close
dgfs

დედამიწის ყველაზე ცივი, ყველაზე მაღალი, მშრალი, ქარიანი და ყინულოვანი კონტინენტი ანტარქტიდაა, სადაც მდებარეობს მსოფლიოში ყველაზე დიდი ყინულის უდაბნო და რომლის ცენტრიც თითქმის ემთხვევა სამხრეთ გეოგრაფიულ პოლუსს.

რამდენიმე საინტერესო ფაქტი ანტარქტიდის შესახებ, რომელიც შეიძლება არ ვიცოდეთ:

  • ასტეროიდის ჩამოვარდნისას და აფეთქებისას წარმოშობილმა მტვერმა წარმოქმნა მრავალსაუკუნიანი აცივება და მაშინდელი ეპოქის ფლორის და ფაუნის დიდი ნაწილის გადაშენება. ეს კრატერი დღეისათვის დედამიწაზე ყველაზე დიდად ითვლება;
  • იცოდით, რომ ანტარქტიდის მთელი ყინულის საფარის გადნობის შემთხვევაში მისი ფართობი შემცირდება მესამედით: დასავლეთი ანტარქტიდა გადაიქცევა არქიპელაგად, ხოლო აღმოსავლეთი ანტარქტიდა დარჩება მატერიკად? სხვა მონაცემებით, მთელი ანტარქტიდა გადაიქცევა არქიპელაგად;
  • ყინულის სიმძიმის გამო, როგორც ამას გეოფიზიკოსების გამოკვლევები აჩვენებს, კონტინენტმა ჩაიწია საშუალოდ 0,5 კმ-ით;
  • მაკ-მერდოს მშრალი ხეობები იმდენად ახლოსაა მარსის ბუნებრივ პირობებთან, რომ NASA მარსზე დასაშვებ კოსმოსურ აპარატებს-,,ვიკინგებს” აქ ცდის
  • 1979 წლის იანვარში ემილ მარკო პალმა გახდა პირველი ბავშვი, რომელიც ანტაქტიდის კონტინენტზე დაიბადა. არგენტინის მთავრობამ ემილიოს დედა გაგზავნა ანტარქტიდაზე, როდესაც ის 7 თვის ორსული იყო. მათ ეს გააკეთეს იმ იმედით, რომ ანტარქტიდის მიწას მიიღებდნენ, როგორც მათ საკუთრებას. მან 1978 წლის 7 იანვარს ჯანმრთელი ბიჭი გააჩინა, სახელად ემილიო პალმა. ორსულობის წარმატების მიუხედავად, არგენტინის პრეტენზიები საერთაშორისო საზოგადოების მიერ კვლავ სადავოა;
  • ანტარქტიდის ზოგიერთ ცხოველს სისხლში ანტიფრიზი აქვს, რაც მათ გაყინვისგან იცავს;
  • გაერთიანებულმა სამეფომ პირველმა წამოაყენა პრეტენზია ანტარქტიდის ტერიტორიის თაობაზე;
  • ანტარქტიდის ხელშეკრულების მიხედვით ტერიტორიაზე აკრძალულია სამი რამ: სამხედრო ძალა, სამთო მოპოვება და ბირთვული აფეთქება;
  • არ არის გამორიცხული, რომ ანტარქტიდაზე ბევრი ნავთობის მარაგია, ასევე სწორედ ის შეიცავს მტკნარი წყლის 70%-ს, სწორედ ამიტომ შეიძლება ანტარქტიდის ხელშეკრულების მეორე პუნტთან დაკავშირებით ეჭვები გაჩნდეს, რადგან საუბარი ორ მნიშვნელოვან რესურსზეა;

წყარო: Live science  Wrld Atlas ,  გეოგრაფიის წიგნი(ბლიაძე/კერესელიძე

მასალა მოამზადანინი ხეცურიანმა

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

მასალის გამოყენების პირობები

კომენტარი