა. ორი წლის განმავლობაში ცდაში ჩართული პაციენტების ნახევარს, პარალელურად, ახალი მედიკამენტის ინექციებსაც უკეთებდნენ, ხოლო მეორე ნახევარს პლაცებოს.
კვლევა 2017-2021 წლებში ხუთი ქვეყნის 43 ცენტრში ჩატარდა.
„კვლევამ აჩვენა, რომ პეგარგიმინაზა-ქიმიოთერაპიამ მნიშვნელოვნად გაზარდა გადარჩენის საშუალო მაჩვენებელი 1,6 თვით და გააოთხმაგა სიცოცხლის ხანგრძლივობა პლაცებო-ქიმიოთერაპიასთან შედარებით“, – აცხადებენ კვლევის ავტორები.
ექსპერტები იმედს გამოთქვამენ, რომ მომავალში ეს მკურნალობა ხელმისაწვდომი გახდება, როგორც სტანდარტული ვარიანტი ყველა პაციენტისთვის.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი “დოქტრინა”

სრულად ნახვა
მედიცინა

5 რჩევა, რომელიც ინფარქტისა და ინსულტისგან დაგვიცავს

გახსოვდეთ, რომ არტერიული წნევის მატება არის პირველი ნიშანი იმისა, რომ ჩვენი გული დიდი დატვირთვით მუშაობს. მართალია, კარდიოლოგია სწრაფად ვითარდება და ექიმებს სულ უფრო მეტი საშუალება აქვთ გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების მქონე პაციენტების დასახმარებლად, მაგრამ ასეთ დროს, საკმაოდ ხშირად, სამედიცინო ჩარევები რთულ პროცედურებს მოიცავს და თანაც ეს ყოველივე საკმაოდ ძვირია. არადა, ჩვენ მარტივი, სწორი ქცევით შეგვიძლია რაც შეიძლება ნაკლები ასეთი ჩარევა დაგვჭირდეს და თანაც უფრო სოლიდურ ასაკში.

რა იწვევს გულის და სისხლძარღვთა დაავადებებს?

გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების განვითარების ძირითადი რისკ-ფაქტორები კარგად არის ცნობილი. ესენია:

 

მეტაბოლური დარღვევები და სიმსუქნე;

დიაბეტი;

უმოძრაობა;

მოწევა.

გულ-სისხლძარღვთა ავადობის შემთხვევების თითქმის ნახევარი გამოწვეულია არტერიული ჰიპერტენზიით, ხოლო მეორე ნახევარი თითქმის თანაბრად ნაწილდება გულის კორონარულსა და ცერებროვასკულარული დაავადებებზე.

 

რატომ მოქმედებს ცუდად მოწევა გულსა და სისხლძარღვებზე

ყველამ კარგად იცის, რომ მოწევა საზიანოა ჯანმრთელობისთვის. ფუჭი სიტყვები არ გეგონოთ -‘’მოწევა კლავს“. მაგალითად, აშშ-ში ნიკოტინის მოხმარებას ყოველწლიურად 480 000-ზე მეტ ადამიანის სიცოცხლე ეწირება. სიგარეტსა და სიგარეტის კვამლში შემავალ ქიმიურ ნივთიერებებს შეუძლიათ ფილტვის კიბოს და მრავალი სხვა დაავადების გამოწვევა.

 

მაგრამ ის თუ იცით, რომ სიგარეტში შემავალ ქიმიურ ნივთიერებებს, როგორიცაა ნიკოტინი და ნახშირბადის მონოქსიდი, შეუძლიათ მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინოს გულსა და სისხლძარღვებზე? ეს ნივთიერებები არღვევენ გულ-სისხლძარღვთა სისტემის გამართულ ფუნქციონირებას. აზიანებენ გულსა და სისხლძარღვებს, რის გამოც გულის დაავადების განვითარების რისკიც იზრდება.

 

ქვემოთ ვისაუბრებთ გულზე ნიკოტინის მავნე ზემოქმედებაზე და გულისთვის იმ სარგებელზე, რომელიც აშკარად შესამჩნევი გახდება მოწევაზე უარის თქმის შემთხვევაში.

 

ნიკოტინის ეფექტი

იცოდით, რომ სიგარეტი საშუალო 5000-ზე მეტ ქიმიურ ნივთიერებას შეიცავს? მათ შორისაა-დარიშხანი, ფორმალდეჰიდი და ფისი, აგრეთვე ნიკოტინი და ნახშირბადის მონოქსიდი. სხვათაშორის, მას შემდეგ რაც ამის შესახებ ინფორმაცია ყველასთვის გახდა ხელმისაწვდომი, სიგარეტის მომხმარებელთა რიცხვი შემცირდა, მაგრამ გაიზარდა ვეიპინგისა და ელექტრონული სიგარეტის მომხმარებელთა რაოდენობა. მიუხედავად იმისა, რომ აორთქლების გვერდითი ეფექტები ბოლომდე არ არის შესწავლილი, ელექტრონული სიგარეტის გამოყენების დროსაც კი, ადამიანის ჯანმრთელობა ზიანდება.

 

გულის დაავადებების, ინსულტისა და დიაბეტის განვითარების რისკის ქვეშ მყოფ ადამიანებს ურჩევენ, მოერიდონ სიგარეტის მოწევას. მათთვის პასიური მოწევაც (სულ ერთია ტრადიციულ სიგარეტი იქნება თუ ორთქლის) მავნებელია, რადგან ის გულის დატვირთვას ძალიან ზრდის. მოწევა ორგანიზმზე რამდენიმე სახის მავნე გავლენას ახდენს, მაგრამ ყველაზე მეტად ის მოქმედებს გულ-სისხლძარღვთა სისტემაზე.

 

ნიკოტინი გულზე შემდეგი გზებით მოქმედებს:

 

ზრდის არტერიულ წნევას;

აჩქარებს გულისცემას;

იწვევს არტერიების და სისხლძარღვების შევიწროებას;

იწვევს არტერიების გამკვრივებას;

ამ ყველაფერმა შეიძლება გამოიწვიოს გულის დაავადება, ინფარქტი ან ინსულტი.

 

ნიკოტინი სხეულში მოწევის შემდეგ რვა საათის განმავლობაში რჩება და მისი მავნე გავლენა ჯანმრთელობაზე მოწევის შემდეგაც საათობით გრძელდება.

