close

ჰუმანიტარული მეცნიერებები

სიქოლოგია

მშობელთა არასწორი ქმედებები ბავშვის აღზრდაში და გამოწვეული შედეგები

ბავშვის აღზრდა

ბავშვის აღზრდა ოჯახში მისი დაბადებისთანავე იწყება და, მნიშვნელოვანია, მივაქციოთ ყურადღება თუ რა გარემოში იზრდება. ყველა მშობელს უნდა, რომ მისი შვილი წესიერი, ზრდილობიანი გამოვიდეს და ამისთვის ძალებს არ იშურებს. ისინი იმდენად არიან ორიენტირებულნი ამ ძირითად საკითხებზე, რომ მხედველობიდან რჩებათ წვრილმანი შეცდომები, რომლებიც შეიძლება საზიანო აღმოჩნდეს ბავშვისთვის. შვილის აღზრდა – ეს ისეთი საკითხია, რომელიც დიდ დაკვირვებასა და ფიქრს მოითხოვს, ამ დროს არ გამოგვადგება ნაუცბათევი გადაწყვეტილებების მიღება.

ბავშვის ნორმალურად ჩამოყალიბებისთვის საჭიროა კარგად მოსაზრებული აღმზრდელობითი ღონისძიებები. მშობლებმა ყურადღება უნდა მიაქციონ თუ როგორ მიმდინარეობს ბავშვის სულიერი, პიროვნული და გონებრივი განვითარება. პატარასთვის განსაკუთრებულად მნიშვნელოვანია მშობლისგან მუდმივად გრძნობდეს სითბოს, თანადგომას რადგან იმედი ჰქონდეს მშობლების და უსაფრთხოდ გრძნობდეს თავს. ის ბავშვები, რომლებიც თავს მიტოვებულად გრძნობენ, როგორც წესი, აგრესიულები არიან. ბავშვის მიმართ ყოველთვის უნდა ვიყოთ სამართლიანები, არ მივაყენოთ მათ შეურაცხყოფა და არ მივცეთ მტკივნეული შენიშვნები. ეს ყველაფერი დაგვეხმარება ბავშვთან ჰარმონიული ურთიერთობის დამყარებაში. ,,მშობლები, რომლებსაც სურთ, შვილების თვალში ავტორიტეტულები იყვნენ, ყოველთვის მზად არიან, ნებისმიერ დროს საკუთარ საქმესა და პრობლემებზე უარი თქვან და ბავშვის გვერდით დადგნენ.” (ფანჩულიძე.2011)

სახიფათო ქმედებები და ფრაზები

არსებობს ისეთი ქმედებები და ფრაზები, რომლის გამოყენებაც სახიფათოა ბავშვის ფსიქიკასთან. მაგალითად, როცა მშობლები შვილებს არჩევენ, ეს ის გულისტკენაა რომელიც სამუდამოდ რჩება ადამიანის გონებაში. ხშირად ხდება, რომ მშობლებს გამორჩეულად უყვართ, ან უფრო თბილად ექცევიანრომელიმე შვილს და მის ფონზე მეორეს ჩაგრავენ. ასეთი რამ არასოდეს ავიწყდება ადამიანს და ის ყოველთვის გულნატკენია მშობლებზე, იმის გამო რომ ნაკლებად უყვარდათ (mshoblebi.ge 2014).

ბავშვთან მიმართებით ასევე გასათვალისწინებელია ერთი შეხედვით უმნიშვნელო დეტალების სწორად გაკეთება. მაგალითად ფრაზები, რომელთაც შეიძლება ყოველდღე იყენებდეთ შვილთან მიმართებაში: ,,თავი დამანებე!”, ,,შენ ისეთი..”- ბავშვისთვის მორგებულმა ზედმეტმა სახელმა შეიძლება დიდი გავლენა მოახდინოს მისი ხასიათის ჩამოყალიბებაში.,,ნუ ტირი”, ,,ნუთუ არ შეგიძლია ისეთი იყო, როგორიც..”- შედარება ნებისმიერ ადამიანთან, ბავშვში იწვევს წყენისა და ეჭვიანობის განცდას, ნეგატიურ რეაქციას და ბავშვი, პირიქით, არ შეგისრულებთ იმას რასაც სთხოვვთ. ,,დროზე!”, ,,ყოჩაღ!”- ამ წამახალისებელ რეპლიკაში შეიძლება ცუდი არაფერია, მაგრამ ფსიქოლოგები ამტკიცებენ, რომ მისი ხშირად გამოყენების დროს ის ფასს კარგავს და ბავშვი აღიქვამს როგორც მექანიკურ პასუხს. ,,ოღონდ დაწყნარდი და აიღე.” ,,ახლავე შეწყვიტე” და ა.შ. (mshoblebi.ge 2014) თუ ამ ფრაზებში გეცნოთ საკუთარი თავი, ეცადეთ ამოიღოთ ისინი თქვენი ლექსიკონიდან და ჩაანაცვლოთ უფრო რბილი და თავაზიანი სიტყვებით, ასე არ დააზიანებთ ბავშვის ფსიქიკას და თქვენც მოგებული დარჩებით.

დასჯა და მისი შედეგები

აღზრდის დროს ბავშვის დასჯა გამართლებულია იმ შემთხვევაში, როდესაც არ ითვალისწინებს ფიზიკურ შეხებას, შეურაცხყოფას და დამცირებას.

