close

ტექნოლოგიები

ტექნოლოგიები

იტალიაში ხელოვნურ ინტელექტზე დამოკიდებულების პირველი შემთხვევა დაფიქსირდა

იტალიაში ხელოვნურ ინტელექტზე დამოკიდებულების მკურნალობის პირველი შემთხვევა დაფიქსირდა. ინფორმაციას ადგილობრივი მედია იტალიის დამოკიდებულ პირთა დახმარების სახელმწიფო სამსახურზე დაყრდნობით ავრცელებს.

საავადმყოფოში დაახლოებით 20 წლის გოგონა მოხვდა, რომელიც ხელოვნურ ინტელექტთან მუდმივ კონტაქტში იმყოფებოდა. ვრცელდება ინფორმაცია, რომ ის ნეიროქსელთან ისე ურთიერთობდა, როგორც ნამდვილ მეგობართან და „ყველასა და ყველაფერს“ ჩამოშორდა.

„ტოქსიკური მეგობრობა დროთა განმავლობაში დამოკიდებულებაში გადაიზარდა: ეს არის ხელოვნურ ინტელექტზე დამოკიდებულების პირველი შემთხვევა, რომელიც დამოკიდებულებათა მკურნალობის სამსახურის მეთვალყურეობის ქვეშ მოექცა“, – ნათქვამია განცხადებაში.

სამედიცინო დაწესებულების მთავარმა ექიმმა ლაურა სუარდიმ აღნიშნა, რომ ხელოვნურ ინტელექტზე დამოკიდებულება მოულოდნელი არ ყოფილა. მისი თქმით, სპეციალისტები წინასწარ ხედავდნენ, რომ მსგავსი ქცევითი სირთულეები წარმოიშობოდა.

სუარდიმ ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ადამიანის უკეთ გაცნობასთან ერთად, ხელოვნური ინტელექტი იწყებს ზუსტად იმის თქმას, რისი მოსმენაც ამ ადამიანს სურს.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ტექნოლოგიები

Alibaba-ს ხელოვნურმა ინტელექტმა ტესტირების დროს კრიპტოვალუტის მაინინგი სცადა

Alibaba-ს ხელოვნურმა ინტელექტმა, სახელად ROME, ტესტირების დროს დაწესებულ შეზღუდვებს გვერდი აუარა და კრიპტოვალუტის მაინინგი სცადა. ინფორმაციას გამოცემა Axios-ი ინციდენტის შესახებ მომზადებულ სამეცნიერო ანგარიშზე დაყრდნობით ავრცელებს.

შემოწმების პროცესში მკვლევრებმა ხელოვნური ინტელექტის მხრიდან უჩვეულო ქმედებები შეამჩნიეს. უსაფრთხოების სისტემამ მისი ქცევის გადახრები დააფიქსირა და შიდა გაფრთხილებები გაუშვა.

ROME-მა გარე ბრძანებების გარეშე სცადა გამოსულიყო სატესტო ზონის ფარგლებიდან და შექმნა მექანიზმი, რომელიც კომპიუტერთან დისტანციური სერვერის მეშვეობით დაკავშირების საშუალებას იძლევა.

Axios-ის მონაცემებით, სისტემამ შეძლო სატესტო გარემოს შიგნით ფარული „კარის“ შექმნა. აგენტის სწავლების პროგრამაში არც SSH-გვირაბის შექმნის შესაძლებლობა და არც კრიპტოვალუტის მოპოვების დავალება გათვალისწინებული არ ყოფილა.

