close

ეკოლოგია

კოლოგიაკოლოგიასოფლიორანსპორტი

ჩინეთმა პირველი ელექტროსატვირთო გემი გამოუშვა

ჩინეთი ელექტროგემი

ჩინეთმა მსოფლიოში პირველი ელექტროსატვირთო გემი შექმნა და ექსპლუატაციაში გაუშვა.

გამოცემა China Dail-ის ცნობით ცნობით, 2,000 მეტრული ტონა გემის მშენებლობა ჩინეთის ქალაქ გვანჯოუში ნოემბერში დაიწყო.

კომპანია ,,Guangzhou Shipyard International-ის” მიერ აგებულ გემს, დამუხტვის შემდეგ, ორი საათის განმავლობაში 80 კმ მანძილის გავლა შეუძლია.

ნულოვანი ემისიის გემის სიგრძე 70.5 მეტრია, ბატარეის მოცულობა 2,400 კვ/საათი, სიჩქარე – 12.8 კმ/სთ-ში.

,,გემი სისწრაფით არ გამოირჩევა, მაგრამ, იმის გამო, რომ ის მთლიანად ელექტროა, გარემოს საფრთხეს არ უქმნის,” – აცხადებენ მწარმოებელი კომპანიის წარმომადგენლები. მათივე ინფორმაციით, ტექნოლოგიას მალე სამგზავრო გემებშიც გამოიყენებენ.

,,რამდენად ირონიულადაც უნდა აღიქმებოდეს, პირველი ელექტრონული სატვირთო გემი ქვანახშირის გადასატანად გამოიყენეს,” – განაცხადა Guangzhou Shipyard International-ის გენერალურმა მენეჯერმა ჩენ ჯიმ.

,,იმედია, ელექტრო სატვირთო გემი დიდხანს არ ატარებს ქვანახშირს და ჩინეთი მას უკეთესი მიზნისთვის გამოიყენებს, მაგალითად, როგორიცაა ქარის ტურბინის მშენებლობისთვის განკუთვნილი ნაწილების ან ლითიუმ-იონის ბატარეების გადატანა,” – დასძინა მან.

წყარო: http://www.sciencealert.com/

მასალა მოამზადა: თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

 

სრულად ნახვა
კოლოგიას საინტერესოავლევებისოფლიო

მეცნიერები ჩერნობილის კატასტროფის ახალ მიზეზებზე საუბრობენ

ჩერნობილი ახალი კვლევა

1986 წელს უკრაინაში მდებარე ჩერნობილის ატომურ სადგურზე  ერთ-ერთი რეაქტორი აფეთქდა და კაცობრიობის ისტორიაში უდიდესი ატომური კატასტროფა გამოიწვია.

თავდაპირველად ფიქრობდნენ, რომ მიზეზი ორთქლის აფეთქება იყო, თუმცა, ახლა მეცნიერები სხვაგვარად ფიქრობენ.

1986 წლის 25 აპრილის დილას რამდენიმე შემთხვევა მოხდა, რამაც კატასტროფა გამოიწვია. ოპერატორები რეაქტორს დაბალი სიმძლავრის ქვეშ და შესაბამისი უსაფრთხოების ზომების დაცვის გარეშე ამუშავებდნენ.

ქარხნის მუშები ცდილობდნენ ექსპერიმენტის ჩატარებას,  რომლის მიზანი იყო პროექტული რეჟიმის შემოწმება, ის ითვალისწინებდა გენერატორის ტურბინის ინერციის გამოყენებას, შიდაელექტრომომარაგების გათიშვის შემთხვევაში.

თუმცა, მოხდა რეაქტორის ავტომატური კონტროლის სისტემის ჩარევა, მარეგულირებელი ღეროების ჩასმა და სიმძლავრის დაცემა.