,,ფიზიკური დასჯა ხელს არ უწყობს ბავშვის მხრიდან დანაშაულის აღიარებას. აღზრდის ასეთი სტილი მხოლოდ ნებისყოფის პარალიზებას იწვევს, აჩლუნგებს ზნეობრივ გრძნობებს, ახშობს დამოუკიდებლობას, აბრკოლებს თვითშეგრძნების ფორმირებას.”(კახიანი,2010)

დასჯამ შეიძლება უამრავი უარყოფითი შედეგი მოიტანოს. გამუდმებული დასჯით შეიძლება ბავშვს გაუჩნდეს დანაშაულის გრძნობა და საკუთრი თვითშეფასება დაბალ დონეზე დაიყვანოს. ასევე მუდმივი დასჯა შეიძლება ბავშვმა იმდენად შეისისხლხორცოს რომ ის მის სასარგებლოდაცკი გამოიყენოს. მუდმივად რაგაცის დაშავება კარგი ხერხია რომ მშობლის ყურადღების მისაქცევად. ასეთი ქცევა გამოწვეულია ისეთი ბავშვისგან, რომელსაც აკლია მზრუნველობა, სითბო და სიყვარული. ფიზიკური დასჯა ბავშვში აგრესიული ქცევის მაპროვოცირებელი თავად ხდება. მას ეს უარყოფითი ენერგია გადააქვს მასზე უმცროსზე, მაგალითად დაზე ან ძმაზე. მისი ფიქრები ამ დროს: ,,მე პატარა ვარ, როცა ცუდად ვიქცევი, დედა მცემს, იმიტომ რომ გამოვსწორდე, ე.ი ცემა შეიძლება, აუცილებელია.”(კახიანი,2010) ამ მაგალითებზე ჩანს, თუ როგორ ცუდად მოქმედებს ბავშვზე ფიზიკური დასჯა, ამიტომ ყველა მშობელს გირჩევთ, ნუ მისცემთ თქვენ შვილს აგრესიული ქცევის მაგალითს. დაამყარეთ მათთან კომუნიკაცია, აუხსენით წყნარი, მშვიდი სიტყვით და მიუთითეთ მისი არასწორი ქცევის მიზეზი,თავად დარწმუნდებით რომ სხვანაირი მიდგომით, დალაპარაკებით, გაცილებით უკეთეს შედეგს მიიღებთ – ვიდრე ყვირილითa და ცემით. ,,ბავშვებს ყველაზე მეტად სჭირდებათ მშობლის სიყვარული. ისინი იტანჯებიან არა დასჯის უკმარისობისგან, არამედ ყურადღების, სითბოს, სიყვარულის დეფიციტის გამო.”(კახიანი,2010)

მშობლები არ უნდა ცდილობდნენ მხოლოდ ბავშვში დაინახვონ უარყოფითი ქცევა, ისინი, უპირველეს ყოვლისა, უნდა დაფიქრდნენ როგორია მათი აღზრდის მეთოდი, როგორ ექცევიან თავად შვილებს. ყოველდღიურ ყოფაცხოვრებას გადაყოლილები ზოგჯერ ისეთ რაღაცას ვეუბნებით შვილებს რომლითაც გულს ვტკენთ მათ. ეს არ მოხდება, როცა მეტ დროს დავუთმობთ ჩვენს პატარებს, გამოვიჩენთ მათ მიმართ სითბოს, ყურადღებასა და სიყვარულს.

მასალა მოამზადა: ფსიქოკლუბის წევრმა ნინო ხაჩიაშვილმა

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
სიქოლოგია

ფსიქიკურ აშლილობაზე „მძიმე“ დიაგნოზი

ფსიქიკური აშლილობა სტიგმა

   XXI საუკუნეში, მაშინ, როცა მსოფლიო სრული „თავისუფლების“ და ცივილიზაციის მწვერვალს აღწევს და თითქოს ადამიანები ღიად საუბრობენ ნებისმიერ თემაზე, ფსიქიკური აშლილობის მქონე ადამიანები ამ სიტუაციიდან საკმაოდ დაშორებულნი არიან, ისინი თითქოს სამყაროს შეუმჩნეველ ნაწილში არიან მოქცეულნი, სადაც მათ დასაცავად ხმას არავინ იღებს. დღეს,როდესაც ადამიანის ინტელექტი და შესაძლებლობები განვითარების პიკს აღწევს, ფსიქიკური აშლილობა კვლავ ისტორიულად შენარჩუნებულ ხასიათს ატარებს. ერთი მხრივ,როცა ადამიანი კონკრეტულ დაავადებას ებრძვის, მეორე მხრივ უწევს შეებრძოლოს ძლიერ სტერეოტიპებს და წინარწმენებს, რომელიც არსებობს საზოგადოებაში. საზოგადოებაში ხშირად ჟღერს აზრი, რომ ფსიქიკურად არაჯანსაღი ადამიანები  ანუ ფსიქიკური აშლილობის მქონე პირები ბოროტები და უპასუხისმგებლო ადამიანები არიან. რატომ ან საიდან ვრცელდება მსგავსი ნეგატიური აზრები და წინარწმენები?

