close

კულტურა

ულტურააქართველო

თბილისს მიშელ უელბეკი ეწვევა

უელბეკი საქართველო

ქართული წიგნის ეროვნული ცენტრის ინიცირებული, ფრანკფურტის წიგნის ბაზრობის სამი საპატიო სტუმარი ქვეყნის ერთობლივი პროექტის – ,,Guests of Honour Get Together-ის” ფარგლებში, თბილისს მიშელ უელბეკი ეწვევა. თანამედროვეობის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი და აღიარებული ფრანგი მწერალი საქართველოს, ქართული წიგნის ეროვნული ცენტრისა და ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობის მოწვევით, ფრანგ გამომცემელთან ერთად 23-26 ივნისს ესტუმრება. სამი დღის განმავლობაში მიშელ უელბეკს მასპინძლობას თანამედროვე ქართველი ავტორი არჩილ ქიქოძე გაუწევს.

ვიზიტის ფარგლებში, სასტუმროში Rooms Hotels Tbilisi-ში დაგეგმილია დისკუსია, რომელშიც მიშელ უელბეკთან და არჩილ ქიქოძესთან ერთად ქართული წიგნის ეროვნული ცენტრის დირექტორი – მედეა მეტრეველი და ფრანკფურტის წიგნის ბაზრობის პრეზიდენტი – იურგენ ბოსი მონაწილეობენ. რუსთაველის თეატრში გაიმართება შეხვედრა ქართველ მკითხველთან, რომელსაც მოდერაციას უელბეკის ქართული გამომცემლობის, ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობის ხელმძღვანელი თინათინ მამულაშვილი გაუწევს. ფრანგი სტუმარი დაათვალიერებს თბილისსა და ესტუმრება ყაზბეგს.

ფრანკფურტის წიგნის ბაზრობის სამი საპატიო სტუმარი ქვეყნის ერთობლივი პროექტი – ,,Guests of Honour Get Together-ი” ფრანკფურტის წიგნის ბაზრობის ისტორიაში წელს პირველად განხორციელდება. აღსანიშნავია, რომ ფრანკფურტის წიგნის ბაზრობა აღნიშნული პროექტის ტრადიციად ქცევას აპირებს და ბაზრობის პროგრამაში ყოველწლიურ ხასიათს მიაღებინებს. პროექტის ფარგლებში, ფრანკფურტის წიგნის ბაზრობის საპატიო სტუმარი ქვეყანა – საქართველო 2017 და 2019 წლების საპატიო სტუმარი ქვეყნების – საფრანგეთისა და ნორვეგიის – მწერლებს მასპინძლობს.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ულტურასოფლიოაქართველო

3 ქართული ჰაგიოგრაფიული ნაწარმოები გერმანულ ენაზე გამოიცემა

ჰაგიოგრაფია გერმანულად
ქართული წიგნის ეროვნული ცენტრი Georgian National Book Center-ის ხელშეწყობით, გამომცემლობის ,,Leipziger Literaturverlag-ის” მიერ გერმანულ ენაზე გამოიცემა ჰაგიოგრაფიული ნაწარმოებების კრებული: ,,შუშანიკის წამება”, ,,აბო თბილელის წამება” და ,,ევსტათე მცხეთელის მარტვილობა”.

წიგნის გერმანულენოვან თარგმანზე ივანე ჯავახიშვილმა, ნელი ამაშუყელმა და ადოლფ ფონ ჰარნაკმა იზრუნეს.
ჰაგიოგრაფიული ნაწარმოების რედაქტორები ლაშა ბაქრაძე, ვიქტორ კალინკე და იმოგენ პარე არიან.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ს საინტერესოასტორიაულტურააქართველო

დღეს აკაკი წერეთლის დაბადების დღეა – საინტერესო ფაქტები მისი ცხოვრებიდან

აკაკი წერეთელი

აკაკი წერეთელი 1840 წლის 21 ივნისს სოფელ სხვიტორში დაიბადა.  აკაკის მამა – როსტომ წერეთელი კარგი მოჭადრაკე,  გონებამახვილი და ენამოსწრებული მოსაუბრე ყოფილა, რასაც პოეტი თავის მოგონებებში ასე აღწერს:

„მამაჩემი… ძლიერი გონების კაცი იყო, მოსწრებული და ენა მჭევრი, თუმცა კი ხშირად ენამწარეც. დედაჩემი იტყოდა ხოლმე: „ამ ჩემ შვილებს მამამისის ენა გამოჰყვათ დახურდავებულიო“. ჩვენ ხუთნი და-ძმანი ვიყავით, ღვთის მადლით, არც ერთს არ გვქონია სუსტი ენა და აქედან შეგვიძლია ვიგულისხმოთ, თუ რა უნდა ყოფილიყო მამაჩემის დაუხურდავებელი ენა? სწორედ სასიამოვნო და საყვარელი სანახავი იყო მამაჩემი, როდესაც გუნებაზე იყო. იმას რომ სწავლა მიეღო და ცხოვრებაში განვითარება ჰქონოდა, შესანიშნავი რამე იქმნებოდა“.