გააგრძელეთ კითხვა 

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი “დოქტრინა”

სრულად ნახვა
მედიცინა

რა უნდა ვიცოდეთ ალასკაპოქსის ვირუსი შესახებ მას შემდეგ, რაც პირველი ფატალური შემთხვევა დაფიქსირდა

მეცნიერები და ჯანდაცვის პროფესიონალები ყურადღებით აკვირდებიან იშვიათ ვირუსს, რომელიც ალასკაპოქსის (Alaskapox) სახელითაა ცნობილი, მას შემდეგ, რაც ფატალური შემთხვევა დაფიქსირდა.
2015 წელს ალასკაპოქსის პირველად გამოვლენის შემდეგ დიაგნოზირებულია რამდენიმე შემთხვევა, რომელიც, როგორც წესი, დაკავშირებულია მსუბუქ სიმპტომებთან, მათ შორის სახსრებისა და კუნთების ტკივილი, შეშუპებული ლიმფური კვანძები და კანზე ერთი ან მეტი მუწუკი ან პუსტულები.
ვირუსი, ჩვეულებრივ, რამდენიმე კვირის შემდეგ ქრება, მაგრამ შეიძლება უფრო საშიში იყოს დასუსტებული იმუნური სისტემის მქონე ადამიანებისთვის.
ალასკაპოქსით დაინფიცირებული ადამიანის ჰოსპიტალიზაცია და გარდაცვალება კენაის ნახევრაკუნძულზე დაფიქსირდა. გარდაცვლილი ხანდაზმული მამაკაცია. ოფიციალური პირების განმარტებით, მამაკაცს კიბოზე მკურნალობის გამო დასუსტებული იმუნური სისტემა ჰქონდა, რამაც, შესაძლოა, ხელი შეუწყო მისი დაავადების სიმძიმეს.
ექსპერტები ამბობენ, რომ დაავადება ხშირად მსუბუქია და ინფიცირების შემთხვევები იშვიათია ადამიანებში, რადგან ვირუსი, ძირითადად, ალასკაზე მობინადრე მცირე ძუძუმწოვრებში გვხვდება.
ექსპერტები აღნიშნავენ, რომ მიუხედავად იმისა, რომ ზოგიერთი ორთოპოქსვირუსი შეიძლება გავრცელდეს ადამიანებს შორის კანის დაზიანებებთან უშუალო კონტაქტით, არ არსებობს იმის მტკიცებულება, რომ ალასკაპოქსით დაავადებულმა ადამიანმა ის სხვას ადამიანს გადასდოს.
ალასკაში ჯანდაცვის უწყებამ ახალი რეკომენდაციები გამოსცა, რომელიც მოიცავს კლინიცისტებისთვის ვირუსის თავისებურებების გაცნობას და მის რეგულარულ ტესტირებას – ასევე ალასკოპოსით დაავადებულთათვის რჩევას, არ დაასველონ დაზიანებები და მოერიდონ მათ შეხებას.
“ცხოველებზე მეტი ტესტირების ჩატარება ხდება, რათა უკეთ გავიგოთ ვირუსის გავრცელება ცხოველთა პოპულაციაში“, – აცხადებენ ალასკას ჯანდაცვის უწყებაში.

წყარო : edition.cnn.com
sciencealert.com

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი “დოქტრინა”

სრულად ნახვა
მედიცინა

6 საშიში დაავადება, რომლებიც თავიდან უბრალო გაციებას ჰგავს

ცოტას ახველებს, ცოტას აცემინებს, ცოტა გამონაყარი აქვს – მშობლები ასეთი სიმპტომების მქონე ბავშვისთვის ხშირად ექიმსაც არ ურეკავენ, დარწმუნებულნი არიან, რომ რამდენიმედღიანი სახლის მკურნალობა საკმარისია. ხშირად ასეც არის, მაგრამ თუ მდგომარეობა არ გაუმჯობესდება და გაციებას ახალი სიმპტომები ემატება, ფრთხილად უნდა იყოთ. ბევრი დაავადება ძალიან მზაკვრულია.

Პნევმონია

ჩვულებრივი გაციება ერთ კვირაში გაივლის. თუ მეორე კვირა დაიწყო და ბავშვი უკეთ არ არის, სავარაუდოდ, ეს უფრო სერიოზულია – ბრონქიტი, ან თუნდაც პნევმონია. არ დაგავიწყდეთ, რომ პნევმონია შეიძლება ხველის ან სიცხის გარეშეც მიმდინარეობდეს. ამ შემთხვევაში საჭიროა ექიმთან კომუნიკაცია, სისხლის ანალიზი და, შესაძლოა, რენტგენიც.

მენინგიტი

ის ასევე იწყება გაციების მსგავსად, მაგრამ შემდეგ ემატება ღებინება, თავის ტკივილი, გამონაყარი, ტემპერატურა ძალიან მაღლა ადის და სიცხის დამწევ საშუალებებს თითქმის არ ემორჩილება. მენინგიტის დამოუკიდებლად განკურნება შეუძლებელია. ამიტომ სასწრაფო დახმარებას უნდა დაუკავშირდეთ.

ყივანახველა

ყივანახველა ბავშვებში ხშირია. მყეფარე ხველას თან სდევს სტვენის ხმა. ეს ყველაფერი ხორხის შეშუპების სიმპტომებია და აქ სასწრაფოდ საჭიროა ექიმი ან სასწრაფო დახმარება.

ალერგია

ხველა, სურდო, წყლიანი თვალები და გამონაყარი ასევე ალერგიის აშკარა სიმპტომებია. თუ ამავდროულად ბავშვს ხმა ჩაუვარდება და ხველას მოხრჩობის შეგრძნება ახლავს, ამან შეიძლება კვინკეს შეშუპება და ანაფილაქსიური შოკი გამოიწვიოს. პირველი დახმარება ანტიჰისტამინური საშუალებებია. შემდეგ სასწრაფოდ სასწრაფო.

პოლიომიელიტი

ამ დაავადებაზე შეგიძლიათ იფიქროთ, თუ ბავშვი აცრილი არ არის და ამავე დროს ჩივის, ხელ-ფეხი ტკივა და ორიენტაციის დაცვა უჭირს. მკურნალობა სასწრაფოდ უნდა დაიწყოს, რადგან მძიმე შემთხვევებში დაავადება ინვალიდობას იწვევს.