   რა ხდება ჩვენს ქვეყანაში არსებულ სტიგმებთან დაკავშირებით?რამდენადაც საზოგადოების ცნობიერება ცივილიზაციასთან ერთად უნდა განვითარდეს, დღესდღეობით, ფსიქიკურად არაჯანსაღ ადამიანებს მოვიხსენიებთ „გიჟებად“. მუდმივად თავს ვარიდებთ,პირდაპირი ან არაპირდაპირი გზებით ვახდენთ მათ გარიყვას.მაშინაც კი, როცა მსგავს დაავადებას ჩვენთვის ძვირფასი ადამიანი ებრძვის, მაინც აღვიქვამთ და გვგონია, რომ სხვა ადამიანია, ვეღარ ვენდობით ძველებურად და მხოლოდ მისი დაავადების გადმოსახედიდან ვაფასებთ მას. მსგავსი დამოკიდებულება კი უფრო მეტად ამძიმებს ისედაც რთულ ფსიქიკურ მდგომარეობას, ადამიანები ვერ იაზრებენ, რომ თანადგომით და არა გვერდით განდგომით დაეხმარებიან სხვას.

   არსებული სტიგმები მართლაც ამძიმებს და ამძაფრებს არაჯანსაღი ფსიქიკის მქონე ადამიანის სიმპტომების გამოვლენას, ასეთი ადამიანი უფრო მეტად აგრესიულიც კი შეიძლება გახდეს, ყველაზე რთულ და საზარელ შემთხვევაში, მუდმივმა იზოლაციამ შესაძლოა თვითმკვლელობამდე მიიყვანოს ადამიანი. მაშინაც კი, როცა ადამიანს არ უნდა სიცოცხლის დასრულება, დასუსტებული ფსიქიკის ფონზე, ვერ უძლებს მუდმივ „იარლიყებს“ და სტერეოტიპებს, რომელიც თითოეული ნაბიჯის გავლის დროს ხვდება. ზეწოლა ძლიერდება ყოველდღიურ სიტუაციებში, მაშინ, როცა გვეშინია და არ გვსურს, რომ ასეთი ადამიანები ჩვენს მეზობლად ცხოვრობდნენ, ვუზღუდავთ არსებობის არეალს, თითქოს ამ ყველაფრის უფლება კანონიერად გვქონდეს, მაგრამ წინარწმენები და საზოგადოების აზრი ერთობლივად იმდენად ძლიერია, რომ შესაძლოა კანონზე მაღლა იდგეს. შესაბამისად მსგავსი შეზღუდვებით ადამიანები თავისთავად ვარღვევთ მათი ჯგუფთან მიკუთვნებულობის პროცესს, რაც ყველა ადამიანისთვის ძლიერ სტრესულია.

    საინტერესოა ასევე ფაქტი, რომ ფსიქიკური აშლილობა უფრო სტიგმატიზირდება, ვიდრე ფიზიკური უუნარობა. სავარაუდოდ, აქ ისევ და ისევ უნდა შევეხოთ პიროვნულ პასუხისმგებლობას. საზოგადოების უმრავლესი ნაწილი მიიჩნევს, რომ ფსიქიკური აშლილობები ეს ადამიანის არჩევანია, არასაკმარისი ინფორმირებულობა განაპირობებს მსგავს დამოკიდებულებას. ასეთ ადამიანებთან ექიმებიც, რომელთა პირდაპირი ვალდებულებაა მათზე ზრუნვა, ხშირად გაურბიან მათთან ურთიერთობას,რადგან ურჩევნიათ ფიზიკური ნაკლის მქონე ადამიანს იოლად გაუკეთონ ოპერაცია,რასაც დაახლოებით 2 საათი დასჭირდება, ვიდრე ისმინონ ფსიქიკურად არაჯანსაღი ადამიანის ბოდვითი აზრები და იდეები, რომელიც შეიძლება თვეზე მეტიც კი გრძელდებოდეს. ეს დამოკიდებულება რეალურად არსებობს საზოგადოებაში, ადამიანი გაურბის რეალურ პრობლემას, რადგან ის ზედმეტად ხისტი და მძიმე ეჩვენება და სტიგმატიზაციის გზით შედარებით იოლად აგვარებს პრობლემას.ყოველ შემთხვევაში ადამიანებს ასე გვგონია.

სტიგმისა და ფსიქიკური ჯანმრთელობის კავშირი საკმაოდ საინტერესო და მრავალმხრივ განსახილვევლია.ერთი  მხრივ, ჩვენ ვსაუბრობთ პიროვნებაზე, რომელიც ერთიანობაში გარეგნულად არ განსხვავდება მსოფლიოში მცხოვრები უამრავი ადამიანისგან, თუმცა მას აქვს მუდმივი, აბსტრაქტული ნიშანი, სტიგმა,რომელიც სრულიად თვალშისაცემსა და განსხვავებულს ხდის სხვა დანარჩენი საზოგადოებისგან. სტიგმა თავისი ფუნქციიდან გამომდინარე, გადამწყვეტ როლს ასრულებს პიროვნული და სოციალური იდენტობის ჩამოყალიბებასა და შენარჩუნებაში. როგორ ახერხებენ უბრალო ადამიანები, არაკანონიერი გზებით შეზღუდონ ფსიქიკური აშლილობის მქონე პირთა არსებობის არეალი? პასუხი ალბათ მკაფიო და კონკრეტულია: საზოგადოება,რომელიც ძლიერი შეჭიდულობით ხასიათდება, შესაძლოა კანონზე მეტ ძალაუფლებას ფლობდეს და წარმატებული იყოს სტიგმის გავრცელებაში. რა თქმა უნდა, არსებობენ ადამიანები, რომლებიც მუდმივი სტიგმატიზაციის პროცესში არ არიან ჩართულნი, მაგრამ თავად მასტიგმატიზირებელ პირსაც ხშირად მხოლოდ ზედაპირული წარმოდგენა აქვს იმის შესახებ, თუ რა შედეგები მოჰყვება სტიგმატიზაციას. შედეგი არ არის მხოლოდ სტიგმის გავრცელება, ეს არის ადამიანის პიროვნული სივრცის შეზღუდვა.