აკაკის დედა – ეკატერინე, იმერეთის მეფის სოლომონ პირველისა  და  გურიის უკანასკნელი მთავრის, მამია გურიელის შთამომავალი იყო.

ოჯახში ხუთი შვილი იყო: ანა, დავითი, იასონი, აკაკი და მავრა.

ტრადიციის მიხედვით, პატარა აკაკი აღსაზრდელად ძიძას იქვე მდებარე სოფელ სავანეში მიაბარეს, სადაც ის უღარიბეს გლეხის ბავშვებთან ერთად გაიზარდა. როგორც თავად წერს მოგონებებში, ამან მასზე დიდი გავლენა მოახდინა: „არ შემიძლია არ გამოვტყდე, რომ, თუ კი რამ დარჩა ჩემში კარგი და კეთილი, უფრო იმის წყალობით, რომ მე სოფელში ვიყავი გაბარებული და გლეხის შვილებთან ერთად ვიზრდებოდი“ –  წერს აკაკი.

როგორც ცნობილია, პოეტს 8-10 წლის ბავშვს უკვე რამდენჯერმე ჰქონდა გადაკითხული „ვეფხისტყაოსანი“.

რაც შეეხება მის სიყვარულის ისტორას, როგორც ცნობილია, მისი მეუღლე ნატალია ბაზილევსკაია იყო. საინტერესოა, რას წერს ამაზე აკაკი:

„ნურავინ ნუ დაიჩემებს: მომავალში ამას ვიზამ, თუ იმასო! მე გადაწყვეტილი მქონდა გუნებაში, რომ ცოლი არ შემერთო და მერე ისიც უცხოელი, მაგრამ შემთხვევას ყველაფერი შესძლებია!“ 

პოეტმა ქალი რუსეთში ყოფნისას გაიცნო, მასზე დაქორწინდა. მათზე საკმაოდ ბევრი ჭორი დადიოდა, რაც აკაკის საკმაოდ სწყინდა.

აუცილებლად უნდა აღინიშნოს წერეთლის როლი ქართული სატირული ჟურნალისტიკის განვითარებაში – მისი რედაქტორობით გამოვიდა პირველი ქართული სატირული ჟურნალი ,,ხუმარა”, რომელიც საკმაოდ სარკასტული იყო და ამის გამო პოეტს რამდენიმე დღე ციხეში ყოფნაც კი მოუწია.

აკაკი ქართულ ენას ძალიან აფასებდა. აი, რას წერს ის თავის ერთ-ერთ წერილში:

„ძვირად, რომელიმე ხალხი გვეგულება, რომ ქართველებსავით მდიდარი ლექსიკონი ჰქონდეს… არა, ჩვენი ენა მდიდარი არის. ძვირად დარჩენილა ენა, რომელსაც არ შემოეწიროს ჩვენთვის რამდენიმე სიტყვა.”

პოეტი 1915 წლის 8 თებერვალს 75 წლის ასაკში ავადმყოფობის შედეგად გარდაიცვალა.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ულტურააქართველო

თუშეთის ორ სოფელს და 8 ნასოფლარს უძრავი ძეგლის სტატუსი მიენიჭა

თუშეთი

თუშეთში მდებარე სოფლებს – კვავლოს და ფარსმას, ასევე, ნასოფლარებს – აგეურთას, გირევს, დაქიურთას, ძველ დიკლოს, ინდურთას, წაროს, ჭონთიოსა და ჰეღოს  კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლის სტატუსი მიენიჭა.

შესაბამისი სამართლებრივი აქტი კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ეროვნული სააგენტოს გენერალურმა დირექტორმა 2018 წლის 15 ივნისს გამოსცა.

ყველა აღნიშნული სოფელი და ნასოფლარი გვიანი შუა საუკუნეების (XV-XVIII ს.ს.) არქიტექტურული ძეგლია.

მთავრობის გადაწყვეტილებით, ძველი დიკლოს, გირევის, ჭონთიოს, ჰეღოს, აგეურთას, წაროს, კვავლოს, ფარსმას, დაქიურთას და ინდურთას რეაბილიტაციისთვის კვლევითი სამუშაოები დაიწყება.

 

წყარო: რეგინფო

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ულტურააქართველო

ბარათაშვილის სახლ-მუზეუმში „ფლირტის საღამო“ გაიმართება

ფლირტის საღამო

თბილისის მუზეუმების გაერთიანება აგრძელებს სალონური შეხვედრების ციკლს ნიკოლოზ ბარათაშვილის მემორიალურ სახლ-მუზეუმში, ამიტომაც, ზაფხულის საღამოების გასამრავალფეროვნებად და უფრო მხიარულად გასატარებლად გიწვევთ ,,ფლირტის საღამოზე”.