ინციდენტის აღმოჩენის შემდეგ, დეველოპერებმა მომავალში ასეთი ქმედებების გამორიცხვის მიზნით, სწავლების პროცესი შეცვალეს და შეზღუდვები გაამკაცრეს.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ტექნოლოგიები

ხელოვნური ინტელექტი სახეების გენერირებას სულ უფრო და უფრო ახერხებს — უახლესი კვლევის შედეგები

ხელოვნური ინტელექტი (AI) ბოლო წლებშივე სწრაფი პროგრესის სიმბოლოდ
იქცა, განსაკუთრებით იმაში, თუ როგორ ასწავლის ნეირონული ქსელები
სახეების გენერირებას და მათთან დაკავშირებული ემოციური ნიშნების
ფორმირებას.
აკადემიური და ინდუსტრიული კვლევები აჩვენებენ, რომ თანამედროვე
მოდელები უკვე სწავლობენ ისეთ ნიუანსებს, როგორიცაა კანის ტექსტურის
ბუნებრივი არათანაბრობა, თვალების მცირე ასიმეტრია და რეაქციები, რომლებიც
ადრე მხოლოდ ადამიანის მიერ აღქმადი იყო. ასეთი „დეტალები“ კრიტიკულია
იმისთვის, რომ ხელოვნური გამოსახულება რეალისტურად გამოვიდეს
ვიზუალურად.
ეს პროგრესი უდავოდ მნიშვნელოვანი მიღწევაა სარეკლამო, კრეატიულ და
დიზაინერულ ინდუსტრიაში, თუმცა ერთადერთი მხარე არ არის. გამოწვევები —
კერძოდ ეთიკური და უსაფრთხოების საკითხები — სწრაფად ვითარდება.
ხელოვნური სახეები, რომლებიც შთაბეჭდილებას ქმნიან თითქოს რეალური
ადამიანები არიან, უკვე პრობლემის ცენტრში მოექცნენ: ყალბი პროფილები
სოციალურ ქსელებში, მანიპულაციური ვიდეოები პოლიტიკურ კამპანიებში და
იდენტობის გაცვლა — ეს ყველაფერი რეალური საფრთხეა, რომელშიც დღემდე
ეძებენ ახალი რეგულაციებისა და ტექნიკური ბარიერების შექმნის გზებს.
კიბერუსაფრთხოების ექსპერტები ამტკიცებენ, რომ იმისთვის, რათა
ტექნოლოგია ზიანის მინიმიზაციით განვითარდეს, საჭიროა როგორც ტექნიკური
მეთოდები ადამიანისა და AI-ს გენერირებული გამოსახულებების
გარჩევისათვის, ასევე წესები, რომლებიც აირიდებს შემდეგი გამოყენების ბოროტ
ასპექტებს.
ამავე დროს, AI-ს პროგრესი იწვევს კვლევით და საზოგადოებრივ დებატებშიც
დისკუსიას იმაზე, თუ რაოდენ ნეგატიური გავლენა აქვს ამ ტექნოლოგიებს
ნდობაზე და როგორ ტოვებს ისინი ნეგატიურ ზეგავლენას ადამიანურ
ურთიერთობებზე. ბევრი მეცნიერი ფიქრობს, რომ AI‐ს მიერ შექმნილი „სახეები“
წარმოადგენს არა მხოლოდ ტექნოლოგიურ მიღწევას, არამედ იდენტობის,
ინფორმაციის სანდოობისა და გლობალური დეზინფორმაციის ერთ ნაწილს — ამ

სირთულის გადაჭრა კი მოთხოვს როგორც ტექნიკურ, ისე სამართლებრივ
ჩარევას.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ტექნოლოგიები

ტექნოლოგია უკვდავების ძიებაში: შეიძლება თუ არა სიკვდილის „გადადება“ მეცნიერების დახმარებით