ტუბერკულოზი

ტემპერატურა არ ჰქონდა, მაგრამ ბავშვს მთელი ღამე ოფლი სდიოდა და ეს რამდენჯერმე განმეორდა? უნდა აცნობოთ ექიმს და გამოკვლევა ჩაიტაროთ – შეიძლება ტუბერკულოზი გამოვლინდეს.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი “დოქტრინა”

სრულად ნახვა
მედიცინა

როგორ უნდა მოიქცეს ადამიანი თუ თავად ან გვერდით მყოფს სინეკოპე (გონების დაკარგვა) დაემართა?

სინკოპე სამედიცინო ტერმინია, რაც გულისხმობს გულის წასვლას, გონების დაკარგვას. სინკოპეს უშუალო მიზეზია თავის ტვინში სისხლის მიწოდების დროებითი, მკვეთრი შემცირება. სინკოპე შეიძლება განვითარდეს წნევის, ან გულისცემის სიხშირის უეცარი დაქვეითების, ან მთელს სხეულში სისხლის მოცულობის შემცირების დროს. გონების კარგვის ეპიზოდი შეიძლება იყოს ძალიან ხანმოკლე, ამ დროს პაციენტი მცირე ხნით რჩება გაბრუებული.როგორ მოვიქცეთ, თუ თავად ან გვერდით მყოფ ადამიანს სინკოპე (გონების დაკარგვა) დაემართა? თემაზე გადაცემაში „იმუნიტეტი“ ისაუბრეს.

 

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი “დოქტრინა”

სრულად ნახვა
კვლევებიმედიცინა

სისხლის ახალი ტესტი შიზოფრენიის რისკს ავლენს

შიზოფრენიის დროული დიაგნოსტირება გონებასა და სხეულზე მისი უარყოფითი გავლენის შემცირების საშუალებას იძლევა, თუმცა ადრეულ ეტაპზე სიმპტომების შემჩნევა ძნელია.

ინდიანას უნივერსიტეტის სამედიცინო სკოლაში მომუშავე მეცნიერებმა შექმნეს სისხლის ახალი ტესტი, რომელიც ამ მხრივ წინ გადადგმული მნიშვნელოვანი ნაბიჯია, რადგან შიზოფრენიის სიმწვავესა და რისკს ავლენს.

„ფსიქოზი ადრეულ ზრდასრულობაში ვლინდება – სიცოცხლის ძირითად პერიოდში. სტრესი და ნარკოტიკები, მათ შორის მარიხუანა, გენეტიკური მოწყვლადობის დამაჩქარებელი ფაქტორებია.

თუ ფსიქოზს უყურადღებოდ დავტოვებთ, ის ბიოლოგიურად, სოციალურად და ფსიქოლოგიურად დაგვაზიანებს”, — აცხადებენ სპეციალისტები.

შიზოფრენია ტვინს რეალობის უწყვეტ აღქმაში უშლის ხელს და მოძრაობასთან დაკავშირებული პრობლემების გამოწვევაც შეუძლია. ამის მიუხედავად, მისი კონტროლი შესაძლებელია, მაგრამ, პირველ რიგში, დიაგნოზის დასმაა საჭირო. სისხლის ტესტი სწორედ ფსიქოზთან ასოცირებული ფიზიკური ცვლილებების, ბიოინდიკატორების, იდენტიფიცირების საშუალებას იძლევა.

მკვლევრებმა სისხლში ზემოხსენებული ცვლილებების კვალის შესასწავლად პაციენტთა 1-დეკადიანი მონაცემები გამოიყენეს და ახალი ტესტი შექმნეს. ზოგიერთი ასეთი ბიომარკერი ამჟამინდელი თერაპიების სამიზნეა, ანუ შესაძლებელია, შიზოფრენიის ადრეული დიაგნოსტირების შემდეგ მათ აღმოფხვრას ჩვენს ხელთ არსებული მედიკამენტებით ვეცადოთ.

მეცნიერები ამბობენ, რომ სოციალური და ფსიქოლოგიური მხარდაჭერა ასევე ძალიან მნიშვნელოვანია. ისინი აღნიშნავენ, რომ მათ ტესტზე ჯანმრთელობის სხვა პრობლემების გავლენის შესწავლაცაა საჭირო, მაგრამ ის, სავარაუდოდ, წელსვე იქნება ხელმისაწვდომი.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი “დოქტრინა”

სრულად ნახვა
მედიცინამსოფლიო

მსოფლიოში პირველად, 13 წლის ბავშვი ტვინის მომაკვდინებელი კიბოსგან სრულად განიკურნა

როდესაც ლუკასს ექვსი წლის ასაკში თავის ტვინის იშვიათი სიმსივნის დიაგნოზი დაუსვეს, პროგნოზი ყველასთვის გასაგები იყო.

ექიმი ჟაკ გრილი ემოციურად იხსენებს მომენტს, როდესაც მას ბავშვის მშობლებთან საუბარი მოუწია. ის იძულებული იყო ეთქვა, რომ მათი შვილი ვერ გადარჩებოდა.

თუმცა, შვიდი წლის შემდეგ, ახლა ლუკასი 13 წლისაა და მის ტვინში სიმსივნის კვალი აღარაა.

ბელგიელი ბიჭი მსოფლიოში პირველი ბავშვია, რომელიც განსაკუთრებით მძიმე კიბოსგან, თავის ტვინის ღეროს გლიომისგან სრულად განიკურნა.

„ლუკასმა ყველა მოლოდინს გადააჭარბა და გაიმარჯვა”, — თქვა გრილმა, ტვინის სიმსივნის პროგრამის ხელმძღვანელმა პარიზში.

ამ ტიპის კიბოს დიაგნოზს აშშ-ში ყოველწლიურად 300 ბავშვს უსვამენ, ხოლო საფრანგეთში ასეთი ასამდე შემთხვევა ფიქსირდება ხოლმე.

ხუთშაბათს, ბავშვთა კიბოს საერთაშორისო დღის წინ, სამედიცინო საზოგადოებამ ბოლო მიღწევებზე ისაუბრა და აღინიშნა, რომ ბავშვების 85% კიბოს დიაგნოზის დასმიდან ხუთ წელზე მეტი ხნის შემდეგ იკურნება.