გაუკრვეველი მიზეზის გამო,  ვიღაცამ ავარიული დახურვა განახორციელა. რეგულატორებმა და ავარიულმა ღეროებმა დაიწყო ქვევით მოძრაობა, აქტიურ ზონაში ჩასვლა, მაგრამ რამდენიმე წამის შემდეგ რეაქტორის სითბური სიმძლავრე მყისიერად გაიზარდა უცნობ მაღალ სიდიდეებზე (სიმძლავრემ გადააჭარბა ყველა გამზომი მოწყობილობის შკალას). მოხდა ორი აფეთქება რამდენიმე წამის ინტერვალით. შედეგად, რეაქტორი მთლიანად დაინგრა. პროცესის, რომელიც მიმდინარეობდა აფეთქებამდე, ზუსტი მიმდევრობის შესახებ არ არსებობს საერთო წარმოდგენა. ზოგადად მოიაზრება, რომ თავიდან მოხდა რეაქტორის არაკონტროლირებადი გაქანება, რომლის შედეგად, დაინგრა რამდენიმე ТВЭЛ (სითბოს გამომყოფი ელემენტი), ხოლო შემდგომ, ამით გამოწვეულ იქნა ტექნოლოგიური არხების ჰერმეტულობის დარღვევა, რომელშიც ეს ТВЭЛ-ები იმყოფებოდა. დაზიანებული არხების ორთქლი შევიდა არხთაშორის რეაქტორულ არეში. ამის შედეგად იქ სწრაფად გაიზარდა წნევა, რამაც რეაქტორის გამორთვა და მისი ზედა ფენის აქტივობა გამოიწვია. ამას კი – მექანიკურად არხების მასობრივი ნგრევა, აქტიური ზონის მთელი მოცულობის გადახურება და ორთქლის გარეთ გამოვარდნა მოჰყვა — ეს იყო პირველი აფეთქება (ორთქლით).

მაგრამ ბირთვული ფიზიკოსი ლარს-ერიკ დე გიერი და მისი გუნდი შვედეთის თავდაცვის კვლევის სააგენტოდან, შვედეთის მეტეოროლოგიისა და ჰიდროლოგიური ინსტიტუტისა და სტოკჰოლმის უნივერსიტეტიდან აცხადებდნენ, რომ პირველი აფეთქება ბირთვული იყო.

თუკი ეს სიმართლეა, მაშინ მათი დასკვნები ეწინააღმდეგება ადრე არსებულ შეხედულებას იმის შესახებ, რომ ბირთვულ ელექტროსადგურს არასდროს განუცდია ბირთვული აფეთქება, ან რომ ასეთი აფეთქება ,,შეუძლებელია”.

ორმა აფეთქებამ ჰაერში  რადიოაქტიური მასალის გაფანტვა გამოიწვია, რომელიც ქარმა ევროპის მასშტაბით გაავრცელა.

1986 წელს პეტერბურგში დაფუძნებულმა VG Khlopin Radium Institute -ის მკვლევარებმა აფეთქების ნალექები ქსენონის იზოტოპების სახით რუსეთის ქალაქ ჩერეპოვეცში აღმოაჩინეს, რომელიც ჩერნობილის ჩრდილოეთით 1000 კილომეტრში, ხოლო მოსკოვის ჩრდილოეთით 370 კმ-ში მდებარეობს.

დე გერსის და მისი გუნდის განცხადებით, თუ ქარხანაში ბირთვული აფეთქება მოხდა, ნივთიერება უფრო შორს უნდა გადასროლილიყო, ვიდრე ორთქლის აფეთქების დროს

VG Khlopin Radium Institute -ის მკვლევარებმა ჩერეპოვეცში აღმოჩენილი იზოტოპების ანალიზი ჩაატარეს და აღმოაჩინეს, რომ ისინი პირველი აფეთქებისთანავე წარმოიქმნენ ატომის დაყოფის შედეგად – რაც ბირთვულ აფეთქებაზე მეტყველებს.

რეაქტორის შესწავლამ ასევე დაადგინა, რომ აფეთქებამ ბირთვის ქვეშ არსებული  2 მეტრის სისქის რკინის ფირფიტა დაადნო. დე გეერის გუნდის ცნობით, ეს ასევე შეესაბამება ბირთვულ აფეთქებას და არა ორთქლის აფეთქებას.

ასეა თუ ისე, როგორც ჩანს, აფეთქების ზუსტი მიზეზის დადგენა ამ დრომდე ვერ ხერხდება. ჩერნობილის ატომური ელექტროსადგური RBMK-ის ტიპის იყო.  ის გაუმჯობესდა, თუმცა, როგორც ჩანს, მისი შემდგომი გაუმჯობესება აუცილებელია იმისათვის, რომ სამომავლო კატასტროფები ავიცილოთ.