ფლირტი ანუ ,,ყვავილების ენა” XIX საუკუნის აღმოსავლური (სპარსული) თამაშია. ევროპაში, ორი ადამიანის ჩანაწერების შედეგად მოხვდა. მათგან ერთ-ერთი ლედი მერი იყო, ბრიტანეთის ელჩის მეუღლე სტამბულში. 1717 წელს მან ფლირტი თავის წერილებში, როგორც ,,სიყვარულის საიდუმლო ენა” აღწერა. ჩანაწერი, 1763 წელს მისი გარდაცვალების შემდეგ გამოქვეყნდა და დიდი პოპულარობა მოიპოვა. განსაკუთრებით დააინტერესა ვიქტორიანულ ინგლისისა და საფრანგეთის არისტოკრატული საზოგადოება. 1830 წელს რუსეთში გამოიცა წიგნი, რომელშიც 400-მდე ყვავილის ენა იყო აღწერილი.

საქართველოში, ,,ფლირტი” ლიტერატურული სალონების ერთ-ერთი ყველაზე საყვარელი გასართობი გახლდათ და თამაშის მონაწილეს საშუალებას აძლევდა ეარშიყა.

ნიკოლოზ ბარათაშვილის სახლ-მუზეუმი „ფლირტის საღამოზე“ მისულ სტუმრებს 22 ივნისს საღამოს 19:00 საათიდან მიიღებს.

დასწრება თავისუფალია!

 

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ულტურააქართველო

ვაჟა-ფშაველა: ,,რა არის თავისუფლება?”

ვაჟა ფშაველა

ძმობა, ერთობა, თავისუფლება. ამ სიტყვებით გაიჟღენთა არა მარტო ადამიანთა ყურები, არამედ ქვებიც კი; არა დროს ჩვენის ქვეყნის დაარსების შემდეგ, არა გვგონია ასე მძლავრად და საყოველთაოდ როდისმე ჰსმენოდეს საქართველოს ეს სამი სიტყვა, როგორც ესმა მას ამ წარსულ 1904-5 წლებში და დღესაც ესმის და მომავალ წლებშიც გაიგონებს.

მაშასადამე, უნდა ვიცოდეთ, გვესმოდეს თუ რაა ერთი, მეორე ან მესამე. ორს ტერმინს რომ სულაც თავი დავანებოთ და მხოლოდ მესამის ძალა, ე.ი. რას ჰქვიან თავისუფლება, ის შევიგნოთ, ესეც კმარა, რადგან ძმობა, ერთობა მარტოოდენ შტოებია იმ ხისა, რომელსაც თავისუფლება ჰქვიან. საცა არ არის თავისუფლება, იქ ვერ იპოვნით ძმობა-ერთობას, იქ შეჰხვდებით მხოლოდ მტრობას, ქიშპობას, ჭამა-გლეჯას და მგლობას; მგლების ბანაკი ერთის მხრით, ხოლო მეორეს მხრით ცხვრის ფარა, საცა ნავარდობენ მგლები… საცა მგლები ბუდობენ, იქ ცხვრები რას იხეირებენ? ან რა ძმობა შეიძლება მათ შორის?… თუ შეუძლებელია, მოუთავსებელი და მოუხერხებელი მგლებისა და ცხვრების შაერთება, რადღა ვყვირით, რად ვიძახით ამ ძმობა-ერთობას? ვიძახით და უნდა ვიძახოთ, მაგრამ მგლებს ხომ არ ვეძახით, არამედ დაქსაქსულ-დაფანტულს, დაწიოკებულს ცხვრებს, რომ მოუყარონ თავითავს, შაერთდენ, მოიფიქრონ როგორ მოუარონ თავისთავს, რათა მგლების საჭმელ ლუკმად აღარა ხდებოდნენ, უნდა გამოძებნონ საფარი და გზა სავალი… მგლებს ამ დროს იქ რა ესაქმებათ? ამ დაძახილზე ისინი თითქოს ყურსაც იყრუებენ, არც მოვლენ, ხოლო თავისიანებს, გაგიმარჯოსთ, რომ მგლებიც კი ძმობა-ერთობას უქადაგებენ. თუ ასე არ მოიქცნენ, ხომ დაეკარგათ ძალა და ცხვრებმა სათითაოდ, თუმც ამ უკანასკნელთ არა აქვთ გაალმასებული კბილები, გაათავეს რქებით და ჩლიქებით?! ძმობა ხომ იმას მოასწავებს, როცა ერთს მგელს გაუჭირდება, მეორე უნდა მიეშველოს. ეგრეთვე თუ ცხვარი-ცხვარს.

