close

გეოგრაფია

ეოგრაფიაედამიწაკოლოგიას საინტერესოასოფლიო

მეცნიერებმა მარიანის ღრმულში უნიკალური ბაქტერიები აღმოაჩინეს

shutterstock_769091569

მეცნიერების მტკიცებით ოკეანის ფსკერის მხოლოდ 5%-ია შესწავლილი. პლანეტა მარსის და მთვარის მეორე მხარის შესახებ უფრო მეტია ცნობილი.

techcult-ის ცნობით, მალე ოკეანის ერთი საიდუმლო კიდევ გამჟღავნდება. მარიანისღრმული ყველაზე ღრმა და ნაკლებად შესწავლილი ადგილია. ბოლო კვლევების შედეგად, მხოლოდ ის დადგინდა, რომ წყლის სიღრმიდან ხმა ისმის. ახლა კი მეცნიერებმა უნიკალური ბაქტერიები აღმოაჩინეს.

კვლევაზე ბრიტანელი მეცნიერები მუშაობდნენ. მათ მარიანის ღრმულიდან მიკრობები ამოიღეს. ლაბორატორიაში კვლევისას აღმოაჩინეს, რომ ეს ბაქტერიები მოიხმარენ ნახშირწყალბადებს. მეცნიერებაში ასეთი თვისება არც ერთ მიკროორგანიზმს არ აქვს.

ბუნებრივად გაჩნდა კითხვა, სად „ისწავლეს“ ეს მარიანის ღრმულის მიკრობებმა? მეცნიერებმა სინჯები მარიანის ღრმულის წყლის ზედაპირზეც აიღეს. ასევე 2000, 4000 და 6000 მეტრის სიღრმეზე. ყველა სინჯში აღმოაჩინეს ნავთობპროდუქტების ნაწილები. ამის მიზეზი გარემოს დაბინძურება.

მეცნიერების ვარაუდით, ნახშირწყალბადების მოხმარება და გამოყოფა მიკროორგანიზმებს მაღალი წნევის პირობებში არსებობაში ეხმარებათ. მეცნიერები აღმოჩენილ ბაქტერიებს იკვლევენ.

მარიანის ღრმული მდებარეობს წყნარი ოკეანის დასავლეთ ნაწილში, ფილიპინისზღვაში.

გადაჭიმულია დაახლოებით 2500 კმ-ზე მარიანას კუნძულების გასწვრივ. აქვს V-სებრიპროფილი, ციცაბო (ქანობი 7-9°) კალთები, ბრტყელი ძირი (სიგანე 1-5 კმ). სიღრმე 11023 მ (სიღრმე გაზომა 1957 წელს სსრკ-ს საკვლევ გემ „ვიტიაზის“ ექსპედიციამ, პირველი გაზომვა — 11034 მ), რითაც ის მსოფლიო ოკეანის უღრმესი ადგილია.

დაზუსტებით, გაზომვა რომელიც იაპონურმა ზონდმა აწარმოა 1995 წელს – 10920 მ–ს არ აღემატება. ბოლო გაზომვით კი, რომელიც 2011 წელს ამერიკულმა ოკეანოგრაფიულმაექსპედიციამ ჩაატარა, დაფიქსირდა 10,994 მ (± 40 მ) სიღრმე.

სრულად ნახვა
ეოგრაფიაედამიწასოფლიო

ეს ფოტოები ამტკიცებს, რომ ბუნებაზე ძლევამოსილი არაფერია დედამიწაზე

2019021821162620141

ოდესმე დაინტერესებულხართ, რატომ არიან ადამიანები ასე დარწმუნებულები, რომ დედაბუნების დამარცხებას შეძლებენ? შეიძლება, მამონტები და დინოზავრებიც ასე ფიქრობდნენ, როცა ხიდან მშვიდად მიირთმევდნენ ფოთლებს, მაგრამ ვიცით, როგორც დასრულდა მათი ამბავი, არა?

გვჯერა, რომ ბუნება ცდილობს, ჩვენი ყურადღება მიიპყროს. გაეროს მონაცემებით, 1970 წლიდან მოყოლებული, შტორმების, წყალდიდობებისა და გვალვის რაოდენობა 5-ჯერ გაიზარდა. ასე რომ, სწორედ ის დროა, ამპარტავნება გვერდით გადავდოთ და დავაფასოთ ბუნების ძალა.ზოგი ადამიანის დარწმუნება ამაში საკმაოდ რთულია. ამიტომაც სტატიაში გთავაზობთ ბუნების ძლევამოსილების 20 მაგალითს, რომელიც დაგიმტკიცებთ, რომ ადამიანის ხელით შექმნილი პროდუქტი არაფერია მასთან შედარებით.