წყარო: http://www.sciencealert.com

მასალა მოამზადა: თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
იოლოგიაედამიწაკოლოგიაკოლოგიავლევებიედიცინა

,,ჰაერის დაბინძურება ნაყოფიერებაზე უარყოფითად მოქმედებს – განსაკუთრებით, მამაკაცების”

ჰაერის დაბინძურება სპერმა

როგორც ახალი კვლევა გვიჩვენებს, ბავშვების ჩასახვის მაჩვენებელი აღარაა ისეთი, როგორიც უნდა იყოს, ამის ერთ-ერთი მთავარი მიზეზი კი, ჰაერში არსებული გარკვეული ნაწლაკებია, რომლებიც ადამიანის სპერმის განვითარებას აფერხებენ. როგორც კვლევიდან ჩანს, ჰაერის დაბინძურება, უპირველესად, სწორედ მამაკაცებზე ახდენს უარყოფით გავლენას. სტატისტიკის მიხედვით, უშვილობის პრობლემის მქონე 48 მილიონ წყვილს შორის, ამის მიზეზი, უმეტესად, მამაკაცია.

როგორც მკვლევარები ირწმუნებიან, სპერმის ხარისხს აზიანებს, მაგალითად, პესტიციდები, რადგანა ისინი შედგება ისეთი  სუბსტანციებისგან, როგორებიცაა –  მყარი მეტალები და პოლიციკლური არომატული ნახშირწყალბადები. ლაბორატორიული ცდებისას, მათ დააზიანეს ცხოველების სპერმა.

ჩინელ მეცნიერთა ჯგუფმა ამ სახის კვლევა ამჯერად ადამიანებზე გადაწყვიტა. მათი მიზანი იყო გაერკვიათ ატმოსფეროს დამაბინძურებელი PM2.5 ნაწილაკების გავლენა 6 475 ტაივანელი დონორის მიერ გაღებულ სპერმაზე.

იმ ფაქტის გათვალისწინებით,  რომ სპერმის ტიპური ციკლი 40-100 დღეს შორის მერყეობს, მკვლევრები სწავლობდნენ 2 წლის განმავლობაში სამთვიან შუალედებში აღებული სპერმის ნიმუშებს. აღმოჩნდა, რომ მყარი დამაბინძურებელი ნაწილაკების 5 მიკროგრამამდე ზრდა ჰაერის ყოველ კუბურ მეტრზე, დაკავშირებული იყო ნორმალური სპერმის 1%-ით გაუარესებასთან. მკვლევრებმა დაადგინეს, რომ საცხოვრებელთან PM2.5-ის მაღალი დონე სპერმის კონცენტრაციას ნორმასთან შედარებით 10%-ით ამცირებდა.

ისიც უნდა ითქვას, რომ „ცუდი სპერმა“ შეიძლება პირდაპირ არ ასოცირდებოდეს უნაყოფობასთან, შესაბამისად, აღნიშნული კვლევა ყველა შემთხვევაზე ვერ იქნება რეპრეზენტატული.

კვლევა ჟურნალ BMJ-ში გამოქვეყნდა.

წყარო: scienceAlert

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ედამიწაკოლოგიაკოლოგიავლევები

ოკეანეში მჟავიანობის მომატება უარყოფითად მოქმედებს წყალქვეშა სამყაროზე

ზღვის მჟავიანობა

თანამედროვე საზოგადოების ქმედების შედეგად გამოყოფილი ნახშირორჟანგის ემისიები ოკეანეების წყალს უფრო მჟავეს ხდის, ეს კი წყალქვეშა ცხოვრებას დააზარალებს.

250-ზე მეტი მეცნიერის რვაწლიანმა კვლევამ აჩვენა, რომ ზღვის არსებების ნაშიერები განსაკუთრებით დაზარალდებიან. ეს იმას ნიშნავს, რომ მათი რიცხვი მეოთხედით შემცირდება.

უფრო მეტიც, კვლევამ აჩვენა, რომ მჟავიანობის მომატებით გამოწვეული კლიმატის ცვლილება კიდევ უფრო გაუარესდება დაბინძურების, სანაპირო ზოლის განვითარების, თევზჭერისა და სასოფლო-სამეურნეო სასუქების მიერ.