მაგრამ, მაგარი ის არის, რომ მგლებს ისე არ ესაჭიროებათ ერთობა, როგორც ცხვრებს, რადგან თვითეულს მგელს საკმაო ძალა აქვს ცხვრებთან საბრძოლველად, – ძალა, რასაკვირველია, ფიზიკური, რომელსაც ისინი ხმარობენ ცხვრებზე. ცხვრების ძლიერება კი ერთადერთი ზნეობრივი ძალაა…

დღესნამდის ჩვენ ცხვრები ვიყავით და ვართ კიდევაც, ხოლო ვინც მგლები არიან, ეს თქვენც კარგად იცით. ჩვენ ვიტანჯებოდით, ვირბეოდით და ამ რბევა-ცარცვამ გვაფიქრებინა მიგვემართნა ერთობისათვის, ერთი პირი, ერთი ფიქრი მოგვეპოვა და ამით შაგვეძინა ძალა… ჩვენ მოვისურვეთ თავისუფლება: განუკითხავად არ ეჭამა და ეპარსა ჩვენი თანამოძმენი მოსისხლე მხეცებს… ჯერჯერობით ამაში გამოიხატება ჩვენი წადილი თავისუფალი სიცოცხლისა, რომ ძალმომრეობას გზა მოვტაცოთ და თანდათან სრულიადაც მოვსპოთ იგი.

თავისუფლება ცოცხლებისთვისაა ხელსაყრელი და არა მკვდრებისთვის. იგი გამოიხატება ადამიანის ნდომა-მისწრაფებაში; თავისუფლება მოქმედებაა, განხორციელებაა ნებისა, აზრისა, გრძნობისა და არა განსვენება, უქმად ყოფნა. თავისუფლება პიროვნებისა და ერისა ერთიერთმანეთთან მჭიდროდ არის დაკავშირებული. სადაც არაა პიროვნება თავისუფალი, იქ ერი დამონებულია და დამონებულ ერში, რა თქმა უნდა, პიროვნებაც მონაა, უთავისუფლო, სხვის ხელში სათამაშო ნივთი.

იქ რა უნდა თავისუფლებას, საცა ჩემი ნაშრომ-ნაღვაწი სხვას მიაქვს? ჩემი ნაშრომის ნაყოფს ჩემდა უნებურად, ჩემ მიერ ნებადაურთველად სხვა ისაკუთრებს? მე ვტირი, ის იცინის და ჩემში მტაცებლის მიმართ მხოლოდ ზიზღი და გრძნობა შურისძიებისა სდუღს და გადმოდის. მინდა ვისწავლო და ნება არ მეძლევა; მინდა ჩემი საკუთარის ხარჯით დავაარსო უნივერსიტეტი და უარს მეუბნებიან; და სხვ. და სხვ…

არ მინდა ვილოცო ის მშვენივრად მორთულ-მოკაზმული კერპი, რომელსაც შენ ჰლოცულობ.

იქ ვინ ნახა თავისუფლება, საცა მე ჩემს დედაენაზე ლაპარაკს მიშლიან: არც მასწავლიან, არც მაუბნებენ, არც მამღერებენ, არც მაგალობებენ?! რა გული უნდა მქონდეს მაშინ? რას უნდა ვგრძნობდეთ?! – სხვას არაფერს, გარდა ზიზღისა, მძულვარებისა. მოწამლულ-მოშხამულია ჩემი სიცოცხლე, ვგრძნობ მხოლოდ უსიამოვნებას, სიძულვილს და ვწყევლი იმ ძალებს, იმ მგლებს, რომელნიც ყველა ზემორე აღნიშნულ საქმეში ხელს მიშლიან, წინ მეღობებიან და ვუცდი მარჯვე შემთხვევას შევმუსრო ისინი… როცა ეს დრო დგება და მეც მოქმედებას ვიწყებ ამ ძალთა შესამუსრავად, დასათრგუნად, მაშინვე იწყება ჩემი თავისუფალი ცხოვრება; აქ არის დასაწყისი თავისუფლებისა. და უკეთუ ვითმენ, ხმას არ ვიღებ, არაფერს ვამბობ, მაშინ ვარ მონა, არა მძულს ჩემი მჩაგვრელი ძალა; იქნება მძულს კიდეც, მაგრამ ამ მძულვარებას გულში ვმალავ; მაშინ ვარ ლაჩარი, უფრო საზიზღარი, ვიდრე მონაა. არა, მძულვარება როცა უკიდურესობამდეს მიდის, მაშინ ლაჩრული გრძნობა ისპობა, მაშინ ამბობს ადამიანი: ან მოვკვდები, ან ვძლევ ჩემს მტანჯველთ!..