ადამიანის უკვდავების იდეა საუკუნეების განმავლობაში რელიგიური და
მითოლოგიური წარმოდგენების ნაწილი იყო. დღეს კი ეს კითხვა სულ უფრო
ხშირად ჩნდება სამეცნიერო კონტექსტში. თანამედროვე ტექნოლოგიები
გვთავაზობს არა უკვდავებას, არამედ სიცოცხლის გახანგრძლივების რეალურ
პერსპექტივებს.
ბიოტექნოლოგიები და გენეტიკა ცდილობს დაბერების პროცესის შენელებას.
მეცნიერები იკვლევენ ტელომერებს — ქრომოსომების ბოლო ნაწილებს,
რომლებიც ასაკთან ერთად მცირდება. მათი დაცვა შესაძლოა უჯრედების
სიცოცხლის გახანგრძლივებას ნიშნავდეს. პარალელურად, ხელოვნური
ორგანოები და ქსოვილების რეგენერაცია საშუალებას გვაძლევს სხეულის
დაზიანებული ნაწილები შევცვალოთ.
კიდევ ერთი მიმართულებაა ციფრული უკვდავება — იდეა, რომ ადამიანის
ცნობიერება ერთ დღეს შეიძლება ციფრულ ფორმატში გადაიტანონ. მიუხედავად
იმისა, რომ ეს სცენარი დღეს უფრო სამეცნიერო ფანტასტიკას ჰგავს, AI-სა და
ნეირომეცნიერების განვითარება ამ თემას სერიოზულ დისკუსიად აქცევს.
თუმცა ჩნდება ეთიკური კითხვები: ვის ექნება ასეთი ტექნოლოგიებზე წვდომა?
ხომ არ გააღრმავებს ეს სოციალურ უთანასწორობას? და რაც მთავარია — თუ
სიკვდილი გადაიდება, შეიცვლება თუ არა ადამიანის ცხოვრების აზრი?
მეცნიერება გვთავაზობს ინსტრუმენტებს, მაგრამ პასუხი იმაზე, უნდა
ვისწრაფვოდეთ თუ არა უკვდავებისკენ, კვლავ ფილოსოფიისა და ეთიკის
სფეროში რჩება.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ეს საინტერესოატექნოლოგიები

ნიუ-იორკში ხელოვნურ ინტელექტთან პაემნებისთვის მსოფლიოში პირველი კაფე გაიხსნა

კომპანიამ EVA AI, რომელიც მომხმარებლებს ვირტუალური მეგობრის შექმნის საშუალებას აძლევს, უჩვეულო დეითინგ-ღონისძიებების სერია წამოიწყო. ამ შეხვედრების ფარგლებში ადამიანებს შეუძლიათ რესტორანში ხელოვნური ინტელექტის მქონე კომპანიონებთან ერთად პაემანზე წავიდნენ.

New York Post-ი წერს, რომ ეს ნიუ-იორკში მდებარე ბარში Same Same ხდება. მაგიდებზე სმარტფონებისა და პლანშეტების სპეციალური სადგამები განათავსეს, რათა ადამიანებს ხელოვნურ ინტელექტთან კომფორტულად საუბრის შესაძლებლობა ჰქონოდათ.

„გვინდოდა ადამიანებისთვის მიგვეცა შესაძლებლობა, ხელოვნური ინტელექტის მქონე კომპანიონი რეალურ ცხოვრებაში, ნამდვილ პაემანზე დაეპატიჟებინათ. ეს ხელს შეუწყობს AI-სთან ურთიერთობის ირგვლივ არსებული სტიგმის შემცირებას და ამ პროცესს გარშემომყოფებისთვის უფრო გასაგებს გახდის“, – აღნიშნა EvaAI-ს წარმომადგენელმა, ჯულია მომბლატმა.

ამასთანავე, მომბლატმა ხაზგასმით აღნიშნა, რომ კომპანიაში კომუნიკაციის ამ ფორმატს „ნამდვილი ურთიერთობების შემცვლელად“ არ მიიჩნევენ.