20. საოცარია იმის ნახვა, როგორ იბრძვის ბუნების ქმნილება სიცოცხლისთვის.

image

19. ბუნება ყოველთვის გამონახავს გზას, გადარჩეს.

image

18. სიცოცხლესა და სიკვდილს შორის მკაცრი ზღვარია გავლებული, მაგრამ არა – ბუნებისთვის.

image

17. ხალხს უყვარს მოდური შენობები, თუმცა, ბუნებას მწვანე ფერი ურჩევნია.

image

16. ამ ხეებმა მძიმე ცხოვრება გამოიარეს, მაგრამ მაინც მყარად დგანან.

image

15. ადამიანის ხელით შექმნილი შეიძლება გაჩერდეს, ბუნების ძალას კი ვერაფერი შეაჩერებს.

image

14. საინტერესოა, იმალება თუ არა რამე ისტორია ამ ფოტოს უკან.

image

13. საინტერესოა, როგორი იქნება ეს ადგილი რამდენიმე წელიწადში.

image

12. როგორ ისწრაფვის მცენარე სიცოცხლისკენ…

image

11. ძველ სახლს სხვა გზა აღარ დარჩა იმის გარდა, რომ შეეგუოს ასეთ გარემოცვას.

image

10. ისე ჩანს, თითქოს მონსტრმა ახლახან შეჭამა თავისი მსხვერპლი.

image

9. პაწაწინა მწვანე მცენარემ გახეთქილ, გამომშრალ მიწაში მაინც იპოვა გზა, რომ გაიხაროს.

image

8. ყველაზე რომანტიკული ადგილი, რაც მატარებლის ძველი გვირაბებისა და ბუნების ერთობლივი ძალისხმევითაა შექმნილი.

image

7. აი, ნამდვილი ბუნების შემოსევა!

image

6. ბუნების პრიორიტეტი მშვიდობაა.

image

5. ბუნების ძალის შეჩერება ბეტონსაც კი არ შეუძლია.

image

4. შეიძლება, ხალხმა უარყოს, მაგრამ ბუნება დააფასებს.

image

3. ახლა უკვე ამ ხეს შეუძლია, დაინახოს და გაიგოს.

image

2. ეს ფოტო პოსტ-აპოკალიფსურ სამყაროს ჰგავს.

image

1. მუნკის “კივილის” ბუნებისეული ვერსია

image

სრულად ნახვა
ეოგრაფიასოფლიოაქართველოურიზმი

მსოფლიოში ყველაზე ღრმა მღვიმე საქართველოშია!

1u23yer183t6fq

ის ფაქტი, რომ საქართველო ძალიან ლამაზი და საინტერესო ქვეყანაა ეს  ბევრმა იცის… ამიტომაც თუკი ჩვენს ისტორიას გადავხედავთ ძალიან ბევრი მტერი  ზუსტად ქვეყნის  სილამაზის და დედაბუნების გამო გვყავდა. თემას რომ არ გადავუხვიოთ, მოდით, გავახაროთ მკითხველის გული  და  ეს სტატია   მივუძღვნათ ქვეყნის პატრიოტ შვილებს.
ცნობილია, რომ მსოფლიოში ყველაზე  ღრმა გამოქვაბული სწორედ საქართველოში მდებარეობს. გამოქვაბული სახელად კრუბერი  აფხაზეთში არაბიკის მასივშია მოთავსებული.  იგი მსოფლიოში აღმოჩენილი გამოქვაბულებიდან ყველაზე ღრმაა, მისი სიგრძე კი   2191  მეტრია.  სიდიდით მას მოყვება საფრანგეთში მდებარე გამოქვაბული სახელად ჟან ბერნარი, რომლის სიღრმეც 1535 მეტრია,  მის შემდეგ კი ასევე საქართველოში მდებარე   გამოქვაბული  სახელად თოვლიანი უფსკრული, რომლის სიღრმეც 1370 მეტრია.  2342rt3tqa34y34tqa4tawet

გამოქვაბულს სახელი საბჭოთა კარსტოლოგიის ფუძმდებლის ალექსანდრე კრუბერის  პატივსაცემად ეწოდა. წლების მანძილზე მას იკვლევდნენ სხვადასხვა ქვეყნის ექსპერტები, რომელთა მტკიცებითაც კრუბერი მსოფლიოში ყველაზე დიდ გამოქვაბულად იქნა მიჩნეული.  მასში შეხვდებით მინიატურულ სტალაქტიტებს ანუ გამოქვაბულის თაღიდან სვეტებად ჩამოსული შვერილებს და სტალაგმიტებს ანუ წვეთებისგან შექმნილ წამონაზარდებს. ეს ყველაფერი არ არის, გამოქვაბულში ასევე რის წყლის ნაკადები და პატარა ტბები.