 რა არის ის მამოძრავებელი საწყისი, რომელიც გვიბიძგებს ფსიქიკური აშლილობის მქონე პირთა სტიგმატიზაციას?როგორც მრავალი ფსიქოლოგი მიიჩნევს, მსგავსი ქცევის ერთ-ერთი მთავარი მიზეზთაგანია საფრთხის არიდება. შესაბამისად, სტიგმატიზაციის პროცესი ამ მიზეზს უნდა დავუკავშიროთ. მართალია, არაჯანსაღი ფსიქიკა პირდაპირ არ იწვევს აგრესიასა და ძალადობას, თუმცა აგრესიისა და საფრთხის შიშის უკან, ჩემი აზრით, იმალება ინდივიდის რწმენათა სისტემის რღვევის შიში. კერძოდ, სამყაროს სამართლიანობის რწმენა. ადამიანები მაქსიმალურად ცდილობენ დაიცვან პოზიცია, რომ სამყარო სამართლიანია და თუ პიროვნება მაქსიმალურად გააკონტროლებს ყველა ქცევას, იღბალი მას არასდროს დატოვებს. შესაბამისად,როცა მსგავს წარმოდგენებს ფსიქიკური აშლილობის მქონე ადამიანი კითხვის ნიშნის ქვეშ აყენებს, მასტიგმატიზირებელი ძალისხმევას არ იშურებს, რომ დაარქვას მას სუსტი, უპასუხისმგებლო, უნებისყოფო და სხვა მსგავსი სინონიმები. მთავარია, არ დაუშვას ის აზრი, რომ მსგავს სიტუაციაში შესაძლოა ოდესმე თავადაც აღმოჩნდეს. ადამიანებს არ გვსურს ეჭვი შევიტანოთ სამყაროს სამართლიანობაში, სხვადასხვაგარი სტიგმა კი ერთგვარი ხელსაწყოა იმისათვის,რომ ეს ფაქტები ავსხნათ.

   მაშინ რა უნდა მოიმოქმედოს სტიგმატიზირებულმა რათა შეინარჩუნოს იდენტობა?როგორ გაუმკლავდეს სტიგმას?ეგოს დაცვის მექანიზმები სხვადასხვაგვარია,ის განსხვავებული რწმენებით ოპერირებს,ერთ შემთხვევაში:“დაბრკოლებას გარემო ფაქტორები განაპირობებს“ და მეორე შემთხვევაში: ,,პრობლემა თავად ინდივიდშია, რომელიც ეგუება სიტუაციას“.

   ფსიქიკური აშლილობის პირთა შეზღუდვასა და სტიგმატიზაციაში, საზოგადოება არის დამნაშავე, მათი დაბალი ინფორმირებულობა და არაკომპეტენტურობა,ზღუდავს მათ უფლებებს,როგორც პირდაპირ ისე არაპირდაპირი გზებით. შესაბამისად,აღნიშნული დამოკიდებულებებით, ინდივიდს შესაძლოა ადაპტაციის პრობლემებიც შევუქმნათ.ადაპტაცია ამ დროს ირღვევა, რადგან სტიგმატიზირებულს არ აქვს საშუალება დაიკმაყოფილოს მოთხოვნილებები, ჩაერთოს სხვადასხვა აქტიობაში, ის კარგავს სოციალურ სტატუსს და მისი პიროვნება იმდენად სუსტება,რომ კარგავს უნარს გაუმკლავდეს სოციალურ და პიროვნულ წნეხს.

   იმისათვის,რომ აღნიშნული მდგომარეობა შედარებით მაინც აღმოვფხვრათ, პირველ რიგში,საზოგადოებამ უნდა შეწყვიტოს მათი „გიჟებად“მოხსენიება და თუ რეალურად ადამიანს ფსიქიკური აშლილობის დიაგნოზი აქვს, არ ვუწოდოთ მას „ანორექსიკი“არამედ,თუ აუცილებლობაა – მართებულ ტერმინებში ვისაუბროთ,მაგალითად, კვებითი აშლილობის მქონე პიროვნება. ამ ქცევით,სავარაუდოდ, შევამსუბუქებთ ინდივიდის სტიგმატიზაციას და მის დახასიათებას მხოლოდ აღნიშნული დაავადების პოზიციიდან.  ნაკლებად დავაზიანებთ ინდივიდის სენსიტიურ მხარესა და მოწყვლადი მდგომარეობიდან, შინაგანი წონასწორობისა და ბალანსის შენარჩუნებაში დავეხმარებით. ამასთანავე,ადამიანებმა უნდა დაძლიონ ის შიშები და ამრიდებლური ქცევები, მეტად ინფორმირდნენ კონკრეტულ აშლილობებთან მიმართებით და აღნიშნული დადებითი ინფორმაციები გაავრცელონ მეგობრებთან, ახლობლებთან და სხვა ნებისმიერ ადამიანთან, რათა შეიცვალოს გაშინაგნებული არაადეკვატური რწმენები.  საზოგადოების მიერ შექმნილ პრობლემას,ისევ და ისევ საზოგადოება უნდა გაუმკლავდეს,მეტი თანადგომითა და გულისხმიერებით.ნებისმიერი,ერთ დროს მასტიგმატიზირებელი,ან უბრალო ადამიანი უნდა იყოს, მაგალითი იმისა,თუ როგორ უნდა შეიცალოს უსამართლო დამოკიდებულება ადამიანების მიმართ. ამ მოვლენის საინტერესო მაგალითია, ამერიკის ერთ-ერთი პრეზიდენტის, ბილ კლინტონის სიტყვით გამოსვლა:,,ფსიქიკური აშლილობაში სამარცხვინო არაფერია, მაგრამ სტიგმა და დისკრიმინაცია-გვრცხვენოდეს ჩვენ“.შესაბამისად,ხმამაღალი განცხადებებით, საზოგადოების მეტი ინფორმირებულობითა და ხელშეწყობით,შესაძლებელია ნებისმიერი სახის დისკრიმინაციის აღმოფხვრა, ამ შემთხვევაში, კი ფსიქიკურ აშლილობის მქონე პირთა შეზღუდვა.