როგორც New York Post-ი წერს, გახსნის დღეს ვიზიტორებს შორის ძირითადად ჟურნალისტები, ინფლუენსერები და ცნობისმოყვარე ტექნოლოგიური ენთუზიასტები იყვნენ, თუმცა მომბლატი იმედოვნებს, რომ ასეთი კაფეები სხვა ქალაქებშიც გამოჩნდება.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ტექნოლოგიები

სემ ალტმანი ხელოვნური ინტელექტის მარეგულირებელი ორგანოს შექმნის ინიციატივით გამოვიდა

OpenAI-ის ხელმძღვანელმა ხელოვნური ინტელექტის (AI) მარეგულირებელი ორგანიზაციის შექმნის იდეა გააჟღერა. ნიუ-დელიში გამართულ კონფერენციაზე სემ ალტმანმა განაცხადა, რომ მსოფლიომ „სასწრაფოდ“ უნდა დაიწყოს სწრაფად განვითარებადი ტექნოლოგიების რეგულირება. მისი თქმით, ხელოვნური ინტელექტის საჯარო ხელმისაწვდომობის გამო, შესაძლოა გამოჩნდეს მოდელები, რომლებიც, მაგალითად, ახალი პათოგენების შექმნაში დაეხმარება ვინმეს, საზოგადოებამ კი უნდა მოიფიქროს, როგორ დაიცვას თავი ამისგან.

„AI-ის დემოკრატიზაცია კაცობრიობის კეთილდღეობის უზრუნველსაყოფის საუკეთესო გზაა“, – განაცხადა OpenAI-ის ხელმძღვანელმა, თუმცა იქვე დასძინა, რომ „ამ ტექნოლოგიის კონცენტრაციამ ერთ კომპანიასა თუ ქვეყანაში, შესაძლოა კრახი გამოიწვიოს“.​

ალტმანის აზრით, საჭიროა უსაფრთხოების ზომები, „ისევე, როგორც სხვა მძლავრი ტექნოლოგიების შემთხვევაში“. ამ ძალისხმევის კოორდინაციისთვის „მსოფლიოს შესაძლოა დასჭირდეს ატომური ენერგიის საერთაშორისო სააგენტოს (IAEA) მსგავსი“ ორგანო, რომელსაც ცვალებად გარემოებებზე სწრაფი რეაგირების შესაძლებლობა ექნება.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ტექნოლოგიები

ილონ მასკი ტვინის იმპლანტების მასობრივ წარმოებას გეგმავს

„2026 წელს კომპანია Neuralink-i დაიწყებს ტვინსა და კომპიუტერს შორის ურთიერთქმედების მოწყობილობების მასობრივ წარმოებას და გადავა გამარტივებულ, თითქმის სრულად ავტომატიზებულ ქირურგიულ პროცედურაზე“, — დაწერა ილონ მასკმა.

Neuralink ავითარებს იმპლანტებს, რომლებიც ტვინის მყარ გარსს გაივლის ისე, რომ მისი მოცილება საჭირო აღარ გახდება. ადამიანებზე პირველი კლინიკური ცდები კომპანიამ 2024 წელს დაიწყო, მას შემდეგ, რაც აშშ-ის სურსათისა და მედიკამენტების ხარისხის კონტროლის ადმინისტრაციისგან (FDA) ნებართვა მიიღო.

2025 წელს მძიმე პარალიზების მქონე 12 პაციენტს უკვე ჩაუნერგეს იმპლანტები,  გასულ წელს Neuralink-მა დაფინანსების ახალი რაუნდის ფარგლებში 650 მილიონი დოლარი მოიზიდა.

კომპანიის წარმომადგენლებს მასობრივი წარმოების დაწყების დეტალები ჯერ არ დაუკონკრეტებიათ და ამ ეტაპზე მხოლოდ მასკის განცხადებას შემოიფარგლებიან, რომელიც იმპლანტების სერიული გამოშვების დაწყებასა და ქირურგიის გამარტივებაზე მიუთითებს.

სრულად ნახვა
გამოგონება - ინოვაციატექნოლოგიები

შეიმუშავეს ხელოვნური ინტელექტი, რომელიც კიბოს დიაგნოზს ექიმებზე სწრაფად სვამს

კიბო მსოფლიოში სიკვდილიანობის ერთ-ერთი წამყვანი მიზეზია. ეროვნული კიბოს ინსტიტუტის მონაცემებით, 2022 წელს მსოფლიოში კიბოს თითქმის 20 მილიონი ახალი შემთხვევა დაფიქსირდა. რაც შეეხება დაღუპულებს, მათი რაოდენობა 9.7 მილიონი იყო. 2040 წლის პროგნოზების მიხედვით, ეს მაჩვენებელი 29.9 მილიონ ახალ შემთხვევამდე გაიზრდება.