ოკეანის გამჟავიანება იმის გამო ხდება, რომ  წიაღისეული საწვავისგან გამოყოფილი CO2- ი ოკეანის წყალში იშლება, რაც წარმოქმნის ნახშირწყალბადს და წყლის pH- ის ამცირებს.

ინდუსტრიული რევოლუციის დასაწყისიდან გლობალური ოკეანის წყლის საშუალო pH 8.2-დან 8.1-მდე დაეცა. ეს კი მჟავიანობის 26% -ით გაზრდას ნიშნავს.

კვლევის წამყვანი ავტორი, კიელის უნივერსიტეტის GEOMAR Helmholtz Centre for Ocean Research-ის პროფესორი – უიფ რიბესელი, აცხადებს, რომ მჟავიანობა გავლენას ახდენს ოკეანის ცხოვრების ყველა ჯგუფზე. ჩვენ აღმოვაჩინეთ, რომ ადრეული ცხოვრების ეტაპები ზოგადად უფრო მეტად ზარალდება, ვიდრე ზრდასრული ორგანიზმები. საბოლოოდ, ეს პროცესები ზეგავლენას მოახდენს ყველა იმ სერვისზე, რითაც ოკეანე კაცობრიობას უზრუნველყოფს.“

შეფასება BIOACID- ის პროექტზე დაყრდნობით გაკეთდა, რომელსაც გერმანია ხელმძღვანელობს. დასკვნები კლიმატის მოლაპარაკებების ყოველწლიურ შეხვედრაზე იქნება წარმოდგენილი, რომელიც წელს ნოემბერში, ქალაქ ბონში გაიმართება.

 

წყარო: http://www.bbc.com/

მასალა მოამზადა:  თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ედამიწაკოლოგიანერგეტიკავლევებისოფლიო

„დრო იწურება“ – 15 000 მეცნიერი კაცობრიობას დედამიწის საგანგაშო მომავლის შესახებ აფრთხილებს

დედამიწა დრო იწურება

,,დოქტრინამ” რამდენიმე დღის წინ შემოგთავაზათ ფიზიკოს სტივენ ჰოუკინგის განცხადება დედამიწის შესაძლო ,,დასასრულისა” და ალტერნატიული საცხოვრებელის მოძიების შესახებ. როგორც ჩანს, ინგლისელი მეცნიერი სულაც არ არის მარტო და მის მოსაზრებას 15 000-მდე მეცნიერი იზიარებს. ისინი ამბობენ, რომ თუკი კაცობრიობა არ მიიღებს მკაცრ ზომებს, დედამიწას გამოუსწორებელ ზიანს ვეღარ ავაცილებთ თავიდან. 

14 ნოემბერს გამოქვეყნდა სტატია სათაურით – „მსოფლიო მეცნიერთა გაფრთხილება კაცობრიობას: მეორე შეტყობინება“. ამ სტატიას ხელს 15 000-ზე მეტი მეცნიერი მსოფლიოს 184 ქვეყნიდან აწერს ხელს, ხელმოწერების რაოდენობა კი იმატებს.

საინტერესოა, რომ მსგავსი მესიჯით 1992 წელს საზოგადოებას 1 700-ზე მეტმა მეცნიერმა მიმართა, მათ შორის, ბევრი ნობელის პრემიის ლაურეატიც კი იყო. ცხადია, ბევრი არაფერი შეცვლილა.

„ეს არის აურაცხელი პასუხი იმაზე, რომ ჩუმად ყოფნა და ლოდინი აღარ შეგვიძლია“, — ამბობს სტატიის თანაავტორი, სიდნეისა და დიკინის უნივერსიტეტების მეცნიერ-თანამშრომელი თომას ნიუსამი

1992 წლის რეპორტი გამოყოფდა ცხრა სხვადასხვა სფეროს, რომლებსაც გაუმჯობესება ესაჭიროებოდა; მათ შორის იყო – ოზონის გამოფიტვა, ტყეების ჩეხა, კლიმატის ცვლილება და მოსახლეობის რაოდენობის ზრდა.