თუმცა, თავის ტვინის ღეროს გლიმონის დიაგნოზის მქონე ბავშვებში სიტუაცია კვლავ მძიმეა. დიაგნოზის შემდეგ უმეტესობა წელიწადში იღუპება. კვლევების მიხედვით, დიაგნოზიდან ორი წლის შემდეგ ბავშვების მხოლოდ 10% იყო ცოცხალი.

რადიოთერაპიამ ზოგჯერ შეუძლია შეანელოს აგრესიული სიმსივნის სწრაფი პროგრესი, მაგრამ არც ერთი წამალი არ აღმოჩნდა ეფექტური მის წინააღმდეგ.

უპრეცედენტო შემთხვევა
ლუკასი და მისი ოჯახი ბელგიიდან საფრანგეთში გაემგზავრა, რათა ბიჭი ერთ-ერთი პირველი პაციენტი გამხდარიყო, რომელიც BIOMEDE-ს კვლევას შეუერთდებოდა. ამ ცდებში ტვინის ღეროს გლიომის პოტენციური პრეპარატები უნდა დაეტესტათ.

ლუკასის ორგანიზმს წამლის მიმართ თავიდანვე კარგი რეაქცია ჰქონდა.

„მაგნიტურ-რეზონანსული ტომოგრაფიის სკანირებისას ჩვენ დავინახეთ, რომ კიბო გაქრა”, — განუცხადა გრილმა AFP-ს.

მიუხედავად ამისა, ექიმებმა მკურნლობის კურსი კიდევ გააგრძელეს. შედეგები მართლაც გასაოცარია.

„სხვა ასეთი შემთხვევა არ მინახავს”, – თქვა გრილმა.

ზუსტად როგორ გამოჯანმრთელდა ლუკასი სრულად და როგორ შეიძლება მისი შემთხვევა მომავალში ამავე დიაგნოზის მქონე სხვა ბავშვებსაც დაეხმაროს, უცნობია. ამავე ცდაში მონაწილე სხვა შვიდი ბავშვიც ცოცხალია. თუმცა, მხოლოდ ლუკასის დაავადება გაქრა სრულად.

ამის მიზეზი შეიძლება ბავშვების ინდივიდუალური სიმსივნეების “ბიოლოგიური თავისებურებებია”.

„ლუკასის სიმსივნეს უკიდურესად იშვიათი მუტაცია ჰქონდა, რომელიც, ჩვენი აზრით, მის უჯრედებს წამლის მიმართ ბევრად უფრო მგრძნობიარეს ხდიდა”, – აღნიშნა გრილმა.

მიუხედავად ასეთი შედეგებისა, შესაბამისი პრეპარატის დანერგვას შეიძლება 10-15 წელი დასჭირდეს. მკვლევრების თქმით, ეს საკმაოდ ხანგრძლივი და შრომატევადი პროცესია.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი “დოქტრინა”

სრულად ნახვა
მედიცინა

ღორის სისხლი შესაძლოა გაახალგაზრდავების წყაროდ იქცეს? – რა ექსპერიმენტზე საუბრობენ მეცნიერები

ახა­ლი კვლე­ვით, მეც­ნი­ე­რე­ბი ამ­ტკი­ცე­ბენ, რომ ღო­რის სის­ხლში ნა­პოვ­ნი ნა­ერ­თე­ბის­გან შე­მუ­შა­ვე­ბულ ახალ თე­რა­პი­ულ სა­შუ­ა­ლე­ბას E5 -ს შე­უძ­ლია ორ­გა­ნიზ­მის გა­ა­ხალ­გაზ­რდა­ვე­ბა.

და­ბე­რე­ბის სა­წი­ნა­აღ­მდე­გო E5 გა­მოს­ცა­დეს ასა­კო­ვან ვირ­თხებ­ზე, სწო­რედ ამ ცდე­ბის სა­ფუძ­ველ­ზე მომ­ზა­დე­ბუ­ლი კვლე­ვის ან­გა­რიშ­ში, რო­მე­ლიც ახ­ლა­ხან გა­მოქ­ვეყ­ნდა ჟურ­ნალ­ში GeroScience, ვკი­თხუ­ლობთ რომ E5 შედ­გე­ბა რთუ­ლი ნა­ნო­ნა­წი­ლა­კე­ბი­სა და ახალ­გაზ­რდა პლა­სე­ბის­გან

და­ბე­რე­ბის სა­წი­ნა­აღ­მდე­გო თე­რა­პი­ის დროს ახალ­გაზ­რდა ღო­რის სის­ხლით მომ­ზა­დე­ბუ­ლი სა­შუ­ა­ლე­ბა ასა­კო­ვა­ნი ვირ­თხის ორ­გა­ნიზ­მში შე­იყ­ვა­ნეს, რა­მაც უჯრე­დე­ბის გა­ა­ხალ­გაზ­რდა­ვე­ბა გა­მო­იწ­ვია. მეც­ნი­ე­რე­ბის აზ­რით, თუ მსგავ­სი ექ­სპე­რი­მენ­ტის ჩა­ტა­რე­ბა ადა­მი­ან­ზე გახ­დე­ბა შე­საძ­ლე­ბე­ლი, მა­შინ 80 წლის მო­ხუ­ცი 26 წლის ახალ­გაზ­რდას და­ემ­სგავ­სე­ბა.

კვლე­ვე­ბის შე­დე­გად ისიც დად­გინ­და, რომ ღო­რის სის­ხლს გა­მა­ა­ხალ­გაზ­რდა­ვე­ბე­ლი ეფექ­ტი ჰქონ­და ვირ­თხე­ბის სხვა­დას­ხვა ქსო­ვილ­ზე, ის ასე­ვე ცვლის სის­ხლის, გუ­ლი­სა და ღვიძ­ლის ბი­ო­ლო­გი­ურ ასაკს.

“მკურ­ნა­ლო­ბამ გა­ა­ნა­ხევ­რა სის­ხლის, გუ­ლის და ღვიძ­ლის ქსო­ვი­ლის ეპი­გე­ნე­ტი­კუ­რი ასა­კი… ასე­ვე იყო ნაკ­ლე­ბად გა­მო­ხა­ტუ­ლი, მაგ­რამ სტა­ტის­ტი­კუ­რად მნიშ­ვნე­ლო­ვა­ნი გა­ა­ხალ­გაზ­რდა­ვე­ბის ეფექ­ტი თა­ვის ტვი­ნის ჰი­პო­თა­ლა­მუს­ზე. და­ვა­ფიქ­სი­რეთ ქცე­ვი­თი და კოგ­ნი­ტი­უ­რი გა­უმ­ჯო­ბე­სე­ბაც”, – აღ­ნიშ­ნუ­ლია კვლე­ვა­ში.