დაავადების ადრეული გამოვლენა რთულია, რადგან ტრადიციული დიაგნოსტიკური მეთოდები (სისხლის ანალიზები) შეიძლება ინვაზიური იყოს. ეს ზოგიერთ ადამიანს აიძულებს თავი აარიდოს რეგულარულ სკრინინგს. გარდა ამისა, ზოგიერთ რეგიონში ჯანდაცვის დაწესებულებებზე შეზღუდული წვდომა ართულებს კიბოს ტესტების მარტივად ჩატარებას.

იაპონური სტარტაპის (Craif) მიზანია ამ ნაკლოვანებების მოგვარება ხელოვნური ინტელექტის გამოყენებით შარდის ანალიზზე დაფუძნებული არაინვაზიური ტესტის შექმნით. ეს კიბოს ადრეულ სტადიებზეც კი (მაგალითად, პირველ სტადიაზე) გამოავლენს.

“ტესტის ჩატარება სახლის პირობებშიც შესაძლებელია და ის მიკრო რნმ-ის გაუმჯობესებულ ანალიზს ეფუძნება. ასეთი ადრეული გამოვლენა უფრო ხელმისაწვდომი და ეფექტიანია”, — განუცხადა TechCrunch-ს სტარტაპის თანადამფუძნებელმა და აღმასრულებელმა დირექტორმა რიუიჩი ონოსემ.

პირადი გამოცდილება
რიუიჩი ონოსემ კიბოს მომაკვდინებელი ეფექტი თავის ოჯახზე გამოცადა. მის ორივე ბებია-ბაბუას კიბოს დიაგნოზი დაუსვეს. პირადმა გამოცდილებამ გაუჩინა მას ძლიერი მოტივაცია, მოეგვარებინა ეს პრობლემა.

პროდუქტის კიდევ ერთი უნიკალური ასპექტი შარდის გამოყენებაა. ონოსეს თქმით, ეს მარტივი, არაინვაზიურია და მრავალ სამეცნიერო და პრაქტიკულ უპირატესობას გვთავაზობს. მას სხვა ნიმუშებთან შედარებით ნაკლები მინარევები აქვს, ამიტომ ბიომარკერის სიგნალები უფრო მკაფიოა. ეს ხელს უწყობს გაზომვისას პოტენციური შეცდომების შემცირებას (მაგალითად, სისხლის ჰემოლიზის გამო) და ზოგავს ტესტირებაზე დანახარჯებს.

ხელოვნურ ინტელექტს კიბოს შვიდი ტიპის აღმოჩენა შეუძლია
Craif-ის პირველ პროდუქტს, miSignal-ს პანკრეასის, მსხვილი ნაწლავის, ფილტვის, კუჭის, საყლაპავის, მკერდისა და საკვერცხის კიბოს აღმოჩენა შეუძლია.

“იაპონიაში ჩვენ ვთანამშრომლობთ 1000-ზე მეტ ჯანდაცვის დაწესებულებასთან და დაახლოებით 600 აფთიაქთან. ჩვენი გუნდი 73 ერთგული თანამშრომლისგან შედგება”, — თქვა ონოსემ.

სტარტაპი გეგმავს miSignal ტესტის მასშტაბის გაფართოებას კიბოს ათ სხვადასხვა სახეობაზე. გარდა ამისა, კომპანია ემზადება გამოიყენოს თავისი ტექნოლოგია არასიმსივნური დაავადებების, როგორიცაა ნეიროდეგენერაციული დარღვევები (მაგალითად, დემენცია), ადრეული გამოვლენისთვის.