ერთადერთი დადებითი ფაქტი, რომელიც მკვლევარებმა გამოავლინეს, არის ის, რომ თავდაპირველ დოკუმენტში ხაზგასმული გაუმჯობესების ექვსი სფეროდან, წარმატებით გადაიჭრა მხოლოდ ოზონის ხვრელის პრობლემა. NASA-სა და NOAA-ს მეცნიერთა ცნობით, სწორედ ამ თვეში, თანამგზავრებიდან ჩატარებულმა გაზომვებმა აჩვენა, რომ ანტარქტიდის თავზე, ოზონის ფენაში არსებული ხვრელი ყველაზე მეტად დაპატარავდა 1988 წლის შემდეგ.

2017 წელს გამოქვეყნებულ წერილში კი შეფასებულია, რამდენად იმოქმედა გაფრთხილებამ საზოგადოებას და ის ტენდენციები, რომლებიც, ფაქტობრივად, იდენტურია 25 წლის წინანდელი ვითარებისა. როგორც მკვლევარები აღნიშნავენ, კაცობრიობამ არსებული მდგომარეობა კიდევ უფრო გააუარესა.

რეპორტის ყველაზე საგანგაშო პუნქტები შემდეგია:

მტკნარი წყლის ოდენობის 26 პროცენტით შემცირება ერთ სულ მოსახლეზე;
120 მლნ ჰექტარი ტყიანი ტერიტორიის დაკარგვა;

დედამიწაზე 29 პროცენტითაა შემცირებული ძუძუმწოვრების, რეპტილიების, ამფიბიების, ფრინველებისა და თევზების რიცხვი;
ოკეანის მკვდარი ზონების 75%-იანი ზრდა.

სტატიის მიხედვით, ადამიანმა უკვე დაუდო საფუძველი მეექვსე მასობრივ გადაშენებას. ასე რომ, მკვლევარების აზრით, 2100 წლიდან ამ პროცესს უნდა ველოდოთ.

მეცნიერების თქმით, ამ ტენდენციების გაგრძელება ბიომრავალფეროვნების დაკარგვის წინაპირობად იქცევა.

გარემოს კატასტროფათა მნიშვნელოვანი ნაწილი გამოწვეულია ადამიანთა რაოდენობის ზრდით – 2050 წლისთვის დედამიწის მოსახლეობა 9 მილიარდს გადააჭარბებს. 

სტატიაში არის მოწოდება გავლენიანი პირებისადმი, რომ არ დაიშურონ ძალისხმევა და დროულად მიიღონ შესაბამისი ზომები – მეტი ინვესტიცია ჩადონ განახლების შესაძლებლობის მქონე ენერგიაში, ასევე, კვლევებში და წიაღისეული საწვავის სუბსიდირებაში. თავად საზოგადოებას კი, რესურსების გონიერ გამოყენებაში სთავაზობენ გამოსავალს.

დაბოლოს, მეცნიერებს ხელმოწერა შეგიძლიათ შემდეგ ბმულზე.

 

წყარო:  BioScience, sciencedaily.com

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ედამიწაკოლოგიასოფლიო

ერაყსა და ირანში დამანგრეველ მიწისძვრას, სულ მცირე, 332 ადამიანი ემსხვერპლა

ირანი ერაყი მიწისძვრა

ერაყისა და ირანის საზღვარზე ძლიერი მიწისძვრა მოხდა, სააგენტო „როიტერსის“ ინფორმაციით, სიმძლავრემ 7.3 მაგნიტუდა შეადგინა.

მიწისძვრის შედეგად სულ მცირე 332 ადამიანი გარდაიცვალა 2,500 კი დაშავდა.

ყველაზე დიდი დარტყმა ერაყის საზღვრიდან დაახლოებით 15 კმ-ში, ირანის კერმანშაჰის პროვინციაში განხორციელდა, სადაც 236-ზე მეტი ადამიანია გარდაცვლილი.

ირანის სეისმოლოგიურმა ცენტრმა დაახლოებით 118 ბიძგი გამოავლინა. ირანის წითელი ნახევარმთვარის საზოგადოების ხელმძღვანელის განცხადებით, 70,000 ადამიანს თავშესაფარი ესაჭიროება.

მიწისძვრამ  მეწყერები გამოიწვია, რაც სამაშველო ოპერაციებს აფერხებს. ირანის მედიის ინფორმაციით, ქვეყნის სულ მცირე 14 პროვინცია დაზარალდა.