ავტორი: ფსიქოკლუბის წევრი – ქეთევან აბესაძე

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
AMGს საინტერესოასიქოლოგია

რა იწვევს ყურადღების გაფანტვას?

ყურადღების გაფანტვა

ფოკუსირება – ყურადღების მოკრებას გულისხმობს,  უმრავლესობას აწუხებს ეს პრობლემა, ნებისმიერი ასაკის ადამიანი შეიძლება უჩიოდეს გაფანტულ ყურადღებას. რადგან საზოგადოება უამრავ სხვადასხვა საკითხზე ფიქრობს, ხშირ შემთხვევაში მათ ავიწყდებათ ძალიან მნიშვნელოვანი საქმეებიც კი, ასევე, უჭირთ მუშაობა ან მეცადინეობა.

მოცემული პრობლემის გამომწვევი უამრავი მიზეზი არსებობს, Enterpreneur.com–მა  შემოგვთავაზა რამდენიმე ძირითადი რამ, რაც იწვევს ყურადღების გაფანტვას:

  1. უძილობა, გამოუძინებელი ტვინი ჩვეულებრივზე ბევრად ცუდად მუშაობს;
  2. პრიორიტეტული საქმის არქონა, როდესაც თქვენ არ იცით, რა უფრო მნიშვნელოვანია გიჭირთ არჩევნის გაკეთება;
  3. სტრესი;
  4. ცხოვრებისეული ფაქტორები, პრობლემები.

წყარო: Entrepreneur.com

მასალა მოამზადა: ლაშა ჯინჭარაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
AMGანათლებასოფლიო

5 საუკეთესო წიგნი ბილ გეიტსისთვის 2017 წელს

ბილ გეითსი წიგნები

განათლება ნებისმიერი ადამიანისთვის უმნიშვნელოვანეს ფაქტორს წარმოადგენს, დღეს, ნაკითხი ადამიანების რიცხვი საკმაოდ მცირეა, რადგან საზოგადოება ძირითადად ვიდეოებითა და სოციალურ ქსელებში მოკლე მიმოხილვებით ინფორმირდება.

კითხვა ადამიანის ტვინს აძლევს საშუალებას იმოქმედოს უკეთ, გაიაზროს სიღრმისეული ფასეულობები, რაც შემდგომში ცხოვრებისეულ მაგალითებში გამოადგებათ. ბილ გეიტთსი ერთ–ერთი ყველაზე წარმატებული ბიზნესმენია მთელ მსოფლიოში, ადამიანების ფსიქოლოგიაზე დადებითად მოქმედებს ის ფაქტი, როდესაც იციან, რომ ეს 5 საუკეთესო წიგნი ცნობილი ადამიანის რჩეულია, შესაბამისად, მათთვის შესაძლოა მხოლოდ ეს გახდეს მოტივი ამ წიგნების წაკითხვისა:

  1. “Evicted”
  2. “The Sympathizer”
  3. “The best we could do”
  4. “Energy and Civilization a History”
  5. “Believe me”

წყარო: Entrepreneur.com

მასალა მოამზადა:  ლაშა ჯინჭარაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

 

სრულად ნახვა
სიქოლოგია

რა არის აგრესიის გამომწვევი მოზარდებსა და ბავშვებში?

აგრესია ბავშვში

აგრესია ადამიანის ბუნებრივი საპასუხო მდგომარეობაა გარემოს, ან გარშემო მყოფი ადამიანების წინააღმდეგ, რაც დიდ საფრთხეს უქმნის ფსიქიკურ და ფიზიკურ მდგომარეობას. აგრესიის გამომწვევი უამრავი მიზეზი არსებობს, დღემდე გაურკვეველია, თუ როგორ უნდა გადავჭრათ აგრესიასთან დაკავშირებული პრობლემები.

ექსპერტების თქმით ნებისმიერ ასაკში შეიძლება შევხდეთ ფსიქიკურ აშლილობას, რამაც აგრესია გამოიწვია, მაგალითად, ადრეულ ასაკში ბავშვები აგრესიას გამოხატავენ ყვირილითა და უხეში ქმედებებით, თითქოს ეს მათი პროტესტია გარემოსთან მიმართებით.