ახალი დაფინანსება სტარტაპს დაეხმარება აშშ-ის ბაზარზე შევიდეს კიბოს ადრეული გამოვლენის ტესტით. მიზანი შემდეგია: აშშ-ში 2029 წლისთვის კლინიკური კვლევების დასრულება

კომპანიამ უკვე დაიწყო პანკრეასის კიბოს ნიმუშების შეგროვება აშშ-ის 15 შტატის 30 ჯანდაცვის დაწესებულებასთან თანამშრომლობით.

ხელოვნური ინტელექტი, როგორც ასისტენტი კიბოს წინააღმდეგ ბრძოლაში
ხელოვნური ინტელექტი დიდი ხანია გვეხმარება კიბოსა და სხვა დაავადებების აღმოჩენაში. მაგალითად, ხელოვნური ინტელექტის ინსტრუმენტმა Annalise.ai-მ შეძლო ფილტვის კიბოს დიაგნოსტირება ექიმებზე სწრაფად და ამით გადაარჩინა 69 წლის ქალის, დაიან კოვეის სიცოცხლე.

გარდა ამისა, ხელოვნურ ინტელექტს შეუძლია, მაგალითად, სისხლის ანალიზებში გამაფრთხილებელი ნიშნების ამოცნობა ან სკრინინგის დროს ძუძუს კიბოს შემთხვევების დაფიქსირება. ეს ყველაფერი მეცნიერების მიერ ჩატარებული კვლევებისა და ტესტების დამსახურებაა.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ენერგეტიკატექნოლოგიები

ჩინეთი აშენებს წყალქვეშა მონაცემთა ცენტრს, რომელმიც 90 პროცენტით ნაკლებ ენერგიას მოიხმარს

მონაცემთა ცენტრები ბევრ ენერგიას მოიხმარს და ძალიან ცხელდება; ამიტომ, ჩინური კომპანია გეგმავს, სერვერების კაფსულა შანხაის სანაპიროსთან ზღვაში ჩაძიროს, იმ იმედით, რომ გადაჭრის კომპიუტინგის ენერგეტიკულ პრობლემებს.

ქალაქის მახლობლად მდებარე ნავმისადგომზე, მუშები უკვე ასრულებენ დიდ ყვითელ კაფსულაზე მუშაობას — ალტერნატიულ ტექნოლოგიურ ინფრასტრუქტურაზე, რომელიც კითხვის ნიშნის ქვეშ დგას მისი ეკოლოგიური ზემოქმედებისა და კომერციული სიცოცხლისუნარიანობის თვალსაზრისით.

მსოფლიოს საიტები და აპლიკაციები ინფორმაციის შესანახად დამოკიდებული არიან მონაცემთა ფიზიკურ ცენტრებზე. ხელოვნური ინტელექტის გამოყენების ზრდა ამ ინფრასტრუქტურაზე მოთხოვნას საგრძნობლად ზრდის.

„წყალქვეშა ოპერაციებს თანდაყოლილი უპირატესობები აქვს“, — ამბობს საზღვაო აღჭურვილობის კომპანია Highlander-ის წარმომადგენელი იანგ ჰე. კომპანია შანხაის კაფსულაზე სახელმწიფო სამშენებლო კომპანიებთან ერთად მუშაობს.

წყალქვეშა სერვერები დაბალ ტემპერატურას ოკეანის დინებების წყალობით ინარჩუნებს და არა ბევრი ენერგიის მხარჯველი ჰაერის გაგრილების სისტემებით ან წყლის აორთქლებით, როგორც ეს ხმელეთზე განთავსებულ ცენტრებში ხდება.

ამ ტექნოლოგიის ცდები Microsoft-მა 2018 წელს ჩაატარა შოტლანდიის სანაპიროსთან, მაგრამ ჩინური პროექტი, რომელსაც ზღვაში ოქტომბრის შუა რიცხვებში ჩაძირავენ, მსოფლიოში პირველი ამ სახის კომერციული პროექტია.