 

მასალა მოამზადა: თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

 

სრულად ნახვა
ედამიწაკოლოგია

ანტარქტიდაზე პინგვინები დაიღუპნენ – წლევანდელ სეზონს „კატასტროფულს“ უწოდებენ

პინგვინები იღუპებიან

„კატასტროფული“ – ასე შეაფასეს ექსპერტებმა პინგვინთა გამრავლების წლევანდელი სეზონი ანტარქტიდაზე, სადაც აღმოსავლეთ  კოლონიაში პინგვინ ადელის მხოლოდ ორი ბარტყი გადარჩა.

მათი ინფორმაციით, ეს გამოწვეულია სეზონის ბოლოს ყინულის უჩვეულოდ მაღალი რაოდენობით, რის გამოც, პინგვინებს საკვებისთვის უფრო ხანგრძლივი მოგზაურობა სჭირდებოდათ.

ეს არის მეორე ცუდი სეზონი ხუთი წლის განმავლობაში. აღსანიშნავია, რომ 2015 წელს იქ არცერთი ბარტი არ გადარჩენილა.

კონსერვაციის ჯგუფები შესაბამის ორგანოებს აღმოსავლეთ ანტარქტიკის ახალ საზღვაო დაცვის ტერიტორიაზე გადაუდებელ ზომების გატარებისკენ მოუწოდებენ.

მსოფლიოს ველური ბუნების ფონდი (WWF) აცხადებს, რომ ტერიტორიაზე კრილის (ანტარქტიდის ოკეანეში მობინადრე ორგანიზმები) ჭერის აკრძალვა ანტარქტიდის ბინადრებს, მათ შორის პინგვინ ადელს, გადაშენებისგან დაიცავს.

WWF-ი მხარს უჭერს კვლევას ფრანგ მეცნიერებთან ერთად, რომლის ფარგლებში, 2010 წლიდან რეგიონში პინგვინების რაოდენობის მონიტორინგი ხორციელდება.

რეგიონის დაცვის საკითხი ორშაბათს ანტარქტიდული საზღვაო ცხოვრების რესურსების კონსერვაციის კომისიის (CCAMLR) შეხვედრაზე განიხილება.

კომისია 25 წევრისა და ევროკავშირისგან შედგება.

 

წყარო: http://www.bbc.com

მასალა მოამზადა:  თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ედამიწაკოლოგიავლევებიაქართველო

ქართველი სტუდენტი, მიკროორგანიზმების საშუალებით, გარემოს დამბინძურებლების დაშლაზე იმუშავებს

ანანო მჭედლიშვილი

 ეკოლოგიური პრობლემები არა მხოლოდ საქართველოში, არამედ მთელ მსოფლიოში აქტუალური თემაა, ბევრი ჩვენგანი ფიქრობს შექმნილი მდგომარეობიდან შესაძლო გამოსავალზე, მაგრამ ცოტას თუ გვაქვს საკმარისი ცოდნა და შესაძლელობა, რომ სურვილი საქმედ ვაქციოთ, თუმცა იმავეს ვერ ვიტყვით ანანო მჭედლიშვილზე, 19 წლის ქართველ სტუდენტზე, რომელსაც უკვე საკმაო ცოდნა აქვს აღნიშნულ სფეროში და მტკიცედ გათვლილი გეგმებითაც გვაოცებს, გავეცნოთ ახალგაზრდა ენთუზიასტს.