მა­თი­ვე თქმით, პლაზ­მუ­რი ფრაქ­ცი­ე­ბის მკურ­ნა­ლო­ბა თან­მიმ­დევ­რუ­ლად ეფექ­ტი­ა­ნია რო­გორც მამრ, ასე­ვე მდედრ ვირ­თხებ­ში. მი­უ­ხე­და­ვად ამი­სა, მეც­ნი­ე­რე­ბი ვა­რა­უ­დო­ბენ, რომ ამ ტი­პის თე­რა­პი­ამ შე­საძ­ლოა ადა­მი­ან­ზე უარ­ყო­ფი­თი გავ­ლე­ნა იქო­ნი­ოს:

”ის, რაც სა­სარ­გებ­ლოა ერთი სა­ხე­ო­ბის­თვის, შე­იძ­ლე­ბა კა­ტას­ტრო­ფუ­ლი აღ­მოჩ­ნდეს მე­ო­რის­თვის“, – მათი მტკი­ცე­ბით, მრა­ვა­ლი გა­მა­ა­ხალ­გაზ­რდა­ვე­ბე­ლი მკურ­ნა­ლო­ბა მღრღნე­ლე­ბი­დან ადა­მი­ან­ზე ეფექ­ტი­ა­ნად არ გა­და­დის.

 

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი “დოქტრინა”

სრულად ნახვა
მედიცინა

10 გავრცელებული მითი ონკოლოგიურ დაავადებებზე

მითი N1: კი­ბოს გან­ვი­თა­რე­ბას მხო­ლოდ გე­ნე­ტი­კა გა­ნა­პი­რო­ბებს

სა­ზო­გა­დო­ე­ბის ნა­წილს ჯერ კი­დევ სჯე­რა, რომ კიბო მხო­ლოდ გე­ნე­ტი­კუ­რია. არა­და ის მულ­ტი­ფაქ­ტო­რუ­ლი და­ა­ვა­დე­ბაა, ანუ მას მრა­ვა­ლი გა­მომ­წვე­ვი მი­ზე­ზი შე­იძ­ლე­ბა ჰქონ­დეს. ძი­რი­თა­დად კი, მის პრო­ვო­ცი­რე­ბას იწ­ვევს ცხოვ­რე­ბის არა­ჯან­სა­ღი წესი – უმოძ­რა­ო­ბა, მო­წე­ვა, ალ­კოჰო­ლის ჭარ­ბად მოხ­მა­რე­ბა, არა­ჯან­სა­ღი საკ­ვე­ბი. ასე­ვე, რა­დი­ა­ცია, სტრე­სი, და­ბინ­ძუ­რე­ბუ­ლი ჰა­ე­რი და სხვა.

ონ­კო­ლო­გი­უ­რი და­ა­ვა­დე­ბე­ბის უმე­ტე­სო­ბა სპო­რა­დუ­ლია, ანუ წარ­მო­ი­შო­ბა რა­ი­მე გე­ნე­ტი­კუ­რი წი­ნას­წარ­გან­წყო­ბის გა­რე­შე. ცხა­დია, არ­სე­ბობს გარ­კვე­უ­ლი სიმ­სივ­ნუ­რი პა­თო­ლო­გი­ე­ბიც, რო­მელ­თა გან­ვი­თა­რე­ბა­ში გე­ნე­ტი­კა მარ­თლაც დიდ როლს ას­რუ­ლებს, თუმ­ცა მათი წილი მთელ ონ­კო­პა­თო­ლო­გი­ებ­ში მხო­ლოდ 5-10%-ია. ასეთ ონ­კო­ლო­გი­ურ და­ა­ვა­დე­ბებს მი­ე­კუთ­ვნე­ბა საშ­ვი­ლოს­ნოს ტა­ნის, ძუ­ძუ­სა და საკ­ვერ­ცხის კიბო. გა­ით­ვა­ლის­წი­ნეთ, ამ­გვა­რი ოჯა­ხუ­რი ანამ­ნე­ზის დროს არ­სე­ბობს სკრი­ნინ­გის სპე­ცი­ა­ლუ­რი გა­იდ­ლა­ი­ნე­ბი, რო­მელ­თა მი­ზა­ნიც და­ა­ვა­დე­ბის ად­რე­უ­ლი ეტაპ­ზე გა­მოვ­ლე­ნა ან მათი პრე­ვენ­ცი­აა.

მითი N2: მხო­ლოდ ასა­კო­ვა­ნი ადა­მი­ა­ნე­ბი ავად­დე­ბი­ან კი­ბო­თი

ის­ტო­რი­უ­ლად კიბო და, ზო­გა­დად, ავ­თვი­სე­ბი­ა­ნი და­ა­ვა­დე­ბე­ბის უმე­ტე­სი შემ­თხვე­ვე­ბი, მარ­თლაც, 60-80 წლის ასა­კის მო­სახ­ლე­ო­ბა­ზე მო­დი­ო­და. თუმ­ცა დღეს კი­ბო­თი ავა­დო­ბის გლო­ბა­ლუ­რი სტა­ტის­ტი­კა საკ­მა­ოდ შე­მაშ­ფო­თე­ბე­ლია – გაზ­რდი­ლია კი­ბო­თი ავა­დო­ბა და შემ­ცი­რე­ბუ­ლია დი­აგ­ნოს­ტი­რე­ბის ასა­კი.

თუკი 1990 წელს კი­ბო­თი და­ახ­ლო­ე­ბით 1.8 მი­ლი­ო­ნი ადა­მი­ა­ნი იყო და­ა­ვა­დე­ბუ­ლი, 2019 წელს ამ რი­ცხვმა 3.2 მი­ლი­ონს მი­აღ­წია. ასე­ვე, უკა­ნას­კნე­ლი 30 წლის გან­მავ­ლო­ბა­ში, 80%-ითაა გაზ­რდი­ლი იმ პა­ცი­ენ­ტთა რი­ცხვიც, რო­მელ­თაც ონ­კო­ლო­გი­უ­რი და­ა­ვა­დე­ბის დი­აგ­ნო­ზი 50 წელ­ზე ნაკ­ლებ ასაკ­ში და­ეს­ვათ.