მოემსახურება ისეთ კლიენტებს, როგორიცაა China Telecom-ი და ხელოვნური ინტელექტის სახელმწიფო კომპანია; ამავე დროს, წარმოადგენს სახელმწიფოს მიერ წახალისებულ, ნაკლები ნახშირბადის გამომყოფი მონაცემთა ცენტრების გეგმის ნაწილს.

„წყალქვეშა ინფრასტრუქტურას გაციებისთვის საჭირო ენერგიის დაახლოებით 90 პროცენტის დაზოგვა შეუძლია“, — ამბობს Highlander-ის ვიცე-პრეზიდენტი იანგ ჰე.

რივერსაიდში კალიფორნიის უნივერსიტეტის ექსპერტის, შაოლეი რენის განცხადებით, მსგავსი პროექტები ამჟამად ფოკუსირებულია „ტექნოლოგიური მიზანშეწონილობის“ ჩვენებაზე.

Microsoft-მა საკუთარი ცდა 2020 წელს წარმატებით დაასრულა, მაგრამ კომერციული ინფრასტრუქტურა ჯერ არ აუშენებია.

რენის განცხადებით, წყალქვეშა მონაცემთა ცენტრების მასშტაბურ მშენებლობამდე საჭიროა დაიძლიოს მშენებლობისა და გარემოზე ზიანის მნიშვნელოვანი გამოწვევები.

ჩინეთში კომპანიებს სახელმწიფო სუბსიდიები ეხმარება — 2022 წელს, კომპანია Highlander-მა ჰაინანში ასეთივე პროექტისთვის 5,63 მილიონი დოლარი მიიღო. პროექტი ჯერ არ დასრულებულა.

„წყალქვეშა მონაცემთა ცენტრების შეჯიბრში იმაზე მეტი სამშენებლო გამოწვევა აღმოჩნდა, ვიდრე თავდაპირველად გვეგონა“, — ამბობს Highlander-ის პროექტის ინჟინერი ჟუ ჟუნი.

ზღვაში დამონტაჟებამდე, ის ხმელეთზე შენდება ცალკეულ კომპონენტებად და თითქმის მთელ ენერგიას ახლომდებარე საზღვაო ქარის ელექტროსადგურებიდან მოიხმარს.

Highlander-ის განცხადებით, მოხმარებული ენერგიის 95 პროცენტზე მეტი განახლებადი წყაროებიდან მოდის.

სტრუქტურის ტალღებქვეშ მოთავსების ყველაზე აშკარა გამოწვევაა მისი შიგთავსის მშრალად შენარჩუნება და მარილიანი წყლის მიერ კოროზიისგან დაცვა.

ამისათვის, ჩინურ პროექტში იყენებენ ფოლადის კაფსულას და დამცავ საფარს, რომელიც მინის ფიფქებს შეიცავს.

იმისათვის, რათა ტექნიკური მომსახურების ჯგუფებს ცენტრთან წვდომა ჰქონდეთ, ცენტრალურ სტრუქტურას წყალს ზემოთ მოთავსებული სეგმენტიდან უერთდება ლიფტი.

რენი ამბობს, რომ მოსალოდნელზე რთული აღმოჩნდა ინტერნეტკავშირის შეერთება ხმელეთზე განთავსებულ სერვერებსა და წყალქვეშა ცენტრს შორის.

ფლორიდის უნივერსიტეტისა და იაპონიის ელექტროკომუნიკაციების უნივერსიტეტის მკვლევრებმა დაადგინეს ისიც, რომ წყალქვეშა მონაცემთა ცენტრები ასევე მოწყვლადია წყალში ხმის ტალღებით თავდასხმების მიმართაც.

ტექნიკური სირთულეების გარდა, კითხვებს ასევე აჩენს წყალქვეშა ცენტრების მიერ გამთბარი წყლის ზემოქმედება ზღვის ეკოსისტემებზე.