არ იძლევა, არ დამარცხდება მჩაგვრელი ძალა, არ დაფრთხება მგლის ჯოგი, ვიდრე ამას არ იტყვის უმრავლესობა. იტყვის კი როდისმე ერი გადაჭრით, თავ-გამოდებით „სიკვდილი ან სიცოცხლე“ (ე.ი. თავისუფლება)?! – იტყვის და ამბობს კიდევაც, ამას ჩვენის თვალით ვხედავთ. აშკარად ვგრძნობთ ყველანი… მაშასადამე, სჩანს მისმა მძულვარებამ მგლებისადმი უკიდურესობამდე მიაღწია. თუ ეს ფაქტია, ნამდვილი მოვლენა, მაშინ იცოდეთ, სიკვდილი აღარ შეგვაშინებს, მაშინ ყველა მზად იქნება თავი დასდოს თავისუფლებისათვის და გამარჯვებაც უსათუოა. ამიტომ, ვიმეორებ. ვისაც თავისუფლება უყვარს და უნდა მისი დამყარება ქვეყნად, ჯერ უპირველეს ყოვლისა, უნდა შეიძულოს მთელის თავის არსებით, გულით და გონებით მტარვალნი და მტარვალობა. ეს არის მხოლოდ საშუალება, რომლის წყალობით ადამიანს შეუძლიან მედგრად იბრძოლოს და არ დაზოგოს სიცოცხლე თავისუფლების მოსაპოვებლად.. და რა არის ეს თავისუფლება, რატომ არ იკითხავთ? უკაცრავად ნუ ვიქნები, რომ მე ჩემებურად განვმარტო ეს სიტყვა: თავისუფლება ხალხისთვის მტარვალთაგან წართმეული ბედნიერებაა. ბედნიერებაწართმეულს რა ჰრჩება უბედურების მეტი? – არაფერი. კიდეც იმიტომ არის, რომ უბედურად ჰგრძნობს თავის თავს ყველა დამონებული, თავისუფლებას მოკლებული ერი და პიროვნება. წამრთმეველნი სარგებლობენ ამ ნაყაჩაღარის ბედნიერებით მხოლოდ ცოტახანს, რადგან ცხოვრების ლოღიკის წყალობით ეს ნადავლი, მოპარული ბედნიერება მტაცებელთათვის უბედურებად ხდება. გადაავლეთ თვალი მთელს რუსეთს და ჩვენს ქვეყანას, აშკარად დაინახავთ, რომ ეს ასეა. დღეს ხალხი იბრუნებს იმას, რაც წაართვეს და წართმეული გახლავთ, მოკლედ რომ ვსთქვათ, ბედნიერება – წამრთმეველი დღეს ტირის, ხოლო გაცარცული მღერის, მხიარულობს, რადგან დანაკარგს პოულობს. წართმეულს იბრუნებს. თავისუფლების ქურდები ბოლო ჟამს მუდამ დასჯილან. როდისა დგება ეს ბოლო ჟამი? – სწორედ მაშინ, როცა ხალხი თვალებს ახელს, როცა თავის ყოფა-მდგომარეობის აუტანლობასა ჰგრძნობს და ჰხედავს, გაიცნობს იმ შავ ძალებს, რომელთაც წაართვეს ბედნიერება, – სძულს ისინი უსაზღვროდ; სწორედ მაშინ ცდილობს შემუსროს თავის დამმონებელნი…

რას თხოულობს თავისუფლება ადამიანისაგან? როგორ უნდა იქცეოდეს თავისუფალი ადამიანი? – თავისუფალი ადამიანი უნდა იქცეოდეს ისე, რომ თავის ყოფაქცევით სხვას არ ჰვნებდეს, მით უმეტეს საზოგადოებას, არამედ მისი მოქმედება უნდა იყოს მიმართული ქვეყნის საბედნიეროდ. თუ ეს პირობა არ იქნება ადამიანისაგან დაცული, მაშინ მისი მოქმედება იქნება ავაზაკური, ვინაიდგან ყოველი ავაზაკი თავისუფლად იქცევა მხოლოდ პირადი სარგებლობისათვის. მაშასადამე, მხოლოდ იმაში არ გამოიხატება თავისუფლება, რაც გნებავს ის ილაპარაკო, სწერო, აკეთო, – არა! უნდა ყოველს სიტყვას და მოქმედებას საერთო, საზოგადო ბედნიერება ედვას სარჩულად, ქვეყნის თუ სასარგებლო არა, სამავნებლო, საზარალო მაინც არ უნდა იყოს ქვეყნისათვის. ყველა ჩვენგანი ხალხისათვის. მოტაცებული თავისუფლება მტაცებელთა ხელში როდია თავისუფლება, იგი იქცევა მტარვალობად. ამ თავისუფლებისას მტარვალნი ათასნაირს ჯაჭვ-ბორკილებს სჭედენ, ხაფანგებს, გაზებს, თავში სცემენ კვერებს და საღრჩობელის ბოძებს სდგამენ… ხალხს ამ თავისუფლებისაგან შეზავებულს შხამ-ნაღველს, საწამლავს უმზადებენ და იმას აწვდიან. ბოლოს კი თითონ რჩებიან მოწამლულნი. ისტორია ამის მაგალითებს უხვად იძლევა. ხალხი იტანს ამ საწამლავს, იგი ისევ ხალხად რჩება, იმარჯვებს, ხოლო მტარვალთა გული მიწაზე ერთხობა. ამიტომ, უპირველეს ყოვლისა, თავისუფლების წართმევა უფრო იმათ ჰვნებს, ვინც თავისუფლებას ჰპარავს, ართმევს ხალხს და ჰსურს იმით მარტო თავად ისარგებლოს. თავისუფლების მტაცებლებზეა სწორედ ზედ გამოჭრილი ქართული ანდაზა: „ვირმა პალო მოაძრო და იმდენი სხვას არა ჰკრა, რამდენიც თითონ იკრაო“.