ძალიან საამაყო და სასიხარულო ამბავია ის,  რომ ასეთი პატარა ქვეყანა ყველაფრის მიუხედავად,  მაინც ახერხებს მსოფლიოს გაოცებას   და იმსახურებს დიდ მოწონებას.

rt5a5234zrt5224cf5a4r

 

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი “დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ეოგრაფიაედამიწაკოლოგიას საინტერესოაატეგორიის გარეშესოფლიო

აფრიკაში ბოლო 100 წლის განმავლობაში პირველად შავი ლეოპარდი გადაიღეს

Photographed with a Camtraptions camera trap. Laikipia Wilderness Camp, Kenya.

აფრიკაში, კერძოდ კი კენიაში, ბოლო 100 წლის განმავლობაში პირველად შავი ლეოპარდი გადაიღეს. ამის შესახებ ფოტოგრაფი უილ ბერარ ლუკასი იტყობინება.

მან ექსპედიცია სან დიეგოს ზოოპარკის მეცნიერებთან ერთად მოაწყო და ფოტოაპარატმაც იშვიათი სანახაობა აღბეჭდა.

შავი ლეოპარდის უკანასკნელი ფოტო 1909 წელს გადაიღეს

სრულად ნახვა
ეოგრაფიაედამიწაკოლოგიას საინტერესოასოფლიო

აფრიკაში ბოლო 100 წლის განმავლობაში პირველად შავი ლეოპარდი გადაიღეს

Photographed with a Camtraptions camera trap. Laikipia Wilderness Camp, Kenya.

აფრიკაში, კერძოდ კი კენიაში, ბოლო 100 წლის განმავლობაში პირველად შავი ლეოპარდი გადაიღეს. ამის შესახებ ფოტოგრაფი უილ ბერარ ლუკასი იტყობინება.

მან ექსპედიცია სან დიეგოს ზოოპარკის მეცნიერებთან ერთად მოაწყო და ფოტოაპარატმაც იშვიათი სანახაობა აღბეჭდა.

შავი ლეოპარდის უკანასკნელი ფოტო 1909 წელს გადაიღეს

სრულად ნახვა
ეოგრაფიაედამიწას საინტერესოა

აშშ-სა და კანადაში ნიაგარის ჩანჩქერის ნაწილი გაიყინა

bear_180102012306pri_64178794-e1514651025309-600×355

ამერიკის შეერთებულ შტატებსა და კანადაში ნიაგარის ჩანჩქერის ნაწილი გაიყინა. გაყინული ჩანჩქერს ფოტო კანადისა და ამერიკის შეერთებული შტატების საზღვრის მიმდებარედ მცხოვრებმა მოქალაქეებმა გადიღეს და სოციალურ ქსელში გაავრცელეს. ამის შესახებ CNN წერს.

„წყალი იყინებოდა ჰაერში“, „დილა მშვიდობისა, ულამაზესი სანახაობაა“, ჩანჩქერი გაიყინა და არნახული ფოტოები გადავიღეთ“- ასეთი კომენტარები ახლავს კადრებს, სოციალურ ქსელში, რომლებიც მომხმარებლებმა ცოტა ხნის წინ ატვირთეს.

ნიაგარის ჩანჩქერის გაყინვა იშვიათი მოვლენაა, აქამდე არსებული ცნობებით, ჩანჩქერი მთლიანად სულ ორჯერ გაიყინა 1848 და 1912 წლებში გაიყინა.

სრულად ნახვა
ეოგრაფიაედამიწაკოლოგია

ნასა – ანტარქტიდის აქამდე უძრავი მყინვარები კატასტროფული სისწრაფით დნება

ანტაქტიდა

„ნასა“ აცხადებს, რომ აღმოსავლეთ ანტარქტიდაზე მდებარე აქამდე უძრავმა მყინვარებმა „გაიღვიძა“ და ლღობა დაიწყო. ეს კი იმას ნიშნავს, რომ ზღვების დონეებმა შესაძლოა კატასტროფულად მოიმატოს. აღსანიშნავია, რომ კონტინენტის ამ ნაწილს აქამდე ბევრად უფრო სტაბილურად მიიჩნევდნენ, ვიდრე დასავლეთს.