ანანო მჭედლიშვილი საზოგადოებამ პირველად ბოტანიკურ ბაღში მოხალისეუბრივი საქმიანობის დროს გაიცნო, თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ზუსტ და საბუნებისმეტყველო მეცნიერებათა ფაკულტეტის მე-3 კურსის სტუდენტი ეკოლოგიის მიმართულებით სწავლობს, კურსის ფარგლებში, ბოტანიკით განსაკუთრებით დაინტერესდა და ბოტანიკურ ბაღში მუშაობის გადაწყვეტილებაც აქედან გამომდინარე მიიღო, „ამ პერიოდში პრაქტიკულად განვიმტკიცე ის ცოდნა, რაც თეორიულად მივიღე უნივერსიტეტში. უფრო დაწვრილებით გავეცანი ტროპიკულ მცენარეებსა და მათი მოვლისა თუ გამრავლების წესებს, მცენარეების მოვლის პარალელურად, მათზე აწარმოებ დაკვირვებას და ეს ძალიან საინტერესოა. ბოტანიკურ ბაღში მუშაობამ უფრო დამაახლოვა ჩემს სამომავლო პროფესიასთან“– აღნიშნავს ანანო.
ყველაზე მეტად ანანოს საქართველოში შექმნილი ეკოლოგიური მდგომარეობა აწუხებს – „საქართველოში გარემოს დაცვა ჯერჯერობით ისევ მეორეხარისხოვანია და ბუნებრივი რესურსების მტაცებლური გამოყენების ხარჯზე ყველაზე მეტად ბუნება ზარალდება. ამჟამად იგეგმება „ბნელი ხევის“ საბადოზე ოქროს მოპოვებითი სამუშაოების ჩატარება. ძალიან დიდ ტერიტორიაზე იჩეხება ტყე და საფრთხე ემუქრება ფიტარეთის მონასტერს, რომელიც უნიკალურია საქართველოში თავისი ფრესკებით, არქიტექტურითა და ჩუქურთმებით. ეკოლოგიური მდგომარეობის გაუმჯობესება მოითხოვს მთელი საზოგადოების ერთიან ეკოლოგიურ აზროვნებას და ყველანაირად უნდა ვეცადოთ ამ კუთხით ვიმუშავოთ“.
მომავალი საქმიანობა ანანოს რამდენიმე კუთხით შეუძლია წარმართოს, ერთ-ერთი კი წყალმცენარეების შემსწავლელი მეცნიერება – ალგეოლოგიაა, რომლის სპეციალისტების საქართველოში დღესდღეობით არ გვყავს, „წყალმცენარეებს საკმაოდ ფართო გამოყენება აქვთ. გარდა იმისა, რომ მათი ნაწილი გამოიყენება საკვებად, სასუქად, იოდის მისაღებად, საფეიქრო მრეწველობაში და ა.შ., ისინი წყლის აუზებში ორგანული ნივთიერების მთავარ წარმომქმნელებს წარმოადგენენ. მაგალითად, ერთუჯრედიანი წყალმცენარე – ქლორელა თითქმის სრულად ითვისებს ადამიანისა და ცხოველის მიერ გამოყოფილ ნივთიერებებს. აქედან მიკროწყალმცენარეთა გამოყენება ბიორემედაციაში (ბიორემედიაცია გულისხმობს მიკროორგანიზმების საშუალებით გარემოს დამაბინძურებლების დაშლას) იწვევს მრავალი ორგანული დამბინძურებლის ბიოდეგრადაციას (დაშლას), წყალმცენარე „Portieria Hornemannii-ის“ კი ისეთი ტოქსიკური ნივთიერების დაშლაც კი შეუძლია, როგორიც ტროტილია. წყალმცენარეები ჯერ არ არის შესწავლილი ფუნდამენტურად და ესეც ამძაფრებს ჩემს ინტერესს“ – აღნიშნავს ის.
ანანო ასევე აღნიშნავს, რომ, დღესდღეობით, ატომური ელექტროსადგურების მშენებლობების ფონზე, განსაკუთრებით იზრდება რადიაციული ეკოლოგიის საჭიროება, ამისთვის აუცილებელია ბირთვული ფიზიკის ცოდნა საკმაოდ მაღალ დონეზე და ჯერჯერობით უჭირს საბოლოო გადაწყვეტილების მიღება, იქამდე კი, ჯანდაცვის, უსაფრთხოებისა და გარემოზე ზემოქმედების საკონსულტაციო კომპანია „შპს გერგილში“ მუშაობს და დირექტორის აღმასრულებელი თანაშემწეა. როგორც ვხედავთ, ანანო ცდილობს სტუდენტობის წლები რაც შეიძლება აქტიურად, პროდუქტიულად გამოიყენოს და მომავალში უფრო ეფექტურად შეძლოს საკუთარ სფეროში არსებული გამოწვევების მიღება და გამკლავება.

 

მასალა მოამზადა: თამარ დევდარიანმა
ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა”

 

 

სრულად ნახვა