ხალხის მმართველნი, რომელნიც ამ უაღრესს უგუნურებას ჰშვებიან და ხალხის მონებად გადაქცევას ცდილობენ, გარდა იმისა, რომ თავიანთ წოდებას ჰხრწნიან ზნეობრივ და ფიზიკურად, ხალხსაც აფუჭებენ. დამონებული ერი მუდამ ბეჩავია შინაურობაში და რა თქმა უნდა ბეჩავი და სუსტი გარეშე მტერთან საბრძოლველად. ამის დამამტკიცებელი მაგალითი დღევანდელი რუსეთია, რომელიც პატარა იაპონიას დაეტაკა და რქები შემოიმტვრია.

მაშასადამე, თავისუფალი უნდა იყოს არა რომელიმე ერთი წოდება, არამედ მთელი ერი. ქვეყანაც მხოლოდ მაშინ იქნება ბედნიერი, როცა მოისპობა წოდებრივი უპირატესობანი, ყველა წოდება იქნება თავისუფალი, ე.ი. ბედნიერი… თავისუფლება და ბედნიერება სინონიმებია.

ნუ ეძებთ იქ თავისუფლებას, სადაც ცხოვრებას ისევ საფუძვლად წოდებრივი განსხვავება აქვს დადებული, საცა ყველას განურჩევლად წოდებისა და გვარიშვილობისა, არ ეძლევა საშუალება პატიოსანი შრომით მოიპოვოს პური არსებობისა, საცა შრომა ღირსეულად არ ფასდება, საცა არ არის თანასწორად განაწილებული ცოდნა, ქონება.

მარტო ქონებრივი უზრუნველყოფა არ არის გარანტია, ერმა შეინარჩუნოს თავისუფლება, უკეთუ მას თან არ ახლავს ერის საერთო გონებრივი სიმწიფე, განათლება და ცოდნა.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ულტურააქართველო

დღეს ნატო ვაჩნაძის დაბადების დღეა

ნატო ვაჩნაძე

ყველა დროის ულამაზეს ქართველ მსახიობ ქალად აღიარებული ნატო ვაჩნაძე 1904 წლის 14 ივნისს ვარშავაში დაიბადა.  მამა – გიორგი ანდრონიკაშვილი ვარშავაში მსახურობდა, მას შემდეგ კი, რაც ვლადიკავკაზის თერგის ოლქის უფროსად დანიშნეს, ოჯახით საქართველოში ჩამოვიდა. დედა – ეკატერინე სიმონის ასული სლივიცკაია პოლონელი იყო.

მსახიობობაზე არასოდეს უფიქრია. მაგრამ, ერთ მშვენიერ დღეს, რუსთაველზე, შიხმანების ფოტოატელიეში, ნატოს ფოტო ნახა რეჟისორმა ამო ბეკ-ნაზაროვმა, ნატო მოაძებნინა და იგი თავის ფილმში („მამის მკვლელი”) მიიწვია. მაგრამ ამოს ვლადიმერ ბარსკიმ დაასწრო და ნატო პირველმა გადაიღო ფილმში „არსენა ყაჩაღი”. იქიდან მოყოლებული ნატო ვაჩნაძე არაერთი ქართული (და არა მხოლოდ) კინოშედევრის სახე გახდა.

ნატო ვაჩნაძე გარდაიცვალა 1953 წელს. თვითმფრინავი, რომლითაც ის მოსკოვიდან თბილისში მოფრინავდა, მთებს შეეჯახა და აფეთქდა. ნატოს დამწვარი სხეული მისმა დამ კირა ანდრონიკაშვილმა საგვარეულო პატარა ბრილიანტის ბეჭდით ამოიცნო. დაკრძალულია მწერალთა და საზოგადო მოღვაწეთა დიდუბის პანთეონში.