ამერიკის კოსმოსური სააგენტო ირწმუნება, რომ აღმოსავლეთ ანტარქტიდის მყინვარები, მათ შორის Totten Glacier-ი, რომელიც 2,400 კვადრატულ მილს ფარავს, მნიშვნელოვანი რაოდენობის ყინულს კარგავს.

„ნასა“ ამ კონკრეტული მყინვარის ლღობას აღწერს, როგორც „ბეჰემოთს, რომელიც ისეთი რაოდენობის ყინულს შეიცავს, რომელიც საკმარისია იმისთვის, რომ ზღვის დონე სულ ცოტა 3,3 მეტრით გაზარდოს.“  Totten-ი ერთ-ერთია იმ მყინვარებს შორის, რომლებმაც ბოლო პერიოდში დნობა დაიწყო, თუმცა ის მეცნიერების განსაკუთრებული ყურადღების ქვეშ მოექცა, ვინაიდან აღმოსავლეთ ანტარქტიდის უდიდესი მყინვარია.

„ნასას“ კვლევის თანახმად, Vincennes Bay-ში მდებარე მყინვარების დონემ 2008 წლიდან დღემდე 2, 7 მეტრით დაიწია. გაცილებით მძიმე სიტუაციაა კონტინენტის დასავლეთ ნაწილში, სადაც მყინვარები გაცილებით სწრაფად დნებიან.

ამერიკის კოსმოსური სააგენტო 2019 წლის დასაწყისიდან ახალ პროექტს – Inter-mission Times Series of Land Ice Velocity and Elevation-ს იწყებს, რომლის მიზანი მსოფლიოს ყინულის საფარის  კონტროლია.

პროექტი გულისხმობს 30-წლიანი სატელიტურ ჩანაწერებზე დაყრდნობით მყინვარების, ყინულის ზედაპირისა და ყინულის შელფების ცვლილებების შესწავლას.

წყარო : independent.co.uk

 

სრულად ნახვა
რქეოლოგიაეოგრაფიააქართველოურიზმი

ქუთაისში, კლდიაშვილის ქუჩაზე, 50 ათასი წლის წინანდელი მღვიმე აღმოაჩინეს

mgvimeee_2018-12-07_YDQjU8qvCx1T7H

ქუ­თა­ის­ში, კლდი­აშ­ვი­ლის ქუ­ჩა­ზე (ჭა­ხ­ა­თას უბა­ნი) ად­გი­ლობ­რივ­მა მცხოვ­რებ­მა ვახ­ტანგ სი­ხა­რუ­ლი­ძემ მღვი­მე აღ­მო­ა­ჩი­ნა, სა­დაც მრავ­ლა­დაა სტა­ლაქ­ტი­დე­ბი და სტა­ლაგ­მი­ტე­ბი.

მღვიმე უკვე დაათვალიერეს სპელეოლოგებმა ვალერი ბარბაქაძემ და გიგო ონიანმა. სპეციალისტების შეფასებით, მღვიმე სავარაუდოდ 30-50 ათასი წლის წინანდელია.

„მღვიმე უნიკალურია და რაც დავათვალიერეთ, სულ ორი დარბაზია, მათი სიგრძე 80 მეტრია. სამწუხაროდ, აფეთქებების შედეგად დაზიანებულია ნაღვენთი ფორმები, თუმცა ვნახეთ ექსცენტრიკული ფორმები, რაც საქართველოში მანამდე არ გვინახავს. ეს პირველია და სწორედ ეს სძენს მღვიმეს უნიკალურობას“, – ამბობს ვალერი ბარბაქაძე.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი – ,,დოქტრინა”

სრულად ნახვა
ეოგრაფიაედამიწას საინტერესოაამართალიაქართველო

წითელი ნუსხით დაცული სახეობების ყიდვა-გაყიდვა და დატყვევება 2000 ლარით დაჯარიმდება

წითელი ნუსხა

საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს გარემოსდაცვითი ზედამხედველობის დეპარტამენტი, გარეული ცხოველების/ფრინველების უკანონო ყიდვა-გაყიდვისა და მათი დატყვევების ფაქტების გამოვლენის მიზნით კონტროლს ახორციელებს – წითელი ნუსხით დაცული სახეობების ყიდვა-გაყიდვა და დატყვევება 2000 ლარით დაჯარიმდება.

ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილებების შეტანის შემდგომ, საქართველოს „წითელ ნუსხაში“ შეტანილ, გადაშენების საფრთხის წინაშე მყოფ გარეულ ცხოველთა (ფრინველთა) მოსპობა ან მათი კვერცხის ნადების, კვერცხის, ბუნაგის და სხვა ნაგებობების განადგურება, რასაც შეიძლება მოჰყვეს მათი დაღუპვა, რაოდენობის შემცირება ან საბინადრო გარემოს დარღვევა, ან/და კანონით გათვალისწინებულ განსაკუთრებულ შემთხვევებში ცხოველთა მოპოვება მათი მოპოვებისათვის დადგენილი შეზღუდვების ან/და პირობების დარღვევით, მათი სათანადო ნებართვის გარეშე ყიდვა-გაყიდვა ან დატყვევება გამოიწვევს დაჯარიმებას 2 000 ლარის ოდენობით, სამართალდარღვევის იარაღის კონფისკაციით ან უამისოდ და სამართალდარღვევის ობიექტის კონფისკაციით.

რაც შეეხება, იმ სახეობებს, რომლებიც არ არის შეტანილი საქართველოს „წითელ ნუსხაში“ – მათი  უკანონოდ დატყვევება, უკანონოდ მოპოვებული ცხოველთა სამყაროს ობიექტით, მისი დერივატით ან მისგან გამომუშავებული პროდუქციით ვაჭრობა გამოიწვევს დაჯარიმებას 1000 ლარის ოდენობით, უკანონოდ მოპოვებული ცხოველთა სამყაროს ობიექტის, მისი დერივატის ან მისგან გამომუშავებული პროდუქციის კონფისკაციით.

საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროში მოქმედებს ცხელი ხაზი – 153, მოქალაქეებს შესაძლებლობა აქვთ გააკეთონ შეტყობინება ამ და სხვა ტიპის  გარემოსდაცვითი დანაშაულის შესახებ და მიიღონ ინფორმაცია, მათთვის მნიშვნელოვან გარემოსდაცვით საკითხებზე.

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა

სრულად ნახვა
ეოგრაფიაედამიწაკოლოგიასოფლიო

ვულკან კილაუეას ამოფრქვევები ჰავაიზე შესაძლოა წლების მანძილზე გაგრძელდეს

კილაუეა

იმ ადამიანებს, რომელთა ევაკუაცია ჰავაის კუნძულების ხელისუფლებამ ლეილანი-ესტეიტსის დასახლებიდან ვულკან კილაუეას ამოფრქვევის გამო განახორციელა, სავარაუდოდ, იმაზე მეტხანს მოუწევთ საკუთარი სახლებისგან შორს ყოფნა, ვიდრე ფიქრობდნენ.

ამის მიზეზი კი ისაა, რომ ვულკანის მძვინვარება, სავარაუდოდ, კარგა ხანს გაგრძელდება. ვულკან კილაუეას ამოფრქვევა არა გასულ კვირას, არამედ 1983 წელს დაიწყო. მეცნიერები აცხადებენ, რომ ბოლო პროცესი, რომელიც ამოფრქვევის 62-ე ეპიზოდია, შესაძლოა, რამდენიმე კვირის, თვის და უფრო მეტიც, წლების განმავლობაში გაგრძელდეს.

ვუკლან კილაუეას ცეცხლოვანი ლავის შადრევნებისა და ტალღის შედეგად, გაჩნდა 12 ვულკანური ბზარი. ზანტად მომდინარე გამდნარმა მაგმამ გაანადგურა ყველაფერი, რაც გზად ხვდებოდა. მეცნიერთა აზრით, ამ ყველაფრის უკან ეფუზიური ბზაროვანი ამოფრქვევა დგას.

ბოლო ამოფრქვევის მიზეზი ვულკანის მწვერვალზე, კრატერში მდებარე ლავის ტბის ფსკერის ჩანგრევა გახდა, რის შედეგადაც მთელი მისი გამდნარი მასა კილაუეას მიწისქვეშ დამალულ მაგმის სისტემაში ჩავიდა.

მეცნიერებმა რეზერვუარის ჩანგრევის ზუსტი მიზეზი ჯერ არ იციან, მაგრამ როცა ეს მოხდა, ახალ კლდოვან არხებში დაპრესილი მაგმის დაძვრამ მიწისძვრათა სერია გამოიწვია, მათ შორის 6,9 მაგნიტუდის ბიძგები, რაც ყველაზე ძლიერი იყო ჰავაიზე 1975 წლის შემდეგ.

წყარო: Sciencealert.com

მასალა მოამზადა:  თამარ ტაბატაძემ

ახალგაზრდა ანალიტიკოსთა და მეცნიერთა დარბაზი ,,დოქტრინა“

სრულად ნახვა
1 2 3 4
Page 1 of 4
error: Content is protected !!