სიმ­სივ­ნე­ე­ბის გა­ა­ხალ­გაზ­რდა­ვე­ბის ზუს­ტი მი­ზე­ზე­ბის და­სა­ხე­ლე­ბა ძნე­ლია, თუმ­ცა გა­მო­ყო­ფენ რამ­დე­ნი­მე მაპ­რო­ვო­ცი­რე­ბელ ფაქ­ტორს, რო­მელ­თა შო­რი­სა­ცაა გა­რე­მოს და­ბინ­ძუ­რე­ბა, რა­დი­ა­ცია, ცხოვ­რე­ბის არა­ჯან­სა­ღი წესი, სტრე­სი, ძი­ლის ნაკ­ლე­ბო­ბა, ორა­ლუ­რი კონ­ტრა­ცეპ­ტი­ვე­ბის ხში­რი გა­მო­ყე­ნე­ბა და სხვა.

მითი N3: ყვე­ლა სიმ­სივ­ნუ­რი და­ა­ვა­დე­ბა იწ­ვევს ტკი­ვილს

ავ­თვი­სე­ბი­ა­ნი და­ა­ვა­დე­ბე­ბის უმე­ტე­სო­ბა უმ­ტკივ­ნე­უ­ლოდ მიმ­დი­ნა­რე­ობს ან ტკი­ვი­ლი მხო­ლოდ ტერ­მი­ნა­ლურ სტა­დი­ა­ზე იჩენს ხოლ­მე თავს. მა­გა­ლი­თად, ფილ­ტვის კი­ბოს ეს სიმპტო­მი მხო­ლოდ გვი­ან სტა­დი­ა­ზე ახა­სი­ა­თებს, რად­გან ფილ­ტვში ნერ­ვუ­ლი და­ბო­ლო­ე­ბე­ბი მცი­რე რა­ო­დე­ნო­ბი­თა. საკ­ვერ­ცხის სიმ­სივ­ნის დროს კი ტკი­ვი­ლი იმ­დე­ნად ყრუ და არას­პე­ცი­ფი­კუ­რია, რომ ის შე­იძ­ლე­ბა შე­ბე­რი­ლო­ბა­შიც აე­რი­ოს პა­ცი­ენტს. ამი­ტომ ონ­კო­ლო­გი­უ­რი და­ა­ვა­დე­ბე­ბის დრო­უ­ლი დი­აგ­ნოს­ტი­კის­თვის უმ­ნიშ­ვნე­ლო­ვა­ნე­სია სკრი­ნინ­გი, გა­ხან­გრძლი­ვე­ბუ­ლი სიმპტო­მე­ბის არ­სე­ბო­ბის დროს კი ექიმ­თან დრო­უ­ლი კონ­სულ­ტა­ცია.

არ­სე­ბობს ორი კვი­რის წესი: თუ რა­ი­მე გა­წუ­ხებთ ორ კვი­რა­ზე მეტ­ხანს და ზო­გა­დი პრო­ფი­ლის სიმპტო­მუ­რი მკურ­ნა­ლო­ბა არ იძ­ლე­ვა არა­ნა­ირ შე­დეგს, აუ­ცი­ლე­ბე­ლია, მი­მარ­თოთ ექიმს და გა­მო­რი­ცხოთ ონ­კო­ლო­გი­უ­რი პა­თო­ლო­გია.

მითი N4: ნე­ბის­მი­ე­რი სა­ხის წარ­მო­ნაქ­მნი კი­ბოა

ახალ­წარ­მო­ნაქ­მნე­ბი იყო­ფა კე­თილ­თვი­სე­ბი­ან და ავ­თვი­სე­ბი­ა­ნე­ბად. კე­თილ­თვი­სე­ბი­ა­ნი წარ­მო­ნაქ­მნი, მა­გა­ლი­თად, ფიბ­რო­ა­დე­ნო­მა ძუ­ძუ­ში ან მი­ო­მა საშ­ვი­ლოს­ნოს ტან­ში, არ მე­ტას­ტა­ზირ­დე­ბა. ავ­თვი­სე­ბი­ა­ნი უჯრე­დე­ბი კი სწრა­ფად და უკონ­ტრო­ლოდ მრავ­ლდე­ბა და ვრცელ­დე­ბა სხვა ორ­გა­ნო­ებ­ზეც. ის, თუ რა თვი­სე­ბე­ბი­საა წარ­მო­ნაქ­მნი გა­ნი­სა­ზღვრე­ბა კლი­ნი­კუ­რი დათ­ვა­ლი­ე­რე­ბის, რა­დი­ო­ლო­გი­უ­რი კვლე­ვე­ბი­სა და ბი­ოფ­სი­ის მეშ­ვე­ო­ბით.

მი­უ­ხე­და­ვად იმი­სა, რომ ახალ­წარ­მო­ნაქ­მნე­ბის უმე­ტე­სო­ბა კე­თილ­თვი­სე­ბი­ა­ნია, ნე­ბის­მი­ერ ცვლი­ლე­ბას მა­ინც სა­თა­ნა­დო ყუ­რა­დღე­ბა სჭირ­დე­ბა.

მითი N5: ყვე­ლა სიმ­სივ­ნუ­რი და­ა­ვა­დე­ბის მკურ­ნა­ლო­ბის­თვის ერთი მიდ­გო­მა გა­მო­ი­ყე­ნე­ბა

არ­სე­ბობს 200-მდე ონ­კო­ლო­გი­უ­რი და­ა­ვა­დე­ბა, რომ­ლებ­საც გან­სხვა­ვე­ბუ­ლი მა­ხა­სი­ა­თებ­ლე­ბი აქვს. შე­სა­ბა­მი­სად, ყვე­ლა მათ­განს თა­ვი­სე­ბუ­რი მიდ­გო­მა სჭირ­დე­ბა – მკურ­ნა­ლო­ბის და­ნიშ­ვნამ­დე სპე­ცი­ა­ლის­ტმა უნდა გა­ით­ვა­ლის­წი­ნოს და­ა­ვა­დე­ბის სტა­დია, მორ­ფო­ლო­გი­უ­რი სუ­რა­თი, მუ­ტა­ცი­უ­რი პა­ნე­ლი, პა­ცი­ენ­ტის ზო­გა­დი მდგო­მა­რე­ო­ბა, თან­მხლე­ბი პა­თო­ლო­გი­ე­ბი და სხვა.