აგრესიის გამომწვევი რამდენიმე მიზეზი არსებობს:

  1. ადამიანის ხასიათის შეუსაბამობა გარემო-პირობებთან;
  2. მშობლების გავლენა მოზარდებზე, მათ გარკვეულ ასაკში უჩნდებათ პროტესტი, რომ არიან ჩამოყალიბებული ადამიანები და უჭირთ უფროსების რჩევების მოსმენა და გათვალისწინება;
  3. უფროსების ზეგავლენა, როდესაც ბავშვი იზრდება ისეთ პირობებში, სადაც ძალადობა და აგრესია ყოველდღიურია, მოზარდი იღებს მაგალითს და ანალოგიურად გამოხატავს რეაქციებს.

საჭიროა სათანადო ზომების მიღება, რომ ვებრძოლოთ მოცემულ პრობლემას, რაც დაგვეხმარება იმაში, რომ მოზარდების ცხოვრება გავხადოთ უფრო მშვიდი და სასიამოვნო.

 

მასალა მოამზადა: ლაშა ჯინჭარაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ანათლებააქართველო

ინგლისური ენის შემსწავლელი ინოვაციური პლატფორმა ქართველი გოგონასგან

ინგლისური ყველასათვის თაკო ბაქრაძე

თაკო ბაქრაძე პროექტის – „ინგლისური ყველასათვის“ ავტორია და მის შესახებ ჩვენი გამოცემა ცოტა ხნის წინ უკვე დაინტერესდა, თუმცა ამჟამად, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ინგლისური ფილოლოგიის კურსის დამთავრების შემდეგ, ახალგაზრდა ენთუზიასტმა იდეა სამოყვარულო საქმიანობიდან უკვე საქმიან ბიზნესად აქცია და აბიტურიენტებისთვის განკუთვნილ ინოვაციური სასწავლო პროგრამითაც გვაკვირვებს,  პროექტის შესახებ თაკო თავად გვიამბობს.

,,ინგლისური ყველასათვის” არის ,,Abz-ის” პირველი პროექტი, რომელიც ფართო მასშტაბებზეა გათვლილი, თაკოს ახალი პროექტი კი, ძირითადად, აბიტურიენტებზეა ორიენტირებული, რომლებსაც შეუძლიათ კურსი გამოიყენონ, როგორც დამხმარე ან  ძირითად სასწავლო საშუალებად დამოუკიდებელი მეცადინეობების დროს, აღსანიშნავია რომ პლატფორმა აბიტურიენტის მშობელს საშუალებას აძლევს აკონტროლოს შვილის პროგრესი, შეამოწმოს რა ეტაპზე, როგორი შეფასება მიიღო მან და ამჟამად რა მასალაზეა მოსწავლე შეჩერებული.

Abi.abz.ge-ს სასწავლო პლატფორმაში მოცემულია ყველაფერი, რაც აბიტურიენტებს, როგორც ეროვნული გამოცდების, ასევე საატესტატო გამოცდების მაღალ დონეზე ჩასაბარებლად სჭირდებათ. კურსი შედგება 430 გაკვეთილისა და 4350-მდე სავარჯიშოსგან, მისი უნიკალური სტრუქტურა კი, აბიტურიენტს ერთგვარად აიძულებს რომ ისწავლოს, რადგან გაკვეთილის წარმატებით გადალახვის გარეშე, მას არ ეძლევა საშუალება რომ გადავიდეს შემდეგზე.

კურსი დაყოფილია ოთხ ნაწილად – გრამატიკა, ლექსიკა, მოსასმენი სავარჯიშოები და წერითი დავალებები. გრამატიკა მოიცავს პროგრამით გათვლილ ყველა საკითხს, მათი გავლის შემდეგ აბიტურიენტი შეძლებს არა მხოლოდ გრამატიკული სავარჯიშოების შესრულებას, არამედ ისწავლის წინადადებების სწორად აგებასაც. ლექსიკის ნაწილში აბიტურიენტი ისწავლის 1000-ზე მეტ სიტყვას, რომელიც ტექსტების გააზრებასთან ერთად თემების დაწერაშიც გამოადგება.

   მოსასმენები სავარჯიშოები ექსკლუზიურად Abz-თვის ჩაწერა ინგლისელმა მსახიობმა – ენდრიუ ფიპსმა. ,,მოსმენის უნარის განვითარების საუკეთესო საშუალება იმ ტექსტის მოსმენაა, რომელსაც კითხულობ. სწორედ ამ პრინციპზეა ჩვენი მოსასმენი სავარჯიშოები აგებული, მაგრამ თუ ტექსტი მისი წაკითხვის გარეშეც ესმის აბიტურიენტს, არც ესაა დაბრკოლება, რადგან სავარჯიშოები მოსასმენი ტექსტების გარეშეც გვაქვს“-აღნიშნავს თაკო.

რაც შეეხება  წერით დავალებებს, ამ სექციაში აბიტურიენტები ისწავლიან სასვენი ნიშნების გამოყენებას, ესესა და წერილის წერას, მათ შესაძლებლობა ექნებათ გაეცნონ მათ ნიმუშებსაც.