ნატო ვაჩნაძეს მონაწილეობა აქვს მიღებული ისეთ ცნობილ ფილმებში, როგორიცაა – ,,არსენა ყაჩაღი”, ,,მამის მკვლელი”, ,,არსენა”, ,,აკაკის აკვანი”, ,,ქეთო და კოტე” და ა.შ.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
რქიტექტურა/დიზაინისტორიაულტურააქართველო

ქართველ ექსპერტთა ჯგუფი ოშკის სარეაბილიტაციო პროცესის მოსამზადებელ ეტაპს გაეცნო

ოშკი

თურქეთის რესპუბლიკის ერზრუმის პროვინციაში (ისტორიულ ტაო–კლარჯეთში), ოშკის ტაძრის გუმბათის გამაგრებით სამუშაოების მიმდინარეობის პროცესზე დასაკვირვებლად ქართველ სპეციალისტთა ჯგუფის პირველი ვიზიტი დასრულდა.

არქიტექტორ–რესტავრატორის, არქეოლოგის, ხელოვნებათმცოდნისა დაკონსტრუქტორისაგან დაკომპლექტებული ჯგუფი მე-10 საუკუნის კულტურული მემკვიდრეობის ტაძარზე სარეაბილიტაციო პროცესის მოსამზადებელ  ეტაპს გაეცნო.

ოშკის რეაბილიტაციის პროექტის მოსამზადებელი ეტაპი, რომელსაც ქართველი სპეციალისტების აქტიური ჩართულობით  თურქეთის მხარე სრულად უზრუნველყოფს,  ტაძრის კონსტრუქციული ნაწილის სრულფასოვან შესწავლას და სათანადო რეკომენდაციების საფუძველზე საპროექტო დოკუმენტაციის მომზადებას გულისხმობს. წინა სარეაბილიტაციო  ეტაპი ტაძრის გუმბათის ყელის კონსტრუქციულ გამაგრებასაც მოიცავს, რასაც თურქი არქიტექტორ-რესტავრატორები ქართველი კოლეგების მიერ გადაცემული პროექტის მიხედვით მომზადებული ძალოვანი ხარაჩოს მეშვეობით განახორციელებენ. აღნიშნული სამუშაოების ფარგლებში ეს  ქართველ ექსპერტთა პირველი ვიზიტი იყო, შემდგომ ეტაპზეც ისინი აქტიურად ჩაერთვებიან და პროცესს დააკვირდებიან.

თურქი სპეციალისტები უზრუნველყოფენ ტაძრის მთლიანი ქსოვილის ზემგრძნობიარე დეტექტორებით აღჭურვას, რომელთაგან მიღებულ ციფრულ მონაცემებზე დაყრდნობით განისაზღვრება  ოშკის ყველა კონსტრუქციული ბზარის რეგრესული დინამიკა, დადგინდება  მათი წარმოქმნის რეალური მიზეზები და პროგრესირების ხარისხი. ტაძრის  ქსოვილის ყველა მნიშვნელოვან სეგმენტზე ელექტრონული აპარატურის განთავსება სწორედ  ძალოვანი ხარაჩოს მეშვეობით განხორციელდება. მოპოვებულ მონაცემებს კი სტამბულში, სპეციალურად ოშკის ტაძრის სარეაბილიტაციოდ შეკრებილი სწავლულ ექსპერტთა ჯგუფი შეისწავლის, რომელთა მეთოდოლოგიური რეკომენდაციების საფუძველზეც მომზადდება ოშკის სრულმასშტაბიანი სარეაბილიტაციო გეგმა და საპროექტო დოკუმენტაციაც.  სტამბულში მომუშავე ჯგუფის შეამდგენლობაში საქართველოდან წარგზავნილი არქიტექტორ-რესტავრატორიც ჩაერთვება.

მოსამზადებელი ეტაპის ფარგლებში, ოშკის ტაძრის ტერიტორიაზე ჩატარდება გეოლოგიური კვლევებიც. სარეაბილიტაციო პროცესის მსგავსად, კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლზე დაგეგმილი არქეოლოგიური კვლევის პროცესიც ქართველი არქეოლოგების აქტიური ზედამხედველობის ქვეშ წარიმართება. ამჟამად  არქეოლოგების მონიტორინგის ქვეშ ოშკზე  უკვე მიმდინარეობს XX საუკუნის დასაწყისში დაფიქსირებული იატაკის გაწმენდითი სამუშაოები,  რომელიც  ექვთიმე თაყაიშვილისეულ  ნაშრომებშია  დაფიქსირებული.