ონ­კო­ლო­გი­ა­ში არ­სე­ბობს ად­გი­ლობ­რი­ვი და სის­ტე­მუ­რი მკურ­ნა­ლო­ბის მე­თო­დე­ბი. ად­გი­ლობ­რი­ვი მე­თო­დე­ბი გუ­ლის­ხმობს ოპე­რა­ცი­ას, სხი­ვურ თე­რა­პი­ას, რა­დი­ო­აბ­ლა­ცი­ას, რა­დი­ო­ემ­ბო­ლი­ზა­ცი­ა­სა და ქე­მო­ემ­ბო­ლი­ზა­ცი­ას. სის­ტე­მურ თე­რა­პი­ა­ში კი შე­დის ქი­მი­ო­თე­რა­პია, ჰორ­მო­ნო­თე­რა­პია, იმუ­ნო­თე­რა­პია, ტარ­გე­ტუ­ლი თე­რა­პია, რომ­ლე­ბიც ორ­გა­ნიზ­მში არ­სე­ბულ ყვე­ლა სიმ­სივ­ნურ უჯრედს უტევს და მთელ სხე­ულ­ზე მოქ­მე­დებს. მკურ­ნა­ლო­ბის სტრა­ტე­გია ეფუძ­ნე­ბა სა­ერ­თა­შო­რი­სო გა­იდ­ლა­ი­ნებს, თუმ­ცა სა­ბო­ლო­ოდ მე­თო­დე­ბის შერ­ჩე­ვა მა­ინც ინ­დი­ვი­დუ­ა­ლუ­რად, პა­ცი­ენ­ტის სა­ჭი­რო­ე­ბე­ბის მი­ხედ­ვით ხდე­ბა.

მითი N6: ალ­ტერ­ნა­ტი­ულ მე­დი­ცი­ნას პა­ცი­ენ­ტის სიმ­სივ­ნის­გან გან­კურ­ნე­ბა შე­უძ­ლია

21-ე სა­უ­კუ­ნე მტკი­ცე­ბუ­ლე­ბებ­ზე და­ფუძ­ნე­ბუ­ლი მე­დი­ცი­ნის ერაა. დღეს ამა თუ იმ წამ­ლის ეფექ­ტუ­რო­ბა წლე­ბის გან­მავ­ლო­ბა­ში ათო­ბით ათას ადა­მი­ან­ზე იც­დე­ბა, მა­შინ, რო­დე­საც ალ­ტერ­ნა­ტი­უ­ლო მე­დი­ცი­ნის პრო­დუქ­ტე­ბი მეც­ნი­ე­რუ­ლად არა­ვის შე­უს­წავ­ლია. მე­ტიც, კვლე­ვე­ბით და­დას­ტურ­და, რომ არა­ლი­ცენ­ზი­რე­ბუ­ლი მე­დი­კა­მენ­ტე­ბის უკონ­ტრო­ლო მი­ღე­ბა, თუნ­დაც ეს ერთი შე­ხედ­ვით უვ­ნე­ბე­ლი მცე­ნა­რე­უ­ლი პრე­პა­რა­ტე­ბი იყოს, იწ­ვევს ღვიძ­ლი­სა და თირკმლის ფუნ­ქცი­ის მკვეთრ დაქ­ვე­ი­თე­ბას. ყვე­ლა­ფერს თა­ვი­სი დრო და და­ნიშ­ნუ­ლე­ბა აქვს და ნა­ტუ­რა­ლუ­რი ყო­ველ­თვის კარ­გსა და უსაფრ­თხოს არ ნიშ­ნავს.

აუ­ცი­ლე­ბე­ლია პა­ცი­ენ­ტი ენ­დოს და და­უ­ჯე­როს თა­ვის მკურ­ნალ ონ­კო­ლოგს, მიჰ­ყვეს მის ინ­სტრუქ­ცი­ას და არ მი­ი­ღოს არც ერთი უც­ნო­ბი წა­მა­ლი ან თუნ­დაც ნა­ტუ­რა­ლუ­რი და­ნა­მა­ტი და­ნიშ­ნუ­ლე­ბის გა­რე­შე.

მითი N7: კი­ბოს მკურ­ნა­ლო­ბა ყო­ველ­თვის იწ­ვევს თმის ცვე­ნას

ქი­მი­ო­თე­რა­პი­ა­ში გა­მო­ი­ყე­ნე­ბა 100-მდე მე­დი­კა­მენ­ტი, რომ­ლე­ბიც ინ­დი­ვი­დუ­ა­ლუ­რად, პა­ცი­ენ­ტის დი­აგ­ნო­ზის სა­ფუძ­ველ­ზე ირ­ჩე­ვა. ეს მე­დი­კა­მენ­ტე­ბი თმის ცვე­ნის სხვა­დას­ხვა პო­ტენ­ცი­ა­ლით ხა­სი­ათ­დე­ბა. თუმ­ცა ეს გვერ­დი­თი მოვ­ლე­ნა ძი­რი­თა­დად გარ­და­მა­ვა­ლია და მკურ­ნა­ლო­ბის დას­რუ­ლე­ბის შემ­დეგ თმა ამოს­ვლას ისევ იწყებს.

ამას­თან ერ­თად, თმის ცვე­ნას არა­ნა­ი­რი კავ­ში­რი არ აქვს მკურ­ნა­ლო­ბის ეფექ­ტუ­რო­ბას­თან, ანუ მცდა­რია წარ­მოდ­გე­ნა იმის შე­სა­ხებ, რომ თუ თმა არ დასცვივ­და პა­ცი­ენტს, ქი­მი­ო­თე­რა­პია წა­რუ­მა­ტე­ბე­ლი იყო.