ბრიტანეთის ჰალის უნივერსიტეტის საზღვაო ეკოლოგი ენდრიუ უონტი ამბობს, რომ ცენტრების მიერ გამოყოფილმა სითბომ შეიძლება გარკვეული სახეობები მიიზიდოს, ზოგი კი პირიქით.

კომპანია Highlander-ის განცხადებით, სატესტო პროექტმა აჩვენა, რომ მიმდებარე წყალი მიღებულ ტემპერატურულ ზღვარზე დაბლა დარჩა.

მომზადებულია Agence France-Presse-ის მიხედვით.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
მედიცინატექნოლოგიები

უსინათლო ადამიანებმა ჭკვიანი სათვალისა და იმპლანტანტის მეშვეობით ისევ დაინახეს

თვალის ყვითელი ხალის, მაკულის, ასაკობრივი დეგენერაცია (AMD) პროგრესირებადი დაავადებაა, რომელიც უსინათლობას იწვევს. ამ მდგომარეობის მქონე ათობით პაციენტში მეცნიერებმა ახალი მეთოდი გამოცადეს, რომელიც თვალის იმპლანტანტსა და ჭკვიან სათვალეს მოიცავს. მათი მეშვეობით ამ ადამიანებმა ხელახლა დანახვა შეძლეს.

მკვლევრების თქმით, პაციენტებს მხედველობა იმ დონეზე აღუდგათ, რომ კროსვორდის შევსება და ბეჭდური წიგნების წაკითხვა მოახერხეს. მონაწილეებს შორის იყვნენ 60 და მეტი წლის ის პირები, რომლებსაც ორივე თვალში AMD-ის დიაგნოზი ჰქონდათ დასმული. მხედველობის მკაფიოობის შეფასების logMAR-ის ცხრილში მათი მაჩვენებელი 1.2 ან ნაკლები იყო.

უნდა აღინიშნოს, რომ ეს დაავადება შეუქცევადია, რადგან თვალის ბადურას ცენტრალურ ნაწილში უჯრედები დროთა განმავლობაში ნადგურდება. სპეციალისტების მიზანი პაციენტებისთვის დაკარგული მხედველობის დაბრუნება იყო, რისთვისაც მზის პატარა ფოტოვოლტური პანელებისგან დამზადებული 2×2-მილიმეტრიანი მოწყობილობა გამოიყენეს. ის ბადურას ქვეშ ქირურგიულად გადანერგეს.

ჭკვიანი სათვალეები, რომლებიც პაციენტებს ეკეთათ, კამერითაა აღჭურვილი და გარემოს მიახლოებულ სურათებს იმპლანტანტს ახლო ინფრაწითელი სინათლით გადასცემს. ამის შემდეგ იმპლანტანტი მცირე ელექტრულ სიგნალს ოპტიკურ ნერვს აწვდის, რითაც ბადურას შემადგენელი უჯრედების ბუნებრივ რეაქციას იმეორებს.

კვლევის ფარგლებში გადანერგვის ოპერაცია 38 ადამიანს ჩაუტარდა, რომელთაგანაც 32 კლინიკურ ცდაში ერთი სრული წლის განმავლობაში მონაწილეობდა. ამ პერიოდის დასრულებისას 26 მათგანს მხედველობა გაუუმჯობესდა, წარმატებით მაჩვენებელი კი 80% იყო. მართალია, ისინი ჯერ კიდევ ბუნტად და შავ-თეთრად ხედავდნენ, თუმცა მეცნიერები ამ მიღწევას “გასაოცარს” უწოდებენ.

ეს ტექნოლოგია ნეიროკომპიუტერულ კომპანია Science Corporation-ს ეკუთვნის; მისი აღმასრულებელი დირექტორი, მაქს ჰოდაკი, ილონ მასკთან ერთად Neuralink-ის თანადამფუძნებელია. Science Corporation-მა თვალის იმპლანტანტის ტექნოლოგია ფრანგულ კომპანია Pixium Vision-ისგან მიიღო.

ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
1 2 3 91
Page 1 of 91