თურქეთში წარგზავნილი სამეცნიერო ჯგუფის წევრების დასკვნის მიხედვით, ოშკის ტაძარზე მიმდინარე მასშტაბური პროცესი კვალიფიციურად ვითარდება.

თურქული მხარის მიწვევით ერზრუმის პროვინციაში მყოფ სპეციალისტების ჯგუფს თან ახლდა  თურქეთში საქართველოს  საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩი ირაკლი კოპლატაძე და საელჩოს მრჩეველი დიანა მალაზონია, რომელთა აქტიური თანამონაწილეობითაც განხორცილდა ქართველი სპეციალისტების ოშკის სარეაბილიტაციო პროცესში დროული ჩართვაც.

ოშკის გუმბათზე გამაგრებითი სამუშაოები საქართველოსა და თურქეთის მთავრობებს შორის 2017 წლის 23 მაისს ხელმოწერილი იმ დოკუმენტის საფუძველზე ხორციელდება, რომელიც 2 ქვეყანას შორის კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის სფეროში თანამშრომლობის ფართო სპექტრს მოიცავს.

ოშკის წმინდა იოანე ნათლისმცემლის სახელობის ტაძარი მე-10 საუკუნეშია აშენებული.იგი ორნამენტების სიუხვით და ქვაზე კვეთილი გამოსახულებებით გამოირჩევა.ოშკისამონასტრო კომპლექსს წარმოადგენდა. ტაძრის გვერდით დღემდე შემორჩენილია ასევე სასულიერო აკადემიის ნანგრევები და სამლოცველო.

 

 

 

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
რქეოლოგიარქიტექტურა/დიზაინიულტურაელიგია და მეცნიერებააქართველო

მიწისძვრის გამო დანგრეულ ჯრუჭის მონასტერს აღადგენენ

ჯრუჭი

საჩხერის მუნიციპალიტეტში 1991 წლის მიწისძვრის გამო დანგრეული ჯრუჭის მონასტრის რეაბილიტაცია იწყება. პროექტი გარდამავალია და ორწლიანი სამუშაოების სატენდერო ღირებულება შეადგენს 685 000 ლარს.

თანხა გამოიყოფა რეგიონული განვითარების ფონდისა და ადგილობრივი ბიუჯეტის 5% თანადაფინანსებით.

ჯრუჭის მონასტერი X საუკუნეშია დაარსებული და ერთ-ერთ გამორჩეულ კულტურულ და საგანმანათლებლო კერას წარმოადგენდა. ცნობილია ჯრუჭის სახარება (ოთხთავი), რომელიც ქართული კალიგრაფიის უბრწყინვალეს ნიმუშს წარმოადგენს და დაცულია საქართველოს კორნელი კეკეკლიძის სახელობის ხელნაწერთა სახელმწიფო ინსტიტუტში.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ს საინტერესოაულტურააქართველო

ბორჯომი სამუზეუმო ქალაქი გახდება

ბორჯომი სამუზეუმო ქალაქი

ბორჯომი სამუზეუმო ქალაქი გახდება. ამ ინფორმაციას საქართველოს კულტურისა და სპორტის სამინისტრო ავრცელებს.

უწყების ცნობით, საქართველოს კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ეროვნული სააგენტოს პროექტი „ბორჯომი-სამუზეუმო ქალაქი“ XIX-XX საუკუნეების მიჯნაზე აგებული ხუთი უნიკალური ისტორიული შენობის რეაბილიტაციას, ერთი საიტი-ატრაქციის შექმნასა და ერთიან სამუზეუმო კონცეფციაში მოქცევას ითვალისწინებს.

პროექტის მიხედვით ბორჯომში ხუთი მუზეუმი იმუშავებს. ესენია:

• ახალი კავალერიის კორპუსში – გამოყენებითი ხელოვნების მუზეუმი;

• რომანოვების ყოფილ კანცელარიაში – ბორჯომის მხარის ისტორიის მუზეუმი;

• მოლდენჰაუერის ჰიდროელექტროსადგურის შენობაში – ინდუსტრიული მემკვიდრეობის მუზეუმი;

• ბორჯომის მინერალური წყლის ქარხანაში – ბორჯომის მინერალური წყლის ისტორიის მუზეუმი;

• ლიკანის სასახლეში – სასახლე-მუზეუმი და მრავალფუნქციური კომპლექსი;

ასევე, კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის ეროვნული სააგენტოს ინიციატივით, მოეწყობა საიტი- ატრაქცია. ღია ცის ქვეშ ,,პირველი რკინიგზა”, რომელიც პირველი ორთქმავლისა და ცემი-ბაკურიანის ეიფელის სარკინიგზო ხიდის გამოყენებით იქნება შექმნილი.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
1 2 3 7
Page 1 of 7