მითი N8: ყვე­ლა სამ­კურ­ნა­ლო მე­თოდს მძი­მე გვერ­დი­თი მოვ­ლე­ნა აქვს

სტე­რე­ო­ტი­პი იმის შე­სა­ხებ, რომ კი­ბოს მკურ­ნა­ლო­ბის პრო­ცე­სი აუ­ცი­ლებ­ლად ღე­ბი­ნე­ბას­თან ან სუს­ტად ყოფ­ნას­თა­ნაა და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი, მცდა­რია. ცხა­დია, ყვე­ლა ადა­მი­ა­ნის ორ­გა­ნიზ­მი ინ­დი­ვი­დუ­ა­ლუ­რია და ის, თუ რა სიმ­ძაფ­რის რე­აქ­ცია ექ­ნე­ბა მას ამა თუ იმ მე­დი­კა­მენტზე, წი­ნას­წარ რთუ­ლი გან­სა­სა­ზღვრია. ზო­გა­დად, მკურ­ნა­ლო­ბის თა­ნა­მედ­რო­ვე მე­თო­დე­ბი, ძველ­თან შე­და­რე­ბით, გა­ცი­ლე­ბით მსუ­ბუქ გვერ­დით მოვ­ლე­ნებს იწ­ვევს. ამას­თან ერ­თად, რო­გორც წესი, პა­ცი­ენ­ტებს ენიშ­ნე­ბათ ისე­თი პრე­პა­რა­ტე­ბიც, რომ­ლე­ბიც გვერ­დი­თი მოვ­ლე­ნე­ბის პრე­ვენ­ცი­ას ან მათ შემ­ცი­რე­ბას უზ­რუნ­ველ­ყოფს.

მითი N9: ბი­ოფ­სი­ამ შე­იძ­ლე­ბა სიმ­სივ­ნუ­რი უჯრე­დე­ბის გავ­რცე­ლე­ბა გა­მო­იწ­ვი­ოს

ბი­ოფ­სია მორ­ფო­ლო­გი­უ­რი მა­სა­ლის მო­პო­ვე­ბის ერთ-ერთი მე­თო­დია. ას­ხვა­ვე­ბენ წვრი­ლი ან მსხვი­ლი ნემ­სით ბი­ოფ­სი­ას და ექ­სცი­ზი­ურ ბი­ოფ­სი­ას, რო­დე­საც ჩხვლე­ტის მა­გივ­რად მთელ ლიმ­ფურ კვანძს ან სა­ეჭ­ვო წარ­მო­ნაქ­მნს კვე­თენ. უამ­რა­ვი კვლე­ვის შე­დე­გად და­ნამ­დვი­ლე­ბით ვი­ცით, რომ სწო­რად წარ­მო­ე­ბუ­ლი ბი­ოფ­სია არ იწ­ვევს არც და­ა­ვა­დე­ბის გავ­რცე­ლე­ბას და არც მის გა­აქ­ტი­უ­რე­ბას.

მითი N10: კი­ბოს დი­აგ­ნო­ზი ყო­ველ­თვის ნიშ­ნავს სა­სიკ­ვდი­ლო გა­ნა­ჩენს

ეს სტე­რე­ო­ტი­პი თა­ნა­მედ­რო­ვე მე­დი­ცი­ნამ დიდი ხა­ნია და­ა­მარ­ცხა. სკრი­ნინ­გის, პრე­ვენ­ცი­უ­ლი ღო­ნის­ძი­ე­ბე­ბი­სა და მკურ­ნა­ლო­ბის ეფექ­ტუ­რი მე­თო­დე­ბის დახ­მა­რე­ბით, დღეს ამ ვე­რა­გი და­ა­ვა­დე­ბის­გან გან­კურ­ნე­ბის შემ­თხვე­ვე­ბი მნიშ­ვნე­ლოვ­ნად არის გაზ­რდი­ლი. ამას­თან, ონ­კო­ლო­გია სწრა­ფად გან­ვი­თა­რე­ბა­დი დარ­გია და ის შე­დე­გე­ბი, რაც დღეს გვაქვს, 30 წლის წინ სრუ­ლი­ად წარ­მო­უდ­გე­ნე­ლი იყო. ამი­ტომ, შეგ­ვიძ­ლია დარ­წმუ­ნე­ბუ­ლი ვი­ყოთ, რომ მეც­ნი­ე­რუ­ლი პროგ­რე­სის დახ­მა­რე­ბით, გან­კურ­ნე­ბუ­ლი ონ­კო­ლო­გი­უ­რი პა­ცი­ენ­ტე­ბის რი­ცხვი მო­მა­ვალ­ში კი­დევ უფრო სწრა­ფად გა­იზ­რდე­ბა.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი “დოქტრინა”

სრულად ნახვა
მედიცინა

რატომ არ უნდა მიიღოთ წამლები ყავასთან ან ჩაისთან ერთად?

უმჯობესია წამლების მიღება წყალთან ერთად, რადგან ის არ რეაგირებს უმრავლეს ქიმიური ნივთიერებებთან.

მხოლოდ წყალს შეუძლია უზრუნველყოს მიღებული მედიკამენტების უსაფრთხო და ეფექტური შეწოვა. ზოგიერთს ურჩევნია აბების მიღება სხვა სასმელებთან ერთად, რომლებიც ყველაზე ხშირად შეუთავსებელია წამლის კომპონენტებთან.

ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული შეცდომა არის დილის აბების მიღება ყავასთან ერთად ან ამ გამამხნევებელი სასმელის მიღების შემდეგ. კოფეინს შეუძლია გავლენა მოახდინოს წამლების ღვიძლში დაშლის სიჩქარეზე და, შესაბამისად, შეამციროს ან გაზარდოს მათი კონცენტრაცია სისხლში.

კოფეინმა შესაძლოა შეამციროს ზოგიერთი ანტიდეპრესანტის, გულის წამლების, ტკივილგამაყუჩებლების ან ჰორმონალური კონტრაცეპტივების ეფექტურობა.

არ მიიღოთ ასეთი მედიკამენტები ყავის დალევიდან 30 წუთზე ადრე.

გარდა ამისა, ფრთხილად იყავით ჩაის, წვენების, რძის და გაზიანი სასმელების კუთხითაც. ყველა ეს სასმელი აჩქარებს ტაბლეტების დაშლას კუჭში, რამაც შეიძლება გავლენა მოახდინოს კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის მუშაობაზე. გარდა ამისა, კალციუმით მდიდარ რძეს შეუძლია შეამციროს პრეპარატის ზოგიერთი კომპონენტის ეფექტურობა.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი “დოქტრინა”

სრულად ნახვა
1 2 3 4 5 91
Page 3 of 91