მსგავსი პლატფორმის შექმნა, რა თქმა უნდა, გარკვეულ თანხებთანაა დაკავშირებული და, შესაბამისად, წინა პროექტისგან განსხვავებით, მისი გამოყენება ფასიანი, თუმცა საკმაოდ ხელმისაწვდომია, თაკომ აღნიშნა, რომ თითოეული თემაში, პირველი სამი გაკვეთილი არის უფასო, რათა მომხმარებელი გაეცნოს სტრუქტურას, გადაწყვიტოს, სურს თუ არა კურსის გავლა და აკმაყოფილებს თუ არა ის მის მოთხოვნებს. „კურსის მინიმალური ფასია 50 ლარი, თანხას იხდით ერთჯერადად და შემდეგ, კურსის გამოყენება მომხმარებელს მუდმივად შეეძლება. ამასთანავე, კურსის თითოეული მოსწავლე დაემატება ჯგუფში, სადაც ყველა დასმულ შეკითხვაზე პირადად გავცემ პასუხს,“ -აღნიშნავს თაკო დასასრულს.

 

მასალა მოამზადა:  თამარ დევდარიანმა

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა“

სრულად ნახვა
სტრონომია - კოსმოსიანათლებააქართველო

NASA-ს ასტრონავტმა ქართველ მფრინავს ჯილდო გადასცა ,,ქალთა ლიდერობისა და მამაცობისთვის”

საავიაციო უნივერსიტეტი

საქართველოში მყოფმა NASA-ს ასტრონავტმა – ჰაიდი ფაიფერმა ავიაციის უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულს – ნადია ბენკლიანს გადასცა სერტიფიკატი და ჯილდო ,,ქალთა ლიდერობისა და მამაცობისთვის”. 

გარდა ამისა, ასტრონავტი უნივერსიტეტის სტუდენტებს შეხვდა და თავისი გამოცდილებაც გაუზიარა.

ჰაიდი ფაიფერმა 27 დღის განმავლობაში იცხოვრა და იმუშავა კოსმოსში. ის აშშ-ის საზღვაო ფლოტის კაპიტანი და ნასას ასტრონავტია. ის ნასას 1993 წელს შეუერთდა და საერთაშორისო კოსმოსურ სადგურში სამუშაოდ 2006 წელს კოსმოსურ ხომალდ ,,ატლანტისით”, ხოლო 2008 წელს ხომალდ ენდევორით გაფრინდა კოსმოსში.

 

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
რქეოლოგიააქართველოოფლის მეურნეობა

ქართული ღვინო გინესის რეკორდების წიგნში შევიდა

საქართველო ღვინო

ქართული ღვინო გინესის რეკორდების წიგნში შევიდა, ეს მას შემდეგ, რაც საქართველოში ჩვენს წელთაღრიცხვამდე 6 000-5 800 წლით დათარიღებული ჭურჭელი აღმოაჩინეს, სადაც ღვინის ქიმიური შემადგენლობა დადასტურდა.

გინესის მსოფლიო რეკორდების ოფიციალურ ვებგვერდზე გამოქვეყნებულ ინფორმაციაში წერია, რომ საქართველოში არქეოლოგიური გათხრების შედეგად აღმოჩენილი უძველესი ქვევრიც ამ ფაქტს მოწმობს.

მეცნიერები მიიჩნევენ, რომ  საქართველოში აღმოჩენილი, 8000 წლის წინანდელი თიხის ჭურჭელი ღვინის დამზადების უძველესი ტრადიციის მაჩვენებელია. აღნიშნული ჭურჭელი ქვეყნის დედაქალაქის სამხრეთ ნაწილში, ორ უბანშია აღმოჩენილი და  ზოგიერთ მათგანზე გამოსახულია ყურძნის მტევნები და მოცეკვავე ადამიანები. ამ აღმოჩენამდე მეღვინეობის უძველესი ტრადიციის მტკიცებულებად  მეცნიერები, როგორც წესი, ირანის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში ნაპოვნ თიხის ჭურჭელს მიიჩნევდნენ.

არქეოლოგიური აღმოჩენის ავტორი პენსილვანიის ანთროპოლოგიისა და არქეოლოგიის უნივერსიტეტის პროფესორი პატრიკ მაკგოვერნია. საქართველოს ღვინისა და ყურძნის შემსწავლელ კვლევაში საქართველო, საფრანგეთი, იტალია, ისრაელი, კანადა, დანია და ამერიკის შეერთებული შტატები მონაწილეობდნენ.

 

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

 

სრულად ნახვა
ილოსოფიარაზები

,,ნებისმიერი სირთულე და წარუმატებლობა ცხოვრების შემადგენელი ნაწილია, რომელთა დახმარებითაც ვიზრდებით და ვჭკვიანდებით”

ეგზიუპერი

,,უფალო…. გამინათე გონება და მიმახვედრე, რომ ნებისმიერი სირთულე, მარცხი, დაცემა და წარუმატებლობა ცხოვრების შემადგენელი ნაწილებია, რომელთა დახმარებითაც ჩვენ ვიზრდებით და ვჭკვიანდებით.
შემახსენე, რომ გული ხშირად კამათობს გონებასთან.
მომივლინე მნიშვნელოვან მომენტში ვინმე, რომელსაც ეყოფა ვაჟკაცობა მითხრას სიმართლე, მაგრამ მითხრას სიყვარულით..”

ანტუან დე სენტ-ეგზიუპერი

 

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ამოგონება - ინოვაციაულტურააქართველო

სტარტაპი „Trips-ი“ დამწყები ქართველი დიჯეებისთვის თავისუფალ სივრცეს ქმნის

ტრიპსი დიჯეი

„British American Tobaco-ს“ მიერ ორგანიზებული სტარტაპში, რომელშიც ჯამში 300-ზე მეტი მსურველი იღებდა მონაწილეობას, გამარჯვება თავისუფალი უნივერსიტეტის სტუდენტებით დაკომპლექტებულ გუნდს „Trips-ს” ხვდა წილად. გუნდი ქმნის სივრცეს, სადაც დიჯეებს შეუძლიათ ვარჯიში და საკუთარი თავის განვითარება. საკუთარი პროექტის ფარგლებში გუნდმა უკვე ჩაატარა ელექტრონული მუსიკის  რამდენიმე ღონისძიება და სამომავლოდაც უფრო აქტიურად გეგმავს მუშაობას. სტარტაპის შესახებ, მისი ერთ-ერთი დამფუძნებელი  – ზაქრო ტაბატაძე გვიამბობს.

 სტარტაპი „Trips-ი“  თავისუფალი უნივერსიტეტის 6 მეორეკურსელის მიერ შექმნილი პროექტია, რომელიც ქმნის დამწყები დიჯეების განვითარების პროგრამას,  შესაბამისად, ის, რამაც გუნდის თითოეულ წევრი გააერთიანა, სწორედ რომ, ელექტრონული მუსიკის სიყვარულია „როდესაც აღმოვაჩინეთ, რომ კამპუსში სწავლობდა საკმაოდ ბევრი ნიჭიერი ხელოვანი, გადავწყვიტეთ, ჩვენი უნივერსიტეტის ეს მხარე წინა პლანზე წამოგვეწია და უნივერსიტეტის ისეთი წვეულება ჩაგვეტარებინა, სადაც ხარისხიანი მუსიკა და მაქსიმალურად თავისუფალი გარემო იქნებოდა. ამის შემდეგ, თბილისის სხვადასხვა ინდუსტრიულ სივრცეში რამდენიმე ღინისძიების ჩატარებისას მივხვდით, რომ არსებობდა ჩვენი იდეის განხორციელების საჭიროება და რეალური შესაძლებლობა, ხოლო აღნიშნულმა კონკურსმა კი საშუალება მოგვცა გაგვეკეთებინა ის, რაც ჩვენი პირადი სახსრებით თავის დროზე ვერ შევძელით“- აღნიშნავს ზაქრო.

საქართველოში ხშირად დიჯეები ამთავრებენ სასწავლო კურსს, სადაც მათ ასწავლიან მხოლოდ აღნიშნულ პროფესიას, მაგრამ მათ არ აქვთ სისტემატიური ვარჯიშის და პროფესიის მეტად დაუფლების საშუალება, ვინაიდან აპარატურა საკმაოდ დიდ თანხებთანაც ასოცირდება, გამოცდილების არქონის გამო კი, მათ არც სხვადასხვა კლუბში დაკვრის საშუალება ეძლევათ, ამრიგად, აქამდე საქართველოში არ არსებობდა სივრცე, სადაც მომავალი დიჯეი შეძლებდა საკუთარი პროფესიის უკეთესად დაუფლებას და სწორედ ამ პრობლემის წინააღმდეგ გაერთიანდა სტარტაპი ,,Trips-იც“ – ,,ჩვენი ვქმნით დამწყები დიჯეების განვითარების პლატფორმას. გვექნება ჩვენი სივრცე და აპარატურა, სადაც დიჯეები, მცირე საწევროს სანაცვლოდ, შეძლებენ თვეში 24-28 საათი ივარჯიშონ თავიანთი სურვილის შესაბამისად, რაც მათ მისცემთ საშუალებას მიიღონ მეტი პრაქტიკული გამოცდილება“.

სტარტაპი გეგმავს, 2-3 ყოველკვირეული ღონისძიების ჩატარებას, სადაც მცირე შერჩევის შემდეგ  დაუკრავენ დამწყები ქართველი დიჯეები. ასევე, იგემება ყოველთვიური, უფრო მასშტაბური ღონისძიებების, რომლებშიც რეზიდენტ ხელოვანებთან ერთად სხვა ცნობილი დიჯეებიც დაუკრავენ, ამით დამწყებებს ქართველ დიჯეებს საშუალებას მიეცემათ მიიღონ, როგორც აპარატურასთან ვარჯიშის საშუალება, ასევე საზოგადოებასთან ურთიერთობის გამოცდილება უშუალოდ დიჯეის ამპლუაში.

გუნდი დამატებითი სახსრების მოძიების მიზნით აპირებს ,,სტარტაპ საქართველოსთანაც“ ითანამშრომლოს, რათა მაქსიმალურად ხარისხიანი აპარატურის შეძენა გახდეს შესაძლებელი და დაიხვეწოს სივრცეც, რომელიც მიკროძრავების ქარხნის ტერიტორიაზე იქნება განთავსებული, „მიკროძრავების ქარხანა მოიაზრება, როგორც მომავალი ურბანული მულტიფუნქციური სივრცე და ჩვენთან ერთად აქ რამდენიმე სხვა პროექტიც იწყებს მუშაობას. სამომავლოდ, ონლაინჟურნალისა და სავარჯიშო სივრცის ამოქმედებასთან ერთად, ეს ადგილი იფუნქციონირებს როგორც კლუბი. ზაფხულში კი,  ელექტრონული მუსიკის პოპულარიზების მიზნით, ვაპირებთ ღონისძიებების ჩატარებას რეგიონებშიც“ – აღნიშნავს ზაქრო დასასრულს.

მასალა მოამზადა: თამარ დევდარიანმა

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
1 2 3 32
Page 